Category: ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) προχωρά στη δημιουργία ενός καινοτόμου ψηφιακού point system, το οποίο θα καταγράφει με απόλυτη διαφάνεια το φορολογικό ιστορικό κάθε πολίτη. Το νέο σύστημα, που αναμένεται να τεθεί σε πλήρη εφαρμογή από το 2026, στοχεύει στην ενίσχυση της φορολογικής συνείδησης και στη δίκαιη επιβράβευση των συνεπών φορολογούμενων.

Οι πολίτες που είναι συνεπείς στις υποχρεώσεις τους και δεν έχουν ιστορικό παραβάσεων, θα απολαμβάνουν συγκεκριμένα φορολογικά κίνητρα. Στο τραπέζι βρίσκεται μεταξύ άλλων:

Έκπτωση φόρου εισοδήματος έως 10% για όσους καταβάλουν το ποσό εφάπαξ.

Μειωμένα επιτόκια για ενεργές ρυθμίσεις οφειλών.

Ευνοϊκότεροι όροι ρύθμισης, όπως αύξηση των δόσεων ή περαιτέρω μείωση των επιτοκίων, για όσους εξυπηρετούν κανονικά τις υποχρεώσεις τους.

Οι τελικές αποφάσεις για τα οφέλη που θα προσφέρει το σύστημα δεν έχουν ακόμη οριστικοποιηθεί, ωστόσο η κατεύθυνση είναι σαφής: οι φορολογικά ενήμεροι πολίτες θα δουν ουσιαστικές ελαφρύνσεις και πλεονεκτήματα.

Με μέτριους ρυθμούς ξεκίνησε το 2025 για τις οικονομίες της ευρωζώνης και της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με τα προκαταρκτικά στοιχεία που έδωσε χθες στη δημοσιότητα η Eurostat. Η ευρωπαϊκή στατιστική υπηρεσία καταγράφει αύξηση του εποχικά προσαρμοσμένου ΑΕΠ κατά 0,3% τόσο για την ευρωζώνη όσο και για το σύνολο της ΕΕ, σε σύγκριση με το τέταρτο τρίμηνο του 2024.

Η επίδοση αυτή δείχνει οριακή ενίσχυση σε σχέση με την προηγούμενη περίοδο, όπου η ανάπτυξη είχε φτάσει το 0,2% για την ευρωζώνη και το 0,4% για την ΕΕ. Σε ετήσια βάση, οι δύο οικονομικές ζώνες διατήρησαν σταθερούς ρυθμούς: το ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 1,2% στην ευρωζώνη και κατά 1,4% στην ΕΕ, επιβεβαιώνοντας τη συνεχιζόμενη αλλά συγκρατημένη ανάκαμψη.

Ανάμεσα στα κράτη μέλη, η Ιρλανδία παρουσίασε τη μεγαλύτερη ανάπτυξη σε τριμηνιαία βάση με άλμα 3,2%, ενώ την ακολούθησαν η Πολωνία (+0,7%) και η Ισπανία (+0,6%). Παρά τα θετικά πρόσημα, η συνολική εικόνα παραμένει εύθραυστη, με την ευρωπαϊκή οικονομία να κινείται σε ήπιους ρυθμούς και υπό την πίεση διεθνών αβεβαιοτήτων.

Πάνω από 1.100.000 πολίτες στην Ελλάδα αναμένεται να λάβουν από φέτος ένα σταθερό ετήσιο οικονομικό βοήθημα ύψους 250 ευρώ, στο πλαίσιο νέας πρωτοβουλίας κοινωνικής ενίσχυσης της κυβέρνησης. Το ποσό θα καταβάλλεται κάθε Νοέμβριο και απευθύνεται κυρίως σε χαμηλοσυνταξιούχους, ανασφάλιστους υπερήλικες και άτομα με αναπηρία.

Για να είναι κάποιος δικαιούχος θα πρέπει το ετήσιο εισόδημα να μη ξεπερνά τις 26.000 ευρώ για έγγαμους και τις 14.000 ευρώ για άγαμους, ενώ η συνολική περιουσία δε θα πρέπει να υπερβαίνει τα 300.000 ευρώ και 200.000 ευρώ αντίστοιχα.

Μια σημαντική διαφοροποίηση σε σχέση με την εφαρμογή του ίδιου μέτρου το 2023 αφορά το εισοδηματικό όριο από συντάξεις. Το νέο όριο φτάνει πλέον τα 1.167 ευρώ μηνιαίως, έναντι των 700 ευρώ τον μήνα που ίσχυαν προηγουμένως.

Το έκτακτο βοήθημα θα δοθεί, μεταξύ άλλων, σε περίπου 220.000 άτομα που λαμβάνουν προνοιακά επιδόματα αναπηρίας μέσω ΟΠΕΚΑ και e-ΕΦΚΑ, καθώς και σε περίπου 35.000 ανασφάλιστους υπερήλικες δικαιούχους του ΟΠΕΚΑ.

Ισχυρή ενίσχυση παρουσίασε το δολάριο έπειτα από την ανακοίνωση προσωρινής συμφωνίας μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Κίνας για τη μείωση των δασμών. Η εξέλιξη αυτή συνέβαλε στην άμβλυνση των εμπορικών εντάσεων μεταξύ των δύο μεγαλύτερων οικονομιών του κόσμου και καθησύχασε τις ανησυχίες περί ύφεσης.

Ο δείκτης του δολαρίου σημείωσε άνοδο της τάξης του 1,2%, φτάνοντας τις 101,63 μονάδες. Παράλληλα, το ευρώ υποχώρησε κατά 1,17% έναντι του αμερικανικού νομίσματος, φτάνοντας στην ισοτιμία του 1,1115 – η μεγαλύτερη ημερήσια πτώση του για φέτος.

Το ιαπωνικό γεν, το οποίο θεωρείται ασφαλές καταφύγιο για τους επενδυτές σε περιόδους αβεβαιότητας, παρουσίασε πτώση εξαιτίας της αισιοδοξίας που προκλήθηκε στις αγορές μετά τις ανακοινώσεις της 2ας Απριλίου. Το δολάριο ενισχύθηκε περίπου 2% έναντι του γεν, αγγίζοντας τα 148,59 – το υψηλότερο επίπεδο από τις 3 Απριλίου. Αντίστοιχα, σημείωσε άνοδο 1,4% έναντι του ελβετικού φράγκου, πλησιάζοντας επίσης υψηλά από τις 10 Απριλίου.

Αντιθέτως, η στερλίνα παρουσίασε πτώση περίπου 0,8% έναντι του δολαρίου, καταγράφοντας τη χειρότερη ημερήσια απόδοσή της από τις 7 Απριλίου. Παρά τη θετική πορεία του δολαρίου τις τελευταίες τρεις εβδομάδες, παραμένει κατά 2,5% χαμηλότερα από τα επίπεδα της 2ας Απριλίου.

Στα τέλη του 19ου αιώνα και στις αρχές του 20ού, οι μεγαλύτερες οικονομίες του πλανήτη υιοθέτησαν σε μεγάλο βαθμό τον λεγόμενο “κανόνα του χρυσού”. Σύμφωνα με αυτό το σύστημα, κάθε χώρα διατηρούσε αποθέματα χρυσού και δεσμευόταν να ανταλλάσσει το νόμισμά της με μια σταθερή ποσότητα πολύτιμου μετάλλου.

Αυτό το πλαίσιο έφερε σταθερότητα στις διεθνείς συναλλαγματικές ισοτιμίες. Για να κατανοήσουμε τον μηχανισμό λειτουργίας του, ας δούμε ένα παράδειγμα: ας υποθέσουμε ότι το Θησαυροφυλάκιο των Ηνωμένων Πολιτειών προσφερόταν να αγοράσει ή να πουλήσει μία ουγγιά (μονάδα μέτρησης μάζας) χρυσού έναντι 100 δολαρίων, ενώ η Τράπεζα της Αγγλίας έκανε το ίδιο με αντάλλαγμα 100 στερλίνες. Αυτό θα σήμαινε ότι η συναλλαγματική ισοτιμία μεταξύ δολαρίου και στερλίνας θα ήταν 1 προς 1. Αν αυτή η αναλογία άλλαζε, θα δημιουργούνταν ευκαιρίες κέρδους μέσω αριμπιτράζ. «Αριμπιτράζ» ή αλλιώς «εξισορροπητική κερδοσκοπία» ονομάζεται η εμπορική πράξη κατά την οποία, μια οικονομική μονάδα αγοράζει ένα αγαθό από έναν τόπο και το πουλάει μετέπειτα σε έναν άλλο τόπο ακριβότερα.

Αν, για παράδειγμα, η ισοτιμία γινόταν 1 δολάριο προς 2 στερλίνες, κάποιος θα μπορούσε να αγοράσει 200 στερλίνες με 100 δολάρια, να τις χρησιμοποιήσει για να αποκτήσει χρυσό στην Αγγλία και να επιστρέψει το χρυσάφι στις ΗΠΑ, όπου θα το πωλούσε αποκομίζοντας κέρδος 100 δολαρίων. Αυτή η διαδικασία, πέρα από την κερδοφορία της, θα οδηγούσε και σε προσαρμογές στην προσφορά χρήματος: η Αγγλία θα έχανε χρυσό και ρευστότητα, ενώ οι ΗΠΑ θα κέρδιζαν.

Έτσι, ο κανόνας του χρυσού λειτούργησε ως ένας φυσικός μηχανισμός εξισορρόπησης των συναλλαγματικών ισοτιμιών και της προσφοράς χρήματος μεταξύ χωρών. Αν και οι ισοτιμίες δεν παρέμεναν απόλυτα σταθερές —κυρίως λόγω του κόστους μεταφοράς του χρυσού— οι διακυμάνσεις ήταν περιορισμένες. Το σύστημα απέτρεπε τις έντονες και μόνιμες διαταραχές στις ισοτιμίες, στηρίζοντας έτσι τη διεθνή οικονομική σταθερότητα εκείνης της εποχής.

Βιβλιογραφία: Μακροοικονομική Θεωρία του N. Gregory Mankiw, εκδόσεις Gutenberg