Σε νέο αδιέξοδο οδηγούνται οι διαπραγματεύσεις ανάμεσα σε ΗΠΑ και Ιράν, καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ απέρριψε την τελευταία πρόταση της Τεχεράνης για τον τερματισμό του πολέμου. Παρά την εύθραυστη εκεχειρία που είχε συμφωνηθεί στις 8 Απριλίου, οι βασικές διαφορές των δύο πλευρών παραμένουν ανοιχτές, με επίκεντρο το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ.
Μιλώντας σε δημοσιογράφους στον Λευκό Οίκο, ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι δεν είναι ικανοποιημένος από την πρόταση, σημειώνοντας πως η ιρανική πλευρά ζητά όρους που δεν μπορεί να αποδεχθεί. Παράλληλα, χαρακτήρισε την ηγεσία του Ιράν ανοργάνωτη και διχασμένη, δείχνοντας ότι η Ουάσιγκτον δεν προτίθεται να προχωρήσει σε μια βιαστική συμφωνία που θα μεταθέσει το πρόβλημα για αργότερα.
Τα πυρηνικά και το Ορμούζ μπλοκάρουν τη συμφωνία
Το μεγαλύτερο εμπόδιο παραμένει το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης, το οποίο βρίσκεται στον πυρήνα της αμερικανικής πίεσης. Η Ουάσιγκτον εμφανίζεται αποφασισμένη να μη δεχθεί μια συμφωνία που θα αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο επανεμφάνισης της ίδιας κρίσης μέσα στα επόμενα χρόνια.
Παράλληλα, τα Στενά του Ορμούζ εξακολουθούν να αποτελούν κρίσιμο σημείο έντασης, καθώς πρόκειται για θαλάσσια δίοδο στρατηγικής σημασίας για την ενέργεια, τη ναυτιλία και το διεθνές εμπόριο. Η διαφωνία γύρω από τον έλεγχό τους ενισχύει το γεωπολιτικό ρίσκο και δυσκολεύει ακόμη περισσότερο την επίτευξη μιας συνολικής συμφωνίας.
Στρατιωτικά σενάρια στο τραπέζι
Η διπλωματική στασιμότητα συνοδεύεται από έντονη κινητικότητα στην Ουάσιγκτον. Ο Τραμπ συγκάλεσε σύσκεψη εθνικής ασφαλείας στον Λευκό Οίκο, στην οποία συμμετείχαν κορυφαίοι αξιωματούχοι, μεταξύ των οποίων ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς, ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ, ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο και ο επικεφαλής της CIA Τζον Ράτκλιφ.
Στη σύσκεψη, ο αρχηγός των αμερικανικών δυνάμεων στη Μέση Ανατολή, ναύαρχος Μπραντ Κούπερ, και ο επικεφαλής του γενικού επιτελείου, Νταν Κέιν, παρουσίασαν στρατιωτικά σχέδια για ενδεχόμενη νέα δράση κατά του Ιράν. Ο Τραμπ περιέγραψε το δίλημμα με ιδιαίτερα σκληρή γλώσσα, λέγοντας ότι οι επιλογές είναι είτε στρατιωτικό πλήγμα είτε προσπάθεια συμφωνίας, αν και πρόσθεσε ότι «από ανθρωπιστική άποψη» δεν προτιμά τη στρατιωτική λύση.
Η απάντηση της Τεχεράνης
Από την πλευρά της, η Τεχεράνη αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο συνέχισης της διπλωματίας, αλλά υπό όρους. Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών, Αμπάς Αραγτσί, δήλωσε ότι το Ιράν παραμένει έτοιμο για διάλογο, εφόσον οι ΗΠΑ εγκαταλείψουν τις «υπερβολικές απαιτήσεις», την απειλητική ρητορική και τις προκλητικές ενέργειες.
Την ίδια στιγμή, η ιρανική πλευρά προετοιμάζεται για πιθανή κλιμάκωση. Ο Αραγτσί προειδοποίησε ότι οι ένοπλες δυνάμεις της χώρας είναι έτοιμες να υπερασπιστούν το Ιράν απέναντι σε κάθε απειλή, ενώ πηγές αναφέρουν ότι η αντιαεροπορική άμυνα έχει ενεργοποιηθεί πλήρως, με σχεδιασμό ευρείας απάντησης σε περίπτωση αμερικανικής ή ισραηλινής επίθεσης.
