Τι προβλέπει το κυβερνητικό σχέδιο
Η κυβέρνηση ετοιμάζει καθολικούς περιορισμούς στη χρήση κοινωνικών δικτύων από ανηλίκους:
- Κάτω των 15 ετών: μπλοκάρεται η πρόσβαση στα social media.
- Κάτω των 18 ετών: απαγορεύεται η είσοδος σε πλατφόρμες online στοιχηματισμού, πώλησης καπνικών/αλκοόλ και σε ιστότοπους πορνογραφικού περιεχομένου.
Η Ελλάδα στοχεύει να γίνει η πρώτη χώρα της ΕΕ που εφαρμόζει τέτοιους περιορισμούς έως το τέλος Οκτωβρίου.
Πώς θα λειτουργεί: το Kids Wallet στην «πηγή»
Σε αντίθεση με το αυστραλιανό μοντέλο που στηρίζεται σε μπλοκάρισμα λογαριασμών εντός πλατφορμών, το ελληνικό σχέδιο μεταφέρει τον έλεγχο στη συσκευή (κινητό, tablet κ.λπ.).
- Η κρατική εφαρμογή Kids Wallet θα «διαβάζει» την ηλικία του χρήστη (μέσω των στοιχείων που είναι ήδη περασμένα) και θα φιλτράρει/αποκόπτει την πρόσβαση ακόμη και χωρίς login.
- Το «τείχος» της συσκευής θα συμπληρώνεται από ενισχυμένα φίλτρα των ίδιων των πλατφορμών, που θα πιέζονται να διασταυρώνουν ηλικίες και να αποτρέπουν παραβιάσεις.
Σημαντικό: Το Kids Wallet θα κλειδώνει αυτόματα social media για <15 ετών και θα αποκλείει στοιχηματισμό/καπνικά/αλκοόλ/πορνογραφία για <18 ετών.
Εναρμόνιση με ΕΕ – δοκιμές και τεχνογνωσία
Η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν ανέφερε ότι Γαλλία, Ισπανία, Ελλάδα, Δανία, Ιταλία δοκιμάζουν ενσωμάτωση age verification σε εθνικά apps. Κλιμάκιο της Επιτροπής καταφθάνει Αθήνα για ανταλλαγή τεχνογνωσίας.
Οι Βρυξέλλες έχουν υποδείξει την τεχνική αρχιτεκτονική ώστε να υπάρξει ομοιογένεια εντός ΕΕ (πλαίσιο DSA για προστασία ανηλίκων).
Η διεθνής διάσταση: το παράδειγμα της Αυστραλίας
Από 10 Οκτωβρίου, η Αυστραλία προχωρά σε απαγόρευση social media κάτω των 16, αλλά με έλεγχο εντός πλατφορμών (λογαριασμοί, KYC). Το ελληνικό μοντέλο διαφοροποιείται, κλειδώνοντας την πρόσβαση από τη συσκευή μέσω Kids Wallet και εθνικού μητρώου.
Τι είπε ο Κυριάκος Μητσοτάκης
Ο Πρωθυπουργός, σε εκδήλωση «Protecting Children in the Digital Age», σημείωσε:
«Πραγματοποιούμε το μεγαλύτερο ανεξέλεγκτο πείραμα που έγινε ποτέ με τον νου των παιδιών μας…» και πρόσθεσε ότι η Ελλάδα εξετάζει σοβαρά ορισμό «ψηφιακής ενηλικίωσης» και απαγόρευση χρήσης social media έως 16 ετών, τονίζοντας την ανάγκη παγκόσμιας δράσης.
Για το εργαλείο: «Δημιουργήσαμε έναν ιστότοπο… που συνδέεται με το ψηφιακό μας μητρώο… διαθέτουμε εργαλείο επαλήθευσης ηλικίας για τους γονείς και εύχρηστη εφαρμογή γονικού ελέγχου».
Τι θα γίνει με εφαρμογές επικοινωνίας (π.χ. WhatsApp)
Δεν έχει «κλειδώσει» ακόμη η τελική προσέγγιση για πλατφόρμες μηνυμάτων/εκπαίδευσης που χρησιμοποιούνται από σχολεία και γονείς. Εξετάζονται εξαιρέσεις ή ειδικά προφίλ χρήσης με λειτουργίες μόνο-μηνυμάτων και αυστηρούς γονικούς ελέγχους.
Γιατί τώρα: υγεία, ασφάλεια, εθισμός
Επικαιροποιημένες μελέτες συνδέουν το doomscrolling με:
- ΔΕΠΥ, διάσπαση προσοχής, βλάβη στη βραχεία μνήμη,
- άγχος/κατάθλιψη, διαταραχές ύπνου και υπερέκθεση στο μπλε φως,
- μειωμένη σχολική απόδοση και κοινωνική απομόνωση.
Οι πλατφόρμες βασίζονται σε αλγορίθμους που ενεργοποιούν τον κύκλο ντοπαμίνης, οδηγώντας σε συμπεριφορικό εθισμό. Η κρατική παρέμβαση στοχεύει να περιορίσει την υπερκατανάλωση και να προστατεύσει από ψηφιακούς θηρευτές και τοξικό περιεχόμενο.