Καλεσμένος στην εκπομπή Press Talk του ERTnews, με παρουσιαστή τον Απόστολος Μαγγηριάδης, ο υπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής Βασίλης Κικίλιας αναφέρθηκε στο πολύνεκρο ναυάγιο με 15 νεκρούς στη Χίος, εστιάζοντας στον ρόλο και στις επιχειρησιακές συνθήκες του Λιμενικό Σώμα – Ελληνική Ακτοφυλακή. Στην τοποθέτησή του επανέλαβε ότι «το Λιμενικό καθημερινά σώζει ζωές», περιγράφοντας πως οι διασώσεις γίνονται «μέρα και νύχτα» και συχνά σε «ανυπέρβλητες» συνθήκες, ειδικά όταν εντείνονται οι παράνομες μετακινήσεις και η δράση διακινητών που εκμεταλλεύονται ανθρώπους σε κατάσταση απόγνωσης. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι, πέρα από τις διασώσεις, το Λιμενικό έχει και την ευθύνη να φυλάει τα θαλάσσια σύνορα, σε ένα πλαίσιο όπου, όπως είπε, «δεν μπορεί όποιος θέλει να έρχεται και να μπαίνει στη χώρα μας». Στην ίδια γραμμή, συνέδεσε την αποστολή αυτή με ένα ευρύτερο πλέγμα αρμοδιοτήτων: την προστασία θαλάσσιων περιοχών, την αντιμετώπιση της παράνομης αλιείας και της ρύπανσης, καθώς και τον έλεγχο δραστηριοτήτων που σχετίζονται με την ακτοπλοΐα και την ποντοπόρο ναυτιλία.
Απαντώντας στις αιχμές που κατά καιρούς διατυπώνονται για επιχειρησιακές πρακτικές, ο κ. Κικίλιας υποστήριξε πως «δεν μπορεί ποτέ οποιαδήποτε πολιτική ηγεσία να έχει δώσει εντολή» στα στελέχη που επιχειρούν στη θάλασσα «να κάνουν κάτι περισσότερο ή λιγότερο από τη δουλειά τους», θέτοντας ρητά το ερώτημα: «Ποιος μπορεί λογικά να σκεφτεί… ότι μπορεί αυτοί οι άνθρωποι… να έχουν πάρει εντολή… να πνίξουν τον κόσμο;». Χαρακτήρισε μια τέτοια εκδοχή «αδιανόητη», τονίζοντας ότι η δράση του Σώματος διέπεται από κανόνες, πλαίσιο εμπλοκής και εκπαίδευση, ενώ όταν κάτι δεν εξελίσσεται ομαλά προβλέπονται θεσμικές διαδικασίες ελέγχου. Σε αυτό το σημείο παρέπεμψε σε διοικητική διερεύνηση μέσω Ένορκης Διοικητικής Εξέτασης (ΕΔΕ), στη διαδικασία του ναυτοδικείου όταν υπάρχει ναυάγιο, αλλά και στη δικαστική διερεύνηση με εισαγγελική εποπτεία και καταθέσεις, επιμένοντας ότι «θα ελεγχθούν όποιοι πρέπει να ελεγχθούν» και ότι η ανάκριση είναι δουλειά του αρμόδιου ανακριτή «χωρίς εμπλοκή» της πολιτικής ηγεσίας. Πρόσθεσε, πάντως, πως σε ανθρώπινο επίπεδο «μια ανθρώπινη ζωή αν χαθεί… αυτό μας πληγώνει», σημειώνοντας ότι υπάρχει ευθύνη να αναζητούνται τρόποι πρόληψης.
Ιδιαίτερο βάρος δόθηκε στο θέμα των καμερών στα σκάφη, με τον υπουργό να αναφέρει ότι στο συγκεκριμένο περιστατικό υπήρχε υπέρυθρη κάμερα, που χρησιμοποιείται τη νύχτα για εντοπισμό από απόσταση, ενώ «ανάλογη κάμερα από την ξηρά» φέρεται να είχε υποδείξει τη θέση του σκάφους με τους επιβαίνοντες. Σύμφωνα με όσα είπε, ο κυβερνήτης «επέλεξε να μην τη χρησιμοποιήσει, να μην την ανοίξει την κάμερα», στοιχείο που –όπως επισήμανε– αναμένεται να αξιολογηθεί ως «προϊόν της ΕΔΕ» και ενδεχομένως άλλης διερεύνησης. Στο ίδιο πνεύμα δήλωσε ότι δεν θα παρέμβει στη διοικητική έρευνα, ούτε θα «εμποδίσει τίποτε» που αφορά τη διερεύνηση, επισημαίνοντας πως σε Σώματα όπως η Ελληνική Αστυνομία, το Πυροσβεστικό Σώμα, το Λιμενικό και οι Ένοπλες Δυνάμεις οι αποφάσεις λαμβάνονται «στο δευτερόλεπτο», άρα είναι αναγκαίο να υπάρχουν ελεγκτικοί μηχανισμοί και διοικητικός ή δικαστικός έλεγχος.
Στο κομμάτι του εκσυγχρονισμού, ο κ. Κικίλιας αναφέρθηκε στο εξοπλιστικό πρόγραμμα «ΑΙΓΙΣ 2», το οποίο περιέγραψε ως συνολικό σχέδιο αναβάθμισης του Λιμενικού με έμφαση στην τεχνολογία, ώστε να προστατεύονται καλύτερα και οι ίδιοι οι λιμενικοί. Μίλησε για στόχο απόκτησης drones, σένσορων, καμερών, μη επανδρωμένων υποβρυχίων και νέων σκαφών, επισημαίνοντας ότι μέσα από τέτοια μέσα μπορούν να γίνονται λήψεις και έλεγχοι που βοηθούν τόσο στην αντιμετώπιση έκνομων δραστηριοτήτων όσο και στη διαφάνεια της επιχειρησιακής δράσης. Για το χρονοδιάγραμμα, είπε ότι επιδιώκεται μέσα σε περίπου 15 μήνες να έχουν προκηρυχθεί οι σχετικοί διαγωνισμοί.
Τέλος, σχολιάζοντας τις μεταναστευτικές ροές, υποστήριξε ότι οι ροές από την Τουρκία έχουν μειωθεί κατά 55%, ενώ –όπως ανέφερε– έχει καταγραφεί ραγδαία αύξηση από τη Λιβύη, κάτι που δυσκολεύει τις επιχειρήσεις λόγω «ανοιχτής θάλασσας». Αναφερόμενος στους διακινητές, έκανε λόγο για εγκληματική δράση που στοχεύει στο υπερκέρδος, περιγράφοντας πρακτικές υπερφόρτωσης σκαφών χωρίς στοιχειώδη μέτρα ασφάλειας, μέσα σε ένα περιβάλλον αστάθειας και διάλυσης κρατικών δομών, που –όπως είπε– «υπερπολλαπλασιάζει» τον επιχειρησιακό βαθμό δυσκολίας για το Λιμενικό.
