Tag: ΝΑΤΟ

Έντονη δυσαρέσκεια καταγράφεται στην Ουάσιγκτον απέναντι σε συμμάχους του ΝΑΤΟ, με αφορμή τη στάση τους στον πόλεμο με το Ιράν. Σύμφωνα με αποκαλύψεις, εσωτερικό έγγραφο του Πεντάγωνο περιλαμβάνει σενάρια «τιμωρίας» χωρών που δεν παρείχαν στρατιωτικές διευκολύνσεις, όπως βάσεις και δικαιώματα υπερπτήσεων.

Μεταξύ των επιλογών που εξετάζονται φέρεται να είναι ακόμη και η αναστολή της συμμετοχής της Ισπανίας στη Συμμαχία, λόγω της άρνησής της να στηρίξει ενεργά τις αμερικανικές επιχειρήσεις. Παράλληλα, γίνεται λόγος για αναθεώρηση της αμερικανικής στάσης σε διεθνή ζητήματα, όπως η βρετανική κυριαρχία στα Νησιά Φώκλαντ.

Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει ήδη ασκήσει σκληρή κριτική στους Ευρωπαίους συμμάχους, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο επαναπροσδιορισμού της σχέσης των Ηνωμένες Πολιτείες με το ΝΑΤΟ. Το κλίμα αυτό εντείνει τις ανησυχίες για τη συνοχή της Συμμαχίας, σε μια περίοδο αυξημένων γεωπολιτικών εντάσεων και αβεβαιότητας για τη διατλαντική συνεργασία.

Ο Ντόναλντ Τραμπ φέρεται να σχεδιάζει κυρώσεις κατά χωρών του ΝΑΤΟ που δεν στήριξαν την αμερικανική στρατηγική απέναντι στο Ιράν. Σύμφωνα με δημοσίευμα της Wall Street Journal, στα πιθανά μέτρα περιλαμβάνεται ακόμη και η απόσυρση αμερικανικών στρατευμάτων από συγκεκριμένες συμμαχικές χώρες.

Η κίνηση αυτή ενδέχεται να οδηγήσει σε αναδιάταξη των αμερικανικών δυνάμεων, με προορισμό κράτη που έχουν στηρίξει ενεργά την πολιτική των Ηνωμένων Πολιτειών. Ανάμεσα σε αυτά συγκαταλέγεται και η Ελλάδα, η οποία εμφανίζεται να έχει διατηρήσει στάση υποστήριξης.

Οι εξελίξεις αυτές ενδέχεται να προκαλέσουν σοβαρές εντάσεις στο εσωτερικό της Συμμαχίας, επηρεάζοντας τη συνοχή και τη στρατηγική συνεργασία μεταξύ των μελών. Η πιθανότητα κυρώσεων και στρατιωτικών μετακινήσεων δημιουργεί νέα δεδομένα στη γεωπολιτική σκακιέρα, με τη διεθνή κοινότητα να παρακολουθεί στενά τις επόμενες κινήσεις και τις επιπτώσεις τους στην παγκόσμια ασφάλεια.

Ο Ντόναλντ Τραμπ άφησε ανοιχτό με τον πιο σαφή τρόπο το ενδεχόμενο οι Ηνωμένες Πολιτείες να αποχωρήσουν από το ΝΑΤΟ, δηλώνοντας πως εξετάζει σοβαρά ένα τέτοιο βήμα. Η τοποθέτησή του έγινε σε συνέντευξη στην Telegraph, μέσα σε κλίμα αυξημένης έντασης μετά τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και τη στάση της Συμμαχίας απέναντι στον πόλεμο με το Ιράν.

«Χάρτινη τίγρη» και αιχμές για τον Πούτιν

Ο Αμερικανός πρόεδρος επέλεξε ιδιαίτερα σκληρή γλώσσα για το ΝΑΤΟ, λέγοντας ότι το θεωρούσε πάντα «χάρτινη τίγρη», ενώ πρόσθεσε πως «και ο Πούτιν το ξέρει». Στην ίδια συνέντευξη υποστήριξε ακόμη ότι η αμερικανική συμμετοχή στη Συμμαχία δεν ήταν ποτέ κάτι που τον επηρέαζε ουσιαστικά, επαναφέροντας έτσι τη γνωστή αμφισβήτησή του απέναντι στη χρησιμότητα και τη συνοχή του ΝΑΤΟ.

Η δυσαρέσκεια για τη στάση των συμμάχων

Στην επιχειρηματολογία του, ο Τραμπ συνέδεσε τη δυσαρέσκειά του με τη στάση των συμμάχων στο ζήτημα του Στενού του Ορμούζ, εκτιμώντας ότι οι χώρες του ΝΑΤΟ όφειλαν να έχουν εμπλακεί άμεσα. Όπως είπε, «ήμασταν εκεί αυτόματα», προσθέτοντας ότι οι ΗΠΑ στάθηκαν διαχρονικά στο πλευρό των εταίρων τους, όμως «αυτοί δεν ήταν εκεί για εμάς». Με αυτή τη φράση επιχείρησε να αναδείξει αυτό που ο ίδιος παρουσιάζει ως έλλειμμα αμοιβαιότητας εντός της Συμμαχίας.

Στο στόχαστρο και η Βρετανία

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στη Βρετανία, στρέφοντας τα πυρά του κατά του Κιρ Στάρμερ για την άρνηση εμπλοκής στον πόλεμο. Ο Τραμπ υποστήριξε ότι ο Βρετανός πρωθυπουργός ενδιαφέρεται μόνο για «ακριβές ανεμογεννήτριες που εκτοξεύουν τις τιμές της ενέργειας», ενώ σχολίασε υποτιμητικά και την επιχειρησιακή ετοιμότητα του βρετανικού ναυτικού, λέγοντας: «Δεν έχετε καν ναυτικό… Είχατε αεροπλανοφόρα που δεν λειτουργούσαν».

Ο Ντόναλντ Τραμπ έστειλε αυστηρό μήνυμα προς τους συμμάχους των ΗΠΑ, προειδοποιώντας ότι το ΝΑΤΟ θα έχει «πολύ κακό» μέλλον αν τα κράτη-μέλη του δεν συμβάλουν ώστε να ανοίξουν ξανά τα Στενά του Ορμούζ, τα οποία, όπως αναφέρεται, παραμένουν σχεδόν κλειστά. Στη συνέντευξή του στους Financial Times, ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε ότι είναι λογικό να συνδράμουν κυρίως όσοι επωφελούνται περισσότερο από τη θαλάσσια αυτή δίοδο, υπογραμμίζοντας ότι η Ευρώπη και η Κίνα εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από το πετρέλαιο του Κόλπου, σε αντίθεση με τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Στο ίδιο πλαίσιο, ξεκαθάρισε ότι αν δεν υπάρξει ανταπόκριση στο αίτημά του για αποστολή πολεμικών πλοίων ή αν οι σύμμαχοι απαντήσουν αρνητικά, τότε οι συνέπειες για τη Συμμαχία θα είναι σοβαρές. Με αυτόν τον τρόπο, επιχείρησε να μετατρέψει την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στο Ορμούζ σε δοκιμασία συνοχής για το ΝΑΤΟ.

Η πίεση προς το Πεκίνο και η επίσκεψη που μπορεί να αναβληθεί

Παράλληλα, ο Τραμπ άσκησε πίεση και προς την Κίνα, λέγοντας ότι και το Πεκίνο οφείλει να εμπλακεί στην προσπάθεια επαναλειτουργίας της θαλάσσιας οδού. Όπως ανέφερε, η Κίνα εισάγει το 90% του πετρελαίου της μέσω των Στενών του Ορμούζ και για αυτό θα πρέπει να συμβάλει ουσιαστικά.

Μάλιστα, συνέδεσε το θέμα και με την προγραμματισμένη επίσημη επίσκεψή του στην Κίνα, όπου επρόκειτο να συναντήσει τον Σι Τζινπίνγκ από 31 Μαρτίου έως 2 Απριλίου. Όπως είπε, η επίσκεψη θα μπορούσε να αναβληθεί αν το Πεκίνο δεν βοηθήσει τις ΗΠΑ στο ζήτημα του Ορμούζ, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο διπλωματικής πίεσης με σαφές γεωπολιτικό αποτύπωμα.

Οι αρνήσεις συμμάχων και η αντίδραση του Ιράν

Ωστόσο, οι πρώτες απαντήσεις που έχει λάβει η Ουάσινγκτον δεν θεωρούνται ενθαρρυντικές. Η Ιαπωνία, σύμφωνα με το δημοσίευμα, δεν σχεδιάζει τέτοια ανάπτυξη δυνάμεων, με τον υπουργό Άμυνας Σιντζίρο Κοϊζούμι να ξεκαθαρίζει ότι δεν προβλέπεται σχετική αποστολή και την πρωθυπουργό Σανάε Τακαΐτσι να σημειώνει ότι μια τέτοια επιχείρηση θα ήταν «εξαιρετικά δύσκολη από νομικής πλευράς». Αντίστοιχα, η υπουργός Μεταφορών της Αυστραλίας, Κάθριν Κινγκ, δήλωσε καθαρά ότι η χώρα της δεν θα στείλει πολεμικό πλοίο στα Στενά του Ορμούζ.

Από την πλευρά του, το ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών προειδοποίησε τις χώρες που εξετάζουν να ανταποκριθούν στο αμερικανικό αίτημα να αποφύγουν κάθε κίνηση που θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέα κλιμάκωση και εξάπλωση της σύγκρουσης. Την ίδια ώρα, το άρθρο σημειώνει ότι οι τιμές του πετρελαίου παραμένουν γύρω στα 100 δολάρια το βαρέλι, ενώ οι χώρες-μέλη του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας αποφάσισαν να αποδεσμεύσουν συνολικά 400 εκατομμύρια βαρέλια από τα στρατηγικά τους αποθέματα, στη μεγαλύτερη τέτοια κίνηση στην ιστορία του οργανισμού.

Η Τουρκία γνωστοποίησε ότι αμυντικά συστήματα του ΝΑΤΟ κατέρριψαν βαλλιστικό πύραυλο που εκτοξεύθηκε από το Ιράν, προτού αυτός εισέλθει στον τουρκικό εναέριο χώρο.

Σε επίσημη ανακοίνωση, το τουρκικό υπουργείο Άμυνας ανέφερε ότι το βλήμα εντοπίστηκε να κατευθύνεται προς την Τουρκία, αφού προηγουμένως είχε διασχίσει τον εναέριο χώρο του Ιράκ και της Συρίας. Όπως επισημαίνεται, η απειλή αντιμετωπίστηκε έγκαιρα και εξουδετερώθηκε από νατοϊκά μέσα που έχουν αναπτυχθεί στην Ανατολική Μεσόγειο.

Κατά την ίδια ενημέρωση, αντικείμενο που κατέπεσε στην περιοχή Ντερτιόλ της επαρχίας Χατάι αποτελούσε τμήμα του τουρκικού συστήματος αεράμυνας, το οποίο ενεργοποιήθηκε για την αναχαίτιση του πυραύλου. Από το περιστατικό δεν αναφέρθηκαν θύματα ή τραυματισμοί.

Παράλληλα, το υπουργείο υπογράμμισε ότι η Άγκυρα «διατηρεί το δικαίωμα να ανταποκριθεί σε οποιαδήποτε εχθρική στάση εις βάρος της χώρας», απευθύνοντας έκκληση προς όλες τις πλευρές να αποφύγουν κινήσεις που ενδέχεται να οδηγήσουν σε περαιτέρω κλιμάκωση της έντασης στην περιοχή. Όπως σημειώνεται, η Τουρκία θα συνεχίσει τις διαβουλεύσεις με το ΝΑΤΟ και τους λοιπούς συμμάχους της για τον συντονισμό των επόμενων βημάτων.