Σημαντικό προβληματισμό για τη θέση της Ευρώπης στον τομέα της καινοτομίας εξέφρασαν ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης και ο πρόεδρος του ΣΦΕΕ, Ολύμπιος Παπαδημητρίου, στο πλαίσιο συζήτησης στο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών, με επίκεντρο τη φαρμακευτική πολιτική και τις διεθνείς εξελίξεις.
Η αναθεώρηση της φαρμακευτικής νομοθεσίας και η πορεία της Ευρώπης
Αναφερόμενος στην επικείμενη αναθεώρηση της ευρωπαϊκής νομοθεσίας για το φάρμακο, ο κ. Γεωργιάδης υπογράμμισε ότι η τελική της κατεύθυνση δεν είναι πλέον αρνητική για την καινοτομία, εκφράζοντας ικανοποίηση για τη μεταστροφή σε σχέση με τις αρχικές προτάσεις.
Ωστόσο, παρουσίασε μια σαφή εικόνα υποχώρησης της Ευρώπης σε παγκόσμιο επίπεδο. Όπως σημείωσε, στις αρχές της δεκαετίας του 2000 η Ευρώπη κατείχε περίπου τα 2/3 των φαρμακευτικών εφευρέσεων σε σύγκριση με τις ΗΠΑ, ενώ σήμερα η Αμερική υπερέχει πολλαπλάσια, με χώρες όπως η Κίνα και η Ινδία να έχουν επίσης προσπεράσει την ευρωπαϊκή παραγωγή καινοτομίας.
Ο υπουργός Υγείας εντόπισε ως βασική αιτία της υστέρησης την περιορισμένη ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης, κάνοντας λόγο για ιδεολογικές αγκυλώσεις. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, η ήπειρος οφείλει να αναπροσαρμόσει τη στρατηγική της, προκειμένου να αποφύγει περαιτέρω οικονομική και τεχνολογική καθίζηση.
Στην ίδια κατεύθυνση κινήθηκε και ο πρόεδρος του ΣΦΕΕ, ο οποίος εκτίμησε ότι η Ευρώπη βρίσκεται σε μειονεκτική θέση και ότι η νέα νομοθεσία δεν δημιουργεί συνθήκες ουσιαστικής ενίσχυσης της καινοτομίας. Όπως σημείωσε, δεν προκύπτουν παρεμβάσεις που να αλλάζουν ριζικά την εικόνα υπέρ της ευρωπαϊκής φαρμακοβιομηχανίας.
Επικαλούμενος στοιχεία του EFPIA, ο κ. Παπαδημητρίου ανέδειξε το έντονο επενδυτικό έλλειμμα της Ευρώπης. Συγκεκριμένα, η Κίνα επένδυσε 109 δισ. ευρώ σε έρευνα και ανάπτυξη μέσα σε ένα έτος, ενώ η Ευρώπη περιορίστηκε στα 52 δισ. ευρώ, γεγονός που αποτυπώνει το διευρυνόμενο χάσμα.
Εθνικές παρεμβάσεις και αύξηση της φαρμακευτικής δαπάνης
Σε ό,τι αφορά την ελληνική πολιτική, ο κ. Γεωργιάδης σημείωσε ότι η φαρμακευτική δαπάνη έχει αυξηθεί κατά 700-800 εκατ. ευρώ κατά την περίοδο διακυβέρνησης του Κυριάκου Μητσοτάκη, επισημαίνοντας την προσπάθεια ενίσχυσης της πρόσβασης σε θεραπείες.
Παράλληλα, προανήγγειλε την εισαγωγή των SPC φίλτρων στην ηλεκτρονική συνταγογράφηση, τα οποία θα ενσωματώνουν όλες τις αντενδείξεις φαρμάκων στο σύστημα της ΗΔΙΚΑ. Με τον τρόπο αυτό θα αποτρέπεται η ταυτόχρονη χορήγηση φαρμάκων με επικίνδυνες αλληλεπιδράσεις, ενισχύοντας την ασφάλεια των ασθενών.
Νέα θεραπευτικά πρωτόκολλα στις ογκολογικές θεραπείες
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην εφαρμογή θεραπευτικών πρωτοκόλλων για τις ογκολογικές θεραπείες, με πιλοτική έναρξη στο νοσοκομείο «Ο Άγιος Σάββας». Η πλήρης εφαρμογή τους αναμένεται να οδηγήσει σε εξατομικευμένη θεραπεία, περιορίζοντας ταυτόχρονα τη δημόσια δαπάνη και τις επιβαρύνσεις των φαρμακευτικών εταιρειών μέσω του clawback.
Το clawback και οι διαφωνίες με τη φαρμακοβιομηχανία
Σε ό,τι αφορά το clawback, ο υπουργός Υγείας ξεκαθάρισε ότι δεν τίθεται ζήτημα κατάργησής του, υπογραμμίζοντας τη διαχρονική του παρουσία στο σύστημα. Παράλληλα, έκανε λόγο για «μύθους» που, όπως είπε, διακινούνται από τη φαρμακοβιομηχανία, υποστηρίζοντας ότι η Ελλάδα παρέχει ευρεία πρόσβαση σε φάρμακα σε σύγκριση με άλλες χώρες.
Κατά τη διάρκεια της συζήτησης καταγράφηκαν και διαφωνίες μεταξύ των δύο πλευρών, με τον κ. Γεωργιάδη να δίνει τον λόγο στον πρόεδρο του ΣΦΕΕ, επισημαίνοντας με αιχμηρό τρόπο τα όρια και τις συνθήκες του δημόσιου διαλόγου.