Tag: Πόλεμος στη Μέση Ανατολή

Τον κίνδυνο να επηρεαστεί η αμυντική ικανότητα της χώρας του, εάν παραταθεί η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, ανέδειξε ο πρόεδρος της Ουκρανία, Βολοντίμιρ Ζελένσκι. Σε συνέντευξή του στο CNN, προειδοποίησε ότι η συνέχιση του πολέμου στο Ιράν ενδέχεται να δυσκολέψει την προμήθεια κρίσιμων συστημάτων αντιπυραυλικής άμυνας από τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Ο Ζελένσκι εξήγησε ότι η Ουκρανία έχει λάβει περιορισμένο αριθμό όπλων, λόγω της χαμηλής παραγωγής, ενώ μέχρι στιγμής δεν έχει υπάρξει διακοπή στις προμήθειες. Μέσω του προγράμματος PURL, χώρες του ΝΑΤΟ χρηματοδοτούν την αγορά οπλικών συστημάτων για το Κίεβο, συμπεριλαμβανομένων πυραύλων για τα συστήματα Patriot.

Ωστόσο, όπως τόνισε, η αυξανόμενη γεωπολιτική πίεση μπορεί να επηρεάσει τη διαθεσιμότητα αυτών των πόρων. Παράλληλα, η Ουκρανία ενισχύει τη διεθνή συνεργασία, προσφέροντας τεχνογνωσία σε χώρες της Μέσης Ανατολής, αξιοποιώντας την εμπειρία της από την αντιμετώπιση επιθέσεων με drones.

Η εξέλιξη αυτή υπογραμμίζει τον αλληλένδετο χαρακτήρα των σύγχρονων συγκρούσεων και τις επιπτώσεις τους στην παγκόσμια ασφάλεια.

Το Ισραήλ ανακοίνωσε ότι εξόντωσε τον Αλί Γιουσούφ Χαρσί, στενό συνεργάτη και ανιψιό του ηγέτη της Χεζμπολάχ, Ναΐμ Κασέμ, σε αεροπορική επιδρομή στη Βηρυτό. Σύμφωνα με τον ισραηλινό στρατό, ο Χαρσί διαδραμάτιζε κεντρικό ρόλο στη λειτουργία και την ασφάλεια του ηγετικού επιτελείου της οργάνωσης.

Την ίδια ώρα, η Χεζμπολάχ απάντησε με την εκτόξευση περίπου 30 ρουκετών προς το βόρειο Ισραήλ, χωρίς να αναφερθούν θύματα, καθώς οι περισσότερες αναχαιτίστηκαν ή έπεσαν σε ανοιχτές περιοχές.

Μαζικά πλήγματα και βαριά απολογιστικά στοιχεία στον Λίβανο

Η ένταση κορυφώνεται με το Ισραήλ να εξαπολύει νέες εκτεταμένες επιθέσεις στον Λίβανο, ενώ ο απολογισμός των τελευταίων 24 ωρών ανέρχεται σε 203 νεκρούς και πάνω από 1.000 τραυματίες. Πρόκειται για μία από τις πιο αιματηρές φάσεις της σύγκρουσης.

Ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου διαμήνυσε ότι οι επιχειρήσεις θα συνεχιστούν «με δύναμη, ακρίβεια και αποφασιστικότητα», υπογραμμίζοντας ότι το Ισραήλ θα πλήττει τη Χεζμπολάχ «όπου χρειαστεί».

Η Βρετανία ζητά η εκεχειρία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν να επεκταθεί και στον Λίβανο, ενώ η Ισπανία ανακοίνωσε την επαναλειτουργία της πρεσβείας της στην Τεχεράνη, επιδιώκοντας ενεργό ρόλο στις ειρηνευτικές προσπάθειες.

Αντίθετα, το Ισραήλ αντέδρασε έντονα, κατηγορώντας τη Μαδρίτη για σύμπλευση με το Ιράν. Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Ένωση ξεκαθάρισε ότι η ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ πρέπει να παραμείνει ελεύθερη, απορρίπτοντας κάθε ενδεχόμενο επιβολής διοδίων.

Στενά του Ορμούζ: Στρατηγικός κόμβος υπό απειλή

Το Ιράν κάλεσε τα πλοία να ακολουθούν εναλλακτικές διαδρομές λόγω κινδύνου από θαλάσσιες νάρκες, εντείνοντας την ανησυχία για τη διεθνή ναυσιπλοΐα. Η Τεχεράνη αξιοποιεί τον έλεγχο του περάσματος ως διαπραγματευτικό μοχλό πίεσης.

Η κρίση έχει ήδη επηρεάσει τις αγορές ενέργειας, με την τιμή του πετρελαίου να ξεπερνά τα 100 δολάρια ανά βαρέλι, οδηγώντας σε σημαντική αύξηση των εσόδων της Ρωσίας, τα οποία εκτιμάται ότι θα διπλασιαστούν.

Ο Ντόναλντ Τραμπ επανήλθε με νέες απειλές προς το Ιράν, προειδοποιώντας με στρατιωτική δράση αν δεν υπάρξει «πραγματική συμφωνία». Παράλληλα, εξαπέλυσε νέα επίθεση κατά του ΝΑΤΟ, δηλώνοντας ότι «δεν ήταν εκεί όταν το χρειαστήκαμε».

Σύμφωνα με δημοσίευμα της Wall Street Journal, εξετάζει σχέδιο που θα «τιμωρεί» χώρες που δεν στήριξαν τις επιχειρήσεις στο Ιράν και θα επιβραβεύει συμμάχους, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα.

Η εκεχειρία ΗΠΑ–Ιράν παραμένει εύθραυστη, με τον ΟΗΕ να προειδοποιεί για σοβαρό κίνδυνο κατάρρευσης λόγω της συνέχισης των στρατιωτικών επιχειρήσεων στον Λίβανο.

Παράλληλα, το Ιράν ξεκαθαρίζει ότι δεν πρόκειται να περιορίσει το πρόγραμμα εμπλουτισμού ουρανίου, εντείνοντας τις ανησυχίες για περαιτέρω κλιμάκωση σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή.

Ως «εύθραυστη» περιέγραψε την εκεχειρία με το Ιράν ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, J. D. Vance, ο οποίος είχε ενεργό ρόλο στις τελικές διαπραγματεύσεις που οδήγησαν στη συμφωνία. Όπως υποστήριξε, η διαδικασία ανέδειξε έντονες εσωτερικές διαφοροποιήσεις στο εσωτερικό της ιρανικής ηγεσίας.

Μιλώντας από τη Βουδαπέστη, ο Βανς τόνισε ότι η στάση της ιρανικής πλευράς δεν ήταν ενιαία, αλλά μεταβαλλόταν ανάλογα με το ποιο κέντρο ισχύος τοποθετούνταν δημόσια. Ειδικότερα, σημείωσε ότι ο υπουργός Εξωτερικών εμφανίστηκε θετικός στο σχέδιο, την ώρα που άλλοι αξιωματούχοι διατύπωναν παραπλανητικούς ισχυρισμούς για τις στρατιωτικές επιδόσεις των ΗΠΑ και το περιεχόμενο της συμφωνίας.

«Γι’ αυτό μιλάμε για μια εύθραυστη εκεχειρία», υπογράμμισε, επισημαίνοντας ότι εντός της ιρανικής πλευράς συνυπάρχουν δύο διακριτές τάσεις: από τη μία, όσοι επιδιώκουν συνεννόηση και συνεργασία, και από την άλλη, εκείνοι που επιλέγουν την παραπληροφόρηση, ακόμη και σε σχέση με τη συμφωνία που ήδη έχει επιτευχθεί.

Ο Αμερικανός αντιπρόεδρος άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο για μια πιο ολοκληρωμένη συμφωνία, υπό την προϋπόθεση ότι η ιρανική πλευρά θα κινηθεί με ειλικρίνεια. Όπως προειδοποίησε, ενδεχόμενη επιλογή εξαπάτησης ή υπονόμευσης της διαδικασίας θα επιφέρει συνέπειες.

«Όλα τα εργαλεία στο τραπέζι»

Σύμφωνα με τον Βανς, ο πρόεδρος των ΗΠΑ έχει ζητήσει την προσωρινή αναστολή συγκεκριμένων στρατιωτικών, διπλωματικών και οικονομικών μέτρων πίεσης προς το Ιράν.

Ωστόσο, κατέστησε σαφές ότι τα μέσα αυτά παραμένουν ενεργά διαθέσιμα, εφόσον η Τεχεράνη δεν ανταποκριθεί θετικά σε μια πορεία προς μόνιμη συμφωνία και τερματισμό της σύγκρουσης.

Ο Βανς μετέφερε επίσης τη στάση του Αμερικανού προέδρου, τονίζοντας ότι επιθυμεί άμεση πρόοδο στις διαπραγματεύσεις. Σε διαφορετική περίπτωση, προειδοποίησε ότι οι Ιρανοί θα διαπιστώσουν πως δεν πρόκειται για έναν ηγέτη «με τον οποίο μπορεί κανείς να παίζει».

Κλείνοντας, ο αντιπρόεδρος ανέφερε ότι βασική επιδίωξη του Donald Trump ήταν η αποδυνάμωση της ιρανικής στρατιωτικής ισχύος, στόχος που –όπως υποστήριξε– έχει επιτευχθεί. Παράλληλα, σημείωσε ότι η ιρανική πλευρά έχει συμφωνήσει στο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, εξέλιξη με ιδιαίτερη σημασία για τη διεθνή ναυσιπλοΐα και την ενεργειακή ασφάλεια.

Ιρανικά μέσα ενημέρωσης μεταδίδουν ότι καταρρίφθηκε και δεύτερο αμερικανικό μαχητικό F-35 Lightning II στο κεντρικό Ιράν, εντείνοντας την ανησυχία για πιθανή κλιμάκωση στην περιοχή. Σύμφωνα με τα δημοσιεύματα των πρακτορείων Fars News Agency και Mehr News Agency, το αεροσκάφος φέρεται να καταστράφηκε ολοσχερώς, ενώ παραμένει άγνωστη η τύχη του πιλότου.

Οι ίδιες πηγές υποστηρίζουν ότι η ένταση της έκρηξης καθιστούσε δύσκολη την εκτίναξη του χειριστή, χωρίς ωστόσο να προσκομίζονται ανεξάρτητα επιβεβαιωμένα στοιχεία. Φωτογραφίες που κυκλοφορούν σε ιρανικά μέσα παρουσιάζονται ως αποδείξεις της κατάρριψης, όμως η αυθεντικότητά τους δεν έχει επαληθευτεί από διεθνείς οργανισμούς ή ανεξάρτητους αναλυτές.

Από την πλευρά τους, οι Ηνωμένες Πολιτείες και συγκεκριμένα η United States Central Command δεν έχουν επιβεβαιώσει το περιστατικό, ενώ έχουν ήδη αμφισβητήσει παρόμοιους προηγούμενους ισχυρισμούς. Το γεγονός αυτό αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο η πληροφορία να εντάσσεται σε ευρύτερο πλαίσιο επικοινωνιακού πολέμου, εν μέσω αυξανόμενων γεωπολιτικών εντάσεων στη Μέση Ανατολή.

Με νέα παρέμβαση στο Truth Social, ο Ντόναλντ Τραμπ επανήλθε δυναμικά στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, υιοθετώντας ιδιαίτερα σκληρή ρητορική. Ο Αμερικανός πρόεδρος έκανε λόγο για «σοβαρές διαπραγματεύσεις» με ένα «νέο και πιο λογικό καθεστώς», αφήνοντας παράλληλα σαφείς απειλές για κλιμάκωση σε περίπτωση αποτυχίας.

Στην ανάρτησή του υποστήριξε ότι έχει σημειωθεί «μεγάλη πρόοδος», ωστόσο ξεκαθάρισε πως αν δεν υπάρξει άμεση συμφωνία, οι ΗΠΑ είναι έτοιμες να προχωρήσουν σε εκτεταμένα πλήγματα. Συγκεκριμένα, προειδοποίησε για πλήρη καταστροφή ηλεκτροπαραγωγικών μονάδων, πετρελαιοπηγών, καθώς και του στρατηγικής σημασίας νησιού Χαργκ, ενώ άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο να πληγούν και μονάδες αφαλάτωσης.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στο Στενό του Ορμούζ, τονίζοντας ότι θα πρέπει να «ανοίξει άμεσα για δραστηριότητα», διαφορετικά οι ΗΠΑ θα ολοκληρώσουν την παρουσία τους στο Ιράν με στρατιωτικά αντίποινα μεγάλης κλίμακας.

Ο ίδιος συνέδεσε τις απειλές αυτές με προηγούμενες επιθέσεις, κάνοντας λόγο για «αντίποινα» για Αμερικανούς στρατιώτες και πολίτες που, όπως ανέφερε, σκοτώθηκαν κατά τη διάρκεια της «47ετούς βασιλείας τρόμου» του παλαιού καθεστώτος.

Διάψευση από Τεχεράνη για άμεσες επαφές

Από την πλευρά της, η Τεχεράνη απέρριψε κατηγορηματικά τους ισχυρισμούς περί απευθείας διαλόγου. Ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαήλ Μπαγκαϊ, δήλωσε ότι δεν υπάρχει καμία άμεση επικοινωνία με την Ουάσινγκτον, χαρακτηρίζοντας τις αμερικανικές θέσεις «υπερβολικές» και «εκτός πραγματικότητας».

Όπως διευκρίνισε, η μόνη μορφή επαφής αφορά μηνύματα μέσω μεσαζόντων, τα οποία – σύμφωνα με τον ίδιο – δείχνουν πρόθεση των ΗΠΑ για διαπραγμάτευση, χωρίς όμως να υπάρχει ουσιαστική πρόοδος σε επίπεδο άμεσου διαλόγου.

Ο Μπαγκαϊ επέκρινε έντονα την αμερικανική διπλωματία, θέτοντας ζήτημα αξιοπιστίας των δηλώσεών της. Όπως σημείωσε, η στάση της Ουάσινγκτον χαρακτηρίζεται από αστάθεια, σε αντίθεση – όπως είπε – με τη σαφή και σταθερή γραμμή της ιρανικής πλευράς.

Τόνισε ακόμη ότι οι προτάσεις που διαβιβάστηκαν περιλαμβάνουν «παράλογες και υπερβολικές απαιτήσεις», υπογραμμίζοντας πως το Ιράν γνωρίζει ακριβώς το πλαίσιο διαπραγμάτευσης και δεν πρόκειται να παρεκκλίνει από τις βασικές του θέσεις.

Από την πρώτη ημέρα των αμερικανοϊσραηλινών επιθέσεων στο Ιράν, 175 άτομα, κυρίως μαθήτριες, σκοτώθηκαν από πυραυλική επίθεση σε σχολείο θηλέων στην πόλη Μινάμπ. Την ίδια μέρα, ένα σχολείο και ένα αθλητικό κέντρο στη Λαμέρντ υπέστησαν χτυπήματα από νέο βαλλιστικό πύραυλο των ΗΠΑ, τον Precision Strike Missile (PrSM), που χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά σε μάχη.

Ο PrSM, κατασκευής Lockheed Martin, έχει εμβέλεια περίπου 400 μιλίων και εκρήγνυται πάνω από τον στόχο, διασκορπίζοντας σφαιρίδια βολφραμίου, προκαλώντας εκτεταμένες ζημιές. Βίντεο από κάμερες ασφαλείας και δορυφορικές εικόνες δείχνουν ότι οι επιθέσεις προκάλεσαν καταστροφή σε σχολείο, γυμναστήριο και κατοικίες, ενώ ενδέχεται να πλήγηκαν και κοντινές στρατιωτικές εγκαταστάσεις.

Η χρήση του νέου όπλου εγείρει ανησυχίες για τις στρατιωτικές επιλογές των ΗΠΑ και τις συνέπειες στους αμάχους, ιδιαίτερα στα παιδιά. Ειδικοί τονίζουν ότι είναι δύσκολο να εκτιμηθεί αν οι επιθέσεις ήταν σκόπιμες ή αποτέλεσμα λάθους λόγω του πρόσφατα δοκιμασμένου όπλου.

Η κλιμάκωση με όπλα νέας γενιάς σε κατοικημένες περιοχές εντείνει τις ανησυχίες για τον πόλεμο στο Ιράν και τους κινδύνους για την ασφάλεια των πολιτών.

Κλίμα έντονης αντιπαράθεσης διαμορφώθηκε στο Καπιτώλιο, καθώς Ρεπουμπλικάνοι βουλευτές αποχώρησαν από κλειστή ενημέρωση για το Ιράν, εκφράζοντας σοβαρές ενστάσεις για τη στρατηγική της αμερικανικής κυβέρνησης. Την ίδια ώρα, σύμφωνα με δημοσίευμα της Daily Mail, ο Ντόναλντ Τραμπ εξετάζει ακόμη και το ενδεχόμενο χερσαίας στρατιωτικής επέμβασης.

Η ενημέρωση πραγματοποιήθηκε από αξιωματούχους του Πενταγώνου προς την Επιτροπή Ενόπλων Δυνάμεων της Βουλής των Αντιπροσώπων, με το περιεχόμενο να προκαλεί περισσότερα ερωτήματα παρά απαντήσεις.

Ενίσχυση στρατιωτικής παρουσίας και φόβοι κλιμάκωσης

Οι ανησυχίες για περαιτέρω κλιμάκωση εντείνονται, καθώς περίπου 7.000 Αμερικανοί στρατιώτες έχουν ήδη αναπτυχθεί ή κατευθύνονται προς τη Μέση Ανατολή, ενώ, σύμφωνα με τη Wall Street Journal, εξετάζεται η αποστολή επιπλέον 10.000.

Η Ρεπουμπλικανή βουλευτής Νάνσι Μέις αποχώρησε πρόωρα, κάνοντας λόγο για παραπλανητική ενημέρωση, ενώ ο πρόεδρος της Επιτροπής, Μάικ Ρότζερς, επεσήμανε ότι υπήρξαν σοβαρά κενά ως προς την εικόνα της επιχείρησης.

Ανάλογες επιφυλάξεις διατύπωσε και ο επικεφαλής της αντίστοιχης επιτροπής της Γερουσίας, Ρότζερ Γουίκερ, ο οποίος αναγνώρισε ότι επικρατεί έντονη ανησυχία μεταξύ των γερουσιαστών.

Σύμφωνα με πηγές που συμμετείχαν στην ενημέρωση, οι στρατιωτικοί στόχοι που παρουσιάστηκαν στους βουλευτές φαίνεται να αποκλίνουν από τις δημόσιες δηλώσεις της κυβέρνησης.

Ενδεικτικά, το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν δεν παρουσιάστηκε ως άμεση επιχειρησιακή προτεραιότητα, παρά το γεγονός ότι ο Λευκός Οίκος το έχει θέσει στο επίκεντρο της ρητορικής του.

Από την πλευρά της, η αμερικανική κυβέρνηση διέψευσε τις σχετικές αναφορές, υποστηρίζοντας ότι η επιχείρηση «Επική Οργή» στοχεύει στην εξουδετέρωση βαλλιστικών δυνατοτήτων, την αποδυνάμωση του ναυτικού, την αποσταθεροποίηση συμμάχων της Τεχεράνης και την αποτροπή απόκτησης πυρηνικού όπλου.

Σενάρια για το Χαργκ και τον Περσικό Κόλπο

Ιδιαίτερο προβληματισμό προκαλεί το ενδεχόμενο επιχείρησης στο νησί Χαργκ, βασικό κόμβο εξαγωγής πετρελαίου του Ιράν. Η Τεχεράνη έχει ήδη ενισχύσει την άμυνα της περιοχής με νάρκες και άλλες παγιδεύσεις, ενώ Αμερικανοί αξιωματούχοι προειδοποιούν για ενδεχόμενες σοβαρές απώλειες και κίνδυνο επέκτασης της κρίσης στον Περσικό Κόλπο.

Παράλληλα, ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε δεκαήμερη παράταση προς το Ιράν για το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ, μεταθέτοντας πιθανές επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές για τις 6 Απριλίου 2026.

Η Τεχεράνη αρνείται ότι βρίσκονται σε εξέλιξη διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ και απορρίπτει το αμερικανικό ειρηνευτικό σχέδιο 15 σημείων, εντείνοντας την αβεβαιότητα ως προς το εύρος και το περιεχόμενο των επαφών.

Την ίδια στιγμή, στο παρασκήνιο εξετάζεται το ενδεχόμενο αλλαγής καθεστώτος στο Ιράν, χωρίς επίσημη επιβεβαίωση από τον Λευκό Οίκο. Ένα τέτοιο σενάριο, που φέρεται να συνδέεται με στρατηγικές επιδιώξεις του Ισραήλ, εντείνει τις ανησυχίες για μια παρατεταμένη εμπλοκή των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή.