Μήνυμα για τον ρόλο της Ελλάδας ως «παράγοντα σταθερότητας, ειρήνης και διεθνούς νομιμότητας» έστειλε ο Νίκος Δένδιας από τις εκδηλώσεις καθαγιασμού των υδάτων στην ακριτική Φλώρινα. Ο υπουργός Άμυνας υπογράμμισε ότι «παρότι το 2026 οι ισορροπίες στον κόσμο μεταβάλλονται με ταχύτατους ρυθμούς κι η διεθνής αβεβαιότητα είναι η νέα πραγματικότητα για τον πλανήτη, σε αυτό το ιδιαίτερα απαιτητικό περιβάλλον η πατρίδα μας παραμένει παράγοντας σταθερότητας ειρήνης κι ένας παράγοντας διεθνούς νομιμότητας».
Οι ένοπλες δυνάμεις και η «ατζέντα 2030»
Στο ίδιο πλαίσιο, ανέφερε πως «οι ένοπλες δυνάμεις της πατρίδας μας που έχω την συνταγματική ευθύνη να είμαι πολιτικός τους προϊστάμενος, έχουν μια ευρύτατη αποστολή κι αποτελούν τον κύριο πυλώνα που εγγυάται την ασφάλεια την κυριαρχία, τα κυριαρχικά δικαιώματα της πατρίδας και ταυτόχρονα να βρίσκονται δίπλα στην ελληνική κοινωνία την ώρα της ανάγκης». Παράλληλα έκανε αναφορά στην «ατζέντα 2030», σημειώνοντας ότι «προχωράμε με συνέπεια αυξάνοντας τις αποτρεπτικές ικανότητες και δυνατότητες του ελληνισμού ενώ την ίδια στιγμή επενδύουμε στην εξέλιξη του ανθρώπινου δυναμικού».
Θρησκεία, γλώσσα και παραδόσεις ως ταυτοτικά στοιχεία
Ο κ. Δένδιας επανέλαβε πως «η θρησκεία, η γλώσσα κι οι παραδόσεις μας, συνιστούν την συλλογική εθνική μας μνήμη και συλλογική μας ταυτότητα, μας κάνουν να ξεχωρίζουμε», προσθέτοντας ότι αυτά «αποτελούν τα ταυτοτικά στοιχεία του έθνους για την επιβίωσή μας».
Η σύλληψη και εξαναγκαστική μεταφορά του Νικολάς Μαδούρο στις Ηνωμένες Πολιτείες, ύστερα από αμερικανική επιχείρηση στο Καράκας, πέρα από ένα επεισόδιο “σκληρής ισχύος” στη Λατινική Αμερική, είναι μια πράξη που συμπυκνώνει το διαχρονικό δίλημμα του διεθνούς συστήματος: ποιος θέτει τους κανόνες, ποιος τους εφαρμόζει, και τι απομένει από τη συλλογική ασφάλεια όταν μια μεγάλη δύναμη αντιμετωπίζει έναν κυρίαρχο ηγέτη ως “κατηγορούμενο υπό δίωξη” και όχι ως συνομιλητή. Η κυβέρνηση Τραμπ έντυσε την επιχείρηση με το λεξιλόγιο της επιβολής του νόμου, ωστόσο η κλίμακα και ο τρόπος δράσης παραπέμπουν σε στρατιωτική επιχείρηση με σαφή πολιτικό σκοπό. Αυτό ακριβώς το υβρίδιο, αστυνομική “εξαγωγή” με στρατιωτικά μέσα, είναι που κάνει την υπόθεση Μαδούρο να λειτουργεί ως δοκιμασία αντοχής για το διεθνές δίκαιο και ως πρόκριμα για έναν πιο ωμό ανταγωνισμό σφαιρών επιρροής.
Για να κατανοηθεί το εύρος του σοκ, χρειάζεται ένα σύντομο ιστορικό υπόβαθρο. Από το 1998 και την άνοδο του Ούγκο Τσάβες, η Βενεζουέλα επανατοποθετήθηκε ως αντι-ηγεμονικός πόλος, αξιοποιώντας το πετρέλαιο ως εργαλείο κοινωνικής πολιτικής στο εσωτερικό και γεωπολιτικής αυτονομίας στο εξωτερικό. Μετά τον θάνατο του Τσάβες (2013), ο Μαδούρο κληρονόμησε ένα μοντέλο που εξαρτιόταν από υψηλές τιμές υδρογονανθράκων και από πολιτική συνοχή, αλλά βρέθηκε αντιμέτωπος με κατάρρευση παραγωγής, διεθνείς κυρώσεις, μαζική μετανάστευση και βαθιά κρίση νομιμοποίησης. Η Ουάσιγκτον, ιδίως μετά την αμφισβητούμενη εκλογική διαδικασία του 2018, αντιμετώπισε τον Μαδούρο ως “μη νόμιμο” ηγέτη και ενέταξε την πίεση προς το καθεστώς σε ένα πλαίσιο κυρώσεων και ποινικών κατηγοριών. Στο μεταξύ, η Ρωσία και η Κίνα λειτούργησαν ως στρατηγικοί εταίροι του Καράκας: η πρώτη κυρίως με πολιτικο-ασφαλιστικούς δεσμούς και συμβολική στήριξη, η δεύτερη με οικονομική δικτύωση, επενδύσεις/χρηματοδοτήσεις και την αρχή της μη επέμβασης ως διπλωματικό ανάχωμα απέναντι στη δυτική πίεση. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο ήρθε ο Ιανουάριος του 2026. Στις 3 Ιανουαρίου οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν ότι αμερικανικές δυνάμεις πραγματοποίησαν πλήγματα και επιχείρηση σύλληψης του Μαδούρο και της συζύγου του, μεταφέροντάς τους εκτός χώρας. Παράλληλα, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε δημοσίως ότι οι ΗΠΑ θα “τρέξουν” τη Βενεζουέλα μέχρι να υπάρξει “ασφαλής και συνετή” μετάβαση, ενώ τέθηκε ευθέως στο τραπέζι η επιστροφή αμερικανικών ενεργειακών εταιρειών με στόχο την “ανοικοδόμηση” του πετρελαϊκού τομέα.
Στις 5 Ιανουαρίου, στο ομοσπονδιακό δικαστήριο του Μανχάταν, ο Μαδούρο εμφανίστηκε δεσμώτης, δήλωσε ότι “απήχθη”, αρνήθηκε τις κατηγορίες και προανήγγειλε διά των συνηγόρων του μια μεγάλη δικαστική μάχη για τη νομιμότητα της “στρατιωτικής απαγωγής”. Την ίδια ημέρα ορίστηκε επόμενη δικάσιμος για τις 17 Μαρτίου, ενώ στο Καράκας ορκίστηκε ως υπηρεσιακή/μεταβατική πρόεδρος η Ντέλσι Ροντρίγκες, γεγονός που υπογράμμισε ότι η “επόμενη μέρα” δεν είναι αυτόματα μια φιλο-αντιπολιτευτική αλλαγή καθεστώτος, αλλά μια σύνθετη διαπραγμάτευση ισχύος, φόβου και επιβίωσης των εναπομεινάντων κρατικών μηχανισμών.
Η ευρωπαϊκή αντίδραση κινήθηκε ακριβώς πάνω στη ρωγμή ανάμεσα σε κανόνες και συμφέροντα. Η ΕΕ, μέσω της δήλωσης της Ύπατης Εκπροσώπου, κάλεσε σε αυτοσυγκράτηση και υπενθύμισε ότι “υπό όλες τις συνθήκες” πρέπει να τηρούνται οι αρχές του διεθνούς δικαίου και ο Χάρτης του ΟΗΕ, αποφεύγοντας όμως μια μετωπική καταδίκη της Ουάσιγκτον. Παράλληλα, αρκετές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες φάνηκαν “διχασμένες”: από τη μία, η απομάκρυνση ενός αυταρχικού ηγέτη μπορεί να εκληφθεί ως ευκαιρία δημοκρατικής μετάβασης· από την άλλη, ο τρόπος απομάκρυνσης υπονομεύει το ίδιο το “κανoνιστικό κεφάλαιο” της Ευρώπης, που στηρίζεται στην αρχή της κυριαρχίας και στην αποδοχή θεσμικών διαδικασιών. Η ανάλυση του ECFR το αποτύπωσε ως ευρωπαϊκό δίλημμα τριπλής εστίασης: Λατινική Αμερική, αλλά και ευρωπαϊκή ασφάλεια/αξιοπιστία της Δύσης, καθώς και οι παράπλευρες συνέπειες σε Αρκτική/Ταϊβάν ως χώροι ανταγωνισμού σφαιρών επιρροής. Η Ρωσία καταδίκασε την αμερικανική ενέργεια ως “ένοπλη επιθετικότητα”, κάλεσε σε αποτροπή κλιμάκωσης και τόνισε ότι η Βενεζουέλα πρέπει να καθορίσει “μόνη” το μέλλον της χωρίς στρατιωτική ανάμειξη. Όμως το πιο ενδιαφέρον γεωπολιτικά δεν είναι μόνο η καταγγελία, αλλά το έλλειμμα επιλογών. Η Μόσχα, δεσμευμένη σε άλλες προτεραιότητες και με περιορισμένη προβολή ισχύος στη δυτική ημισφαίρια, αποκαλύπτει τα όρια του ρόλου της ως “προστάτη” συμμάχων όταν απέναντι βρίσκεται μια αποφασισμένη Ουάσιγκτον. Σε αυτό το πρίσμα, αναλύσεις όπως του Atlantic Council ερμηνεύουν το επεισόδιο ως ένδειξη ρωσικής αδυναμίας να αποτρέψει μια αμερικανική επιχείρηση υψηλού συμβολισμού στην “πίσω αυλή” των ΗΠΑ. Η Κίνα, αντίθετα, επέλεξε μια πολύ πιο μετωπική διπλωματική στάση, ακριβώς επειδή το κόστος του προηγούμενου ακουμπά τον πυρήνα της κινεζικής στρατηγικής: κυριαρχία, μη επέμβαση, και απόρριψη της νομιμοποίησης που αντλούν οι ΗΠΑ από τη μονομερή χρήση ισχύος. Το κινεζικό ΥΠΕΞ μίλησε για “κατάφωρη χρήση βίας” που παραβιάζει το διεθνές δίκαιο και απειλεί την ειρήνη στη Λατινική Αμερική/Καραϊβική. Παράλληλα, σύμφωνα με το Reuters, ο υπουργός Εξωτερικών Γουάνγκ Γι χρησιμοποίησε τη διατύπωση ότι το Πεκίνο δεν αποδέχεται “καμία χώρα ως παγκόσμιο δικαστή”, ενώ στον ΟΗΕ η κινεζική αντιπροσωπεία προειδοποίησε ότι “τα μαθήματα της ιστορίας” δείχνουν πως η αδιάκριτη χρήση βίας γεννά μεγαλύτερες κρίσεις. Για την Κίνα, λοιπόν, η υπόθεση Μαδούρο δεν είναι μόνο Λατινική Αμερική: είναι και η μάχη για το ποιος ορίζει το “νόμιμο” και το “παράνομο” σε έναν κόσμο μεγάλων ανταγωνισμών.
Το Συμβούλιο Ασφαλείας στη Νέα Υόρκη έγινε το κύριο θέατρο αυτής της σύγκρουσης αφηγημάτων. Η συνεδρίαση πραγματοποιήθηκε σε κλίμα οξείας αντιπαράθεσης, με την καταγγελία περί παραβίασης του Χάρτη του ΟΗΕ να επανέρχεται στο κέντρο. Ιδιαίτερο βάρος έχει πως σύμφωνα με την κάλυψη του Al Jazeera ακόμη και σύμμαχοι των ΗΠΑ, όπως η Δανία, εξέφρασαν ενστάσεις για τη νομιμότητα, ενώ ο Αμερικανός πρέσβης στον ΟΗΕ περιέγραψε την επιχείρηση ως “surgical law enforcement operation”. Σε επίπεδο διεθνούς δικαίου, το πρόβλημα είναι δομικό: χωρίς εντολή του Συμβουλίου Ασφαλείας και χωρίς κλασικό σενάριο αυτοάμυνας, η χρήση βίας σε έδαφος κυρίαρχου κράτους δύσκολα “κουμπώνει” σε νομικές εξαιρέσεις. Η Chatham House ήταν από τους πιο κατηγορηματικούς θεσμικούς σχολιαστές, υποστηρίζοντας ότι δεν υπάρχει δικαιολόγηση και ότι πρόκειται για σαφή παραβίαση κυριαρχίας και Χάρτη. Ταυτόχρονα, ο ελληνικός σχολιασμός κινήθηκε στο ίδιο μοτίβο: ο Κώστας Υφαντής σημείωσε ότι “η απαγωγή Μαδούρο ξεκάθαρα παραβιάζει το διεθνές δίκαιο”, ενώ ο Κώστας Τσαρούχας υπενθύμισε την ιστορική αναλογία με τη σύλληψη Νοριέγκα (1989), υπογραμμίζοντας ότι τέτοιες πρακτικές έχουν προηγούμενο στην αμερικανική πολιτική. Το κρίσιμο ερώτημα είναι τι θα κάνει ο Τραμπ από εδώ και πέρα αλλά και τι μπορεί να αντέξει το διεθνές σύστημα χωρίς να “κανονικοποιήσει” την εξαίρεση. Πρώτον, στο επίπεδο διακυβέρνησης, το ίδιο το Reuters καταγράφει ότι ο Τραμπ θεωρεί ανέφικτο ένα άμεσο εκλογικό χρονοδιάγραμμα και μιλά για “επιδιόρθωση” της χώρας πριν από εκλογές, την ώρα που η Ουάσιγκτον εμφανίζεται να συζητά, έστω πραγματιστικά, με τμήματα του υπάρχοντος κρατικού πυρήνα στο Καράκας. Αυτό προδιαγράφει ένα μοντέλο “ελεγχόμενης μετάβασης” όπου το βασικό ζητούμενο δεν είναι μόνο η αλλαγή ηγεσίας, αλλά η διατήρηση τάξης, η ασφάλεια ενεργειακών υποδομών και η διαπραγμάτευση νέων όρων πρόσβασης στο πετρέλαιο. Εδώ πατά και η ενεργειακή διάσταση: ο Τραμπ έχει μιλήσει ανοιχτά για επιστροφή αμερικανικών εταιρειών και για ανοικοδόμηση υποδομών, όμως ειδικοί επισημαίνουν ότι τα οφέλη ενός τέτοιου σχεδίου δεν είναι άμεσα ούτε αυτόματα, λόγω τεχνικής απαξίωσης και θεσμικού ρίσκου. Δεύτερον, στο εσωτερικό των ΗΠΑ, το πολιτικό ρίσκο είναι να μετατραπεί ένα “χειρουργικό” αφήγημα σε παρατεταμένη εμπλοκή. Ρεπουμπλικανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι δεν υπάρχει κατοχή και ότι δεν πρόκειται για nation-building, ενώ αναμένεται θεσμική σύγκρουση γύρω από την εξουσιοδότηση χρήσης βίας (War Powers), με σχετική ψηφοφορία να προαναγγέλλεται. Τρίτον, στο διεθνές επίπεδο, ο Τραμπ φαίνεται να αξιοποιεί το επεισόδιο ως σήμα αποφασιστικότητας: προς τους περιφερειακούς παίκτες της Καραϊβικής και της Λατινικής Αμερικής στο όνομα της “αντιναρκωτικής” ασφάλειας, αλλά και προς μεγάλους ανταγωνιστές ως υπενθύμιση ότι οι ΗΠΑ είναι διατεθειμένες να επιβάλουν de facto σφαίρες επιρροής. Το ερώτημα, ωστόσο, παραμένει διττό: αν αυτό λειτουργεί ως αποτροπή, ή αν, αντίθετα, ανοίγει τον δρόμο ώστε άλλες δυνάμεις να επικαλεστούν ανάλογη λογική “σύλληψης” ή “προληπτικής δράσης” σε δικά τους μέτωπα.
Οι τερματικοί σταθμοί πετρελαίου της Βενεζουέλας συμπλήρωσαν πέμπτη συνεχόμενη ημέρα χωρίς παραδόσεις αργού προς την Ασία, δηλαδή προς τους βασικούς πελάτες της κρατικής PDVSA, σύμφωνα με δεδομένα ναυτιλιακών ροών που επικαλείται το Reuters. Η εικόνα αυτή αποτυπώνει μια έντονη δυσλειτουργία στην «κανονική» γραμμή εξαγωγών της χώρας, καθώς οι ασιατικοί αγοραστές –και ειδικά η κινεζική αγορά– αποτελούν διαχρονικά τον κύριο προορισμό για μεγάλες ποσότητες βενεζουελάνικου αργού και καυσίμων. Την ίδια στιγμή, η Chevron, βασικός εταίρος σε κοινοπραξία με την PDVSA, επανέλαβε τη Δευτέρα τις εξαγωγές προς τις ΗΠΑ μετά από τετραήμερη παύση, ενώ κάλεσε τους εργαζομένους που βρίσκονται στο εξωτερικό να επιστρέψουν στα γραφεία της στη Βενεζουέλα, καθώς άρχισαν εκ νέου οι πτήσεις προς τη χώρα. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η αμερικανική εταιρεία εμφανίζεται, όπως επισημαίνεται, ως η μοναδική που συνεχίζει να εξάγει βενεζουελάνικο αργό τις τελευταίες εβδομάδες, γεγονός που ενισχύει την αίσθηση ότι οι ροές πετρελαίου έχουν πρακτικά αναδιαταχθεί σε ένα στενότερο, πιο ελεγχόμενο κανάλι.
Στο σκέλος των φορτίων που κατευθύνονται προς την Κίνα, τα στοιχεία που παρατίθενται δείχνουν ότι τουλάχιστον δώδεκα πλοία τα οποία υπόκεινται σε κυρώσεις και είχαν φορτωθεί τον Δεκέμβριο, απομακρύνθηκαν από τα χωρικά ύδατα της Βενεζουέλας στις αρχές Ιανουαρίου, μεταφέροντας συνολικά περίπου 12 εκατ. βαρέλια αργού και καυσίμων. Οι αναχωρήσεις αυτές περιγράφονται ως κινήσεις «χαμηλής ορατότητας», καθώς έγιναν είτε σε «λειτουργία νυκτός» είτε με απενεργοποιημένους αναμεταδότες, μια πρακτική που, σύμφωνα με το ίδιο πλαίσιο πληροφόρησης, συνδέεται με προσπάθειες αποφυγής εντοπισμού και περιορισμών. Στο υπόβαθρο βρίσκεται ο αμερικανικός αποκλεισμός/η πίεση που αναφέρεται ότι ισχύει από τον προηγούμενο μήνα, χωρίς ωστόσο να έχει αποσαφηνιστεί εάν οι συγκεκριμένες αποχωρήσεις εγκρίθηκαν ή απλώς «πέρασαν» μέσα από το θολό τοπίο που δημιουργούν οι κυρώσεις και οι επιχειρησιακές παρακάμψεις. Η Ουάσινγκτον, όπως σημειώνεται, δεν διευκρίνισε εάν ενέκρινε τις αναχωρήσεις των πλοίων, ενώ και η PDVSA δεν απάντησε άμεσα σε αίτημα για σχολιασμό.
Η πιθανή παράλυση των εξαγωγών προς την Ασία αποκτά ιδιαίτερο βάρος επειδή η PDVSA, όπως περιγράφεται, δυσκολεύεται να διατηρήσει σε πλήρη λειτουργία την παραγωγή και τις δραστηριότητες διύλισης, σε μια περίοδο όπου καταγράφεται υπερσυσσώρευση αποθεμάτων αργού και υπολειμματικών καυσίμων. Όταν οι φορτώσεις «κολλάνε» και οι αναχωρήσεις μειώνονται ή καθυστερούν, οι δεξαμενές γεμίζουν και η αλυσίδα από το κοίτασμα έως τον τερματικό σταθμό πιέζεται: οι εγκαταστάσεις αποθήκευσης κορέννυνται, οι μονάδες δυσκολεύονται να διαχειριστούν νέες ποσότητες και, όπως ήδη έχει αρχίσει να φαίνεται τις τελευταίες ημέρες, μπορεί να απαιτηθούν βαθύτερες περικοπές παραγωγής για να αποφευχθεί περαιτέρω συμφόρηση. Μέσα σε αυτή τη συγκυρία, η συνέχιση των εξαγωγών από τη Chevron προς τις ΗΠΑ λειτουργεί ως η μόνη σταθερή «έξοδος» για το βενεζουελάνικο αργό, την ώρα που η βασική εμπορική αρτηρία προς την Ασία εμφανίζεται να έχει ουσιαστικά παγώσει, τουλάχιστον με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία των τελευταίων πέντε ημερών.
Με λαμπρότητα και κατάνυξη εορτάστηκαν και φέτος τα Θεοφάνεια σε κάθε γωνιά της χώρας, αλλά και στο Οικουμενικό Πατριαρχείο στο Φανάρι, με τον καθαγιασμό των υδάτων να αποτελεί το κεντρικό σημείο των εκδηλώσεων και πολλούς πιστούς να βουτούν στα παγωμένα νερά για να πιάσουν τον σταυρό. Στον Πειραιά τελέστηκε ο αγιασμός των υδάτων από τον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών και πάσης Ελλάδος Ιερώνυμο, παρουσία του Προέδρου της Δημοκρατίας Κωνσταντίνου Τασούλα και εκπροσώπων της πολιτικής ηγεσίας, ενώ είχε προηγηθεί πανηγυρική Θεία Λειτουργία στον Ιερό Ναό Αγίας Τριάδος Πειραιώς, με χοροστασία του Μητροπολίτη Πειραιώς Σεραφείμ. Στο μήνυμά του ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας υπογράμμισε ότι «μετά το βαθιά εορταστικό Άγιο Δωδεκαήμερο… γιορτάζουμε σήμερα τη βάπτιση του Χριστού… τα ολόφωτα Φώτα», σημειώνοντας πως από τον Πειραιά «μετέχουμε… σε μια σπουδαία γιορτή για να μεταλάβουμε φως και αλήθεια», ώστε αυτό «να μετατρέψουμε… σε δική μας προσωπική και συλλογική αναγέννηση και να μπορέσουμε να πορευτούμε μπροστά με αυτοπεποίθηση και σιγουριά». Τόνισε ακόμη ότι χάρη σε αυτό το «φως» και την «πολύτιμη αλήθεια» αποκτούν ιδιαίτερο νόημα αξίες όπως η αυτοθυσία, ο αλτρουϊσμός, η συνοχή, η ενότητα, ο ανθρωπισμός και η αλληλοκατανόηση, καταλήγοντας με ευχές προς όλους.
Στην Αθήνα ο αγιασμός των υδάτων πραγματοποιήθηκε στη Δεξαμενή του Δήμου Αθηναίων, παρουσία εκπροσώπων της πολιτείας και των αρχών, έπειτα από δοξολογία στον Ιερό Ναό Αγίου Διονυσίου του Αρεοπαγίτου, με τον δήμαρχο Αθηναίων Χάρη Δούκα να δηλώνει ότι «από τη Δεξαμενή Αθηνών, μεταφέρουμε το φως και την ελπίδα σε κάθε γειτονιά της πόλης» και να σημειώνει πως «τα Θεοφάνεια είναι η γιορτή του φωτός και της φώτισης των ανθρώπων», συνδέοντας τη «φώτιση» για την Αθήνα με «ενότητα, συνεργασία, αλληλεγγύη και πολιτικές με επίκεντρο τον άνθρωπο». Με επισημότητα εορτάστηκαν τα Θεοφάνεια και στη Θεσσαλονίκη, όπου ο καθαγιασμός των υδάτων έγινε στο λιμάνι, μετά την ακολουθία που τελέστηκε στον Μητροπολιτικό Ναό Αγίου Γρηγορίου Παλαμά, με προεξάρχοντα τον Μητροπολίτη Θεσσαλονίκης Φιλόθεο, ενώ 56 τολμηροί βούτηξαν στον Θερμαϊκό και τον σταυρό έπιασε ο 23χρονος Στέργιος Παγωνίδης. Στο Ηράκλειο, μετά τη Θεία Λειτουργία στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό του Αγίου Μηνά, η πομπή κατευθύνθηκε πεζή προς το λιμάνι για την τελετή καθαγιασμού των υδάτων από τον Αρχιεπίσκοπο Κρήτης Ευγένιο, με δεκάδες να πέφτουν στη θάλασσα παρά τη συννεφιά, ενώ στον πρώτο που έπιασε τον σταυρό δόθηκαν η ευλογία και συμβολικό δώρο, όπως συνηθίζεται. Τέλος, σε πανηγυρικό κλίμα πραγματοποιήθηκε ο καθαγιασμός των υδάτων και στην Κωνσταντινούπολη, στον Κεράτιο Κόλπο, στο πλαίσιο του εορτασμού στο Φανάρι.
Η Δανία και η Γροιλανδία «και μόνο αυτές» μπορούν να αποφασίζουν για τα ζητήματα που αφορούν το νησί, τονίζεται στο κοινό ανακοινωθέν που εκδόθηκε από τους ηγέτες της Γαλλίας, της Γερμανίας, του Ηνωμένου Βασιλείου, της Ιταλίας, της Ισπανίας, της Πολωνίας και της Δανίας, σύμφωνα με ενημέρωση από το πρωθυπουργικό γραφείο της Κοπεγχάγης. Το κείμενο δεν κατονομάζει τις ΗΠΑ, αλλά δίνει έμφαση στον σεβασμό του διεθνούς δικαίου και στις αρχές του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, υπογραμμίζοντας ότι δεν θα σταματήσει να υπερασπίζεται την κυριαρχία, την εδαφική ακεραιότητα και το απαραβίαστο των συνόρων. Παράλληλα, επισημαίνεται πως η Αρκτική έχει αναδειχθεί σε προτεραιότητα για το ΝΑΤΟ, με τους Ευρωπαίους συμμάχους να εντείνουν τη δράση τους, ενώ σημειώνεται ότι η ασφάλεια στην περιοχή πρέπει να επιτευχθεί συλλογικά, σε συντονισμό με τους συμμάχους του ΝΑΤΟ, «συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών».
Η δημόσια αυτή επίδειξη στήριξης προς τη Δανία έρχεται σε μια συγκυρία κατά την οποία ο Ντόναλντ Τραμπ επαναφέρει διεκδικητική ρητορική για τη Γροιλανδία και κατηγορεί την Κοπεγχάγη ότι κάνει «πολύ λίγα» για την ασφάλειά της, ενώ ο αναπληρωτής προσωπάρχης του Λευκού Οίκου, Στίβεν Μίλερ, αμφισβήτησε σε δηλώσεις του τη δανική αξίωση επί της περιοχής χωρίς να διευκρινίζει αν θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί βία για την επίτευξη στόχων. Στο ευρύτερο υπόβαθρο, η Γροιλανδία είναι αυτόνομο τμήμα του Βασιλείου της Δανίας με θεσμικό πλαίσιο αυτοδιοίκησης (Self-Government Act) που τέθηκε σε ισχύ το 2009, ενώ η γεωστρατηγική της σημασία ενισχύεται και από την παρουσία αμερικανικών υποδομών, όπως η Pituffik Space Base (πρώην Thule) που λειτουργεί στο πλαίσιο αμυντικής συμφωνίας Δανίας–ΗΠΑ.
Σε ανακοίνωσή του, ο ΣΥΡΙΖΑ σημειώνει ότι «τα επαναλαμβανόμενα περιστατικά δυσλειτουργιών, ο απαρχαιωμένος και ανεπαρκής τεχνολογικός εξοπλισμός, η χρόνια και οξυνόμενη υποστελέχωση κρίσιμων υπηρεσιών και η απουσία αξιόπιστων εφεδρικών συστημάτων εγείρουν σοβαρά ζητήματα ασφάλειας πτήσεων, εύρυθμης λειτουργίας του εναέριου χώρου και διεθνούς αξιοπιστίας της χώρας».
Όπως τονίζει η Κουμουνδούρου, «το πρόσφατο μπλακ άουτ στο FIR ανέδειξε με δραματικό τρόπο τις κυβερνητικές ευθύνες, αλλά και τη διαχρονική αδιαφορία της πολιτικής ηγεσίας για τις προειδοποιήσεις των εργαζομένων και των επαγγελματιών του κλάδου. Παράλληλα, τα προβλήματα της ΥΠΑ έχουν αναδειχθεί και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, με τη χώρα να αντιμετωπίζει καταδίκες και διαδικασίες επί παραβάσει για σοβαρές ελλείψεις σε κρίσιμες τεχνολογίες και για μη συμμόρφωση με την ευρωπαϊκή νομοθεσία ασφάλειας πτήσεων».
Τι αιτείται ο ΣΥΡΙΖΑ
Με το αίτημα σύγκλησης της Επιτροπής, οι βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ ζητούν πλήρη και τεκμηριωμένη θεσμική ενημέρωση για τα αίτια του μπλακ άουτ, την πραγματική κατάσταση του εξοπλισμού και της στελέχωσης της ΥΠΑ, καθώς και για τον σχεδιασμό, τα χρονοδιαγράμματα και τη χρηματοδότηση της αναγκαίας αναβάθμισης των υποδομών αεροναυτιλίας.
Όπως αναφέρουν, «η ασφάλεια των πτήσεων και η προστασία του εναέριου χώρου της χώρας δεν μπορεί να αντιμετωπίζονται με καθυστερήσεις, προχειρότητα και επικοινωνιακή διαχείριση». Απαιτούν, δε, «άμεσες απαντήσεις, διαφάνεια και ουσιαστικές θεσμικές παρεμβάσεις».
Η επικεφαλής της αντιπολίτευσης στην Βενεζουέλα και κάτοχος του Νόμπελ Ειρήνης, Μαρία Κορίνα Ματσάδο, δήλωσε ότι δεν έχει έρθει σε επικοινωνία με τον Ντόναλντ Τραμπ από τον Οκτώβριο.
Η δήλωση αυτή της κ. Ματσάδο στο τηλεοπτικό δίκτυο Fox News καταγράφτηκε δυο ημέρες μετά την αμερικανική στρατιωτική επιχείρηση στη Βενεζουέλα που είχε αποτέλεσμα να αιχμαλωτιστεί ο πρόεδρος της χώρας Νικολάς Μαδούρο, ο οποίος προσήχθη χθες ενώπιον δικαστηρίου των ΗΠΑ.
«Θα κάνουμε τη Βενεζουέλα το ενεργειακό κέντρο της Αμερικής»
Επεσήμανε, δε, ότι σκοπεύει να κάνει τη χώρα της, η οποία διαθέτει τα μεγαλύτερα επιβεβαιωμένα αποθέματα αργού στον κόσμο, «το ενεργειακό κέντρο» της αμερικανικής ηπείρου.
«Θα κάνουμε τη Βενεζουέλα το ενεργειακό κέντρο της Αμερικής», «θα φέρουμε κράτος δικαίου, θα ανοίξουμε τις αγορές», ενώ «θα χρειαστούμε ασφάλεια για τις ξένες επενδύσεις», σημείωσε, ενώ διαβεβαίωσε ότι σκοπεύει να επιστρέψει «το ταχύτερο δυνατό» στη χώρα της Λατινικής Αμερικής, παρότι ο Ντόναλντ Τραμπ δεν την υποστηρίζει για να αναλάβει την ηγεσία της.
«Έχει παρέλθει μία ολόκληρη ημέρα από το συμβάν και αντί η κυβέρνηση να παρέχει σαφείς εξηγήσεις για τις αιτίες του μπλακ άουτ στην αεροπορία, επιδίδεται, όπως συνηθίζει, σε ανέξοδες υποσχέσεις για τον εκσυγχρονισμό των συστημάτων και δηλώσεις περί απόδοσης ευθυνών.»
Το ΚΚΕ σε σχόλιό του σημειώνει ότι ο βασικός υπεύθυνος είναι η ίδια η κυβέρνηση και η πολιτική που προτάσσει το κέρδος εις βάρος της ασφάλειας. Επιπλέον, η δήλωση αναφέρεται στις διαρκείς προειδοποιήσεις των ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας, των εργαζομένων στα αεροδρόμια, καθώς και του ΚΚΕ για τις απαρχαιωμένες υποδομές και τις ελλείψεις σε προσωπικό.«Η κυβέρνηση αγνοεί αυτές τις προειδοποιήσεις, επιδεικνύοντας μια ανεύθυνη στάση απέναντι σε κρίσιμα ζητήματα ασφαλείας.»
Η Μαρία Καρυστιανού επιβεβαίωσε την πρόθεση ίδρυσης νέου κόμματος, δηλώνοντας ότι γίνονται βήματα προς τα μπροστά. Μιλώντας στη τηλεόραση του KONTRA τη Δευτέρα το βράδυ, παρουσίασε τις προθέσεις της, επικεντρώνοντας την προσοχή της στο κίνημα πολιτών που δημιουργήθηκε από το θλιβερό γεγονός του εγκλήματος στα Τέμπη και αποκάλυψε τη διαδρομή μέχρι τη συγκρότηση του πολιτικού φορέα.
«Ενωθήκαμε κάτω από ένα πολύ μεγάλο, βασανιστικό πρόβλημα της διαφθοράς, της σήψης, της απαξίωσης,» τόνισε και δήλωσε ότι ο τελικός στόχος είναι η κάθαρση της χώρας, απαιτώντας ανεξάρτητη δικαιοσύνη και λογοδοσία για τους υπευθύνους. «Θέλω απαντήσεις για τον θάνατο του παιδιού μου» ανέφερε, επισημαίνοντας τη σημασία του προσωπικού της αγώνα.
Απαντώντας στην κριτική που δέχεται από συγγενείς θυμάτων σχετικά με τη συμμετοχή της στο κίνημα πολιτών, η Καρυστιανού δήλωσε: «Σέβομαι τη γνώμη των συγγενών και τον αγώνα τους, αλλά δεν έχει γίνει καμία αναφορά για παραίτηση από το Διοικητικό Συμβούλιο του Συλλόγου, καθώς η θητεία μου λήγει τον ερχόμενο Μάρτιο.»
Η πρόεδρος του Συλλόγου Τέμπη 2023 τόνισε πως η προσπάθεια του κινήματος πολιτών οργανώνεται ταχύτατα και ανέφερε ότι πολλοί εθελοντές έχουν έρθει δίπλα τους, λέγοντας «μέχρι εδώ, τέλος». Αναφορικά με το μέλλον του κόμματος, δήλωσε: «Ο λαός θα δείξει τον ηγέτη από όλες τις διαδικασίες,» και ξεκαθάρισε ότι δεν θα συνεργαστούν με άτομα του υπάρχοντος πολιτικού συστήματος.
Αλλαγές τίθενται σε ισχύ από τις 15 Ιανουαρίου στο σύστημα IRIS, το οποίο έχει εξελιχθεί σε βασικό εργαλείο καθημερινών συναλλαγών μέσω mobile banking. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, πάνω από 4,25 εκατ. πολίτες χρησιμοποιούν ήδη την υπηρεσία IRIS P2P, με συναλλαγές που ξεπερνούν τα 300 εκατ. ευρώ ημερησίως.
IRIS: Πώς αλλάζουν τα όρια συναλλαγών
Με τις νέες ρυθμίσεις, τα όρια διαμορφώνονται ως εξής:
P2P (μεταφορές μεταξύ ιδιωτών): το ημερήσιο όριο αυξάνεται στα 1.000 ευρώ.
P2B (πληρωμές προς ελεύθερους επαγγελματίες και ατομικές επιχειρήσεις): το ημερήσιο όριο διαμορφώνεται επίσης στα 1.000 ευρώ.
Μηνιαίο όριο P2P: το συνολικό μηνιαίο όριο για συναλλαγές μεταξύ φυσικών προσώπων ανέρχεται στα 5.000 ευρώ.
Μηνιαίο όριο P2B:δεν προβλέπεται μηνιαίο όριο, ώστε να παραμένει ευέλικτη η επαγγελματική χρήση.
Τι σημαίνουν οι αλλαγές για τους πολίτες
Με τα αυξημένα όρια, διευρύνονται οι δυνατότητες για άμεσες μεταφορές χρημάτων σε φίλους ή μέλη της οικογένειας, αλλά και για πληρωμές επαγγελματιών χωρίς τη χρήση εναλλακτικών μέσων, μέσα από το mobile banking και σε σύντομο χρόνο.
Τι σημαίνουν για επαγγελματίες και επιχειρήσεις
Για τους επαγγελματίες, τα νέα όρια μεταφράζονται σε ταχύτερη είσπραξη και ενισχυμένη ρευστότητα, ειδικά σε συναλλαγές μικρής και μεσαίας κλίμακας όπου οι κάρτες ή τα παραδοσιακά εμβάσματα δεν θεωρούνται πάντα πρακτικά.
Υποχρεωτική χρήση για επιχειρήσεις
Υπενθυμίζεται ότι η χρήση του IRIS είναι υποχρεωτική για όλες τις ατομικές επιχειρήσεις από το προηγούμενο έτος. Στην υπηρεσία είναι εγγεγραμμένα περίπου 582.000 ΑΦΜ, ενώ από την αρχή του έτους η αξία των συναλλαγών έχει ήδη φτάσει τα 170 εκατ. ευρώ.
