Την ανάγκη η Ευρωπαϊκή Ένωση να αναλάβει ενεργό ρόλο αποκλιμάκωσης σε συνεργασία με τους εμπλεκόμενους εταίρους υπογράμμισε ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, σε συνέντευξή του στην ιταλική εφημερίδα Corriere della Sera. Όπως επισήμανε, πρόκειται για μια ξεκάθαρη προσδοκία των χωρών της περιοχής, οι οποίες αναμένουν σαφές πολιτικό σήμα.
Ο Κύπριος πρόεδρος τόνισε ότι, αν και δεν αναμένεται άμεσα μια συγκεκριμένη πρωτοβουλία, η έμπρακτη εμπλοκή και το ενδιαφέρον της ΕΕ αποτελούν κρίσιμους παράγοντες για τη μείωση της έντασης. «Το βασικό ζητούμενο είναι να βρεθεί τρόπος να περιοριστεί η κρίση», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η Κύπρος ως σταθερός και ασφαλής κόμβος
Αναφερόμενος στην κατάσταση στο νησί, ο κ. Χριστοδουλίδης ξεκαθάρισε ότι η Κύπρος παραμένει εκτός άμεσης εμπλοκής και λειτουργεί ως ασφαλές σημείο αναφοράς στην περιοχή. Όπως σημείωσε, δεν έχει δεχθεί επίθεση, με εξαίρεση ένα μεμονωμένο περιστατικό σε βρετανική βάση, και η καθημερινότητα εξελίσσεται χωρίς διαταραχές.
Η αντίδραση των ευρωπαίων ηγετών μετά το περιστατικό χαρακτηρίστηκε από τον ίδιο ως άμεση και ενθαρρυντική, ενισχύοντας το αίσθημα ασφάλειας τόσο σε πολιτικό όσο και σε κοινωνικό επίπεδο.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην ανταπόκριση χωρών όπως η Ελλάδα, η Γαλλία, η Ιταλία, η Ισπανία και η Ολλανδία, οι οποίες προσέφεραν υποστήριξη χωρίς να υπάρξει αίτημα για εμπλοκή της Κύπρου σε πολεμικές επιχειρήσεις.
Ο πρόεδρος διευκρίνισε ότι η στήριξη αυτή είχε κυρίως στόχο την ενίσχυση της ασφάλειας των πολιτών, και όχι τη στρατιωτική κλιμάκωση.
Το άρθρο 42.7 και η ευρωπαϊκή ετοιμότητα
Σχετικά με τη μη ενεργοποίηση του άρθρου 42.7 περί αμοιβαίας αμυντικής συνδρομής, ο κ. Χριστοδουλίδης εξήγησε ότι η Κύπρος δεν βρίσκεται σε εμπόλεμη κατάσταση. Ωστόσο, υπογράμμισε ότι η αντίδραση των κρατών-μελών προσέδωσε ουσιαστικό περιεχόμενο στη διάταξη.
Όπως σημείωσε, η περίπτωση της Κύπρου μπορεί να λειτουργήσει ως παράδειγμα επιχειρησιακής ετοιμότητας για την ΕΕ, σε περίπτωση που στο μέλλον απαιτηθεί ενεργοποίηση του μηχανισμού.
Ξεχωριστή μνεία έκανε στην Ιταλία και την πρωθυπουργό Τζόρτζια Μελόνι, την οποία χαρακτήρισε από τους πρώτους ηγέτες που εξέφρασαν έμπρακτη στήριξη. Όπως ανέφερε, η συνεργασία με χώρες που αναγνωρίζουν τη σημασία της ευρωπαϊκής παρουσίας στην ευρύτερη Μέση Ανατολή είναι καθοριστική.
Απαντώντας σε ερώτηση για το αν η Κύπρος αισθάνεται ευάλωτη εκτός ΝΑΤΟ, ο πρόεδρος υπογράμμισε ότι η χώρα αποτελεί μέρος μιας ισχυρής ευρωπαϊκής οικογένειας, κάτι που αποδείχθηκε στην πράξη.
Παράλληλα, ανέφερε ότι υπάρχουν στρατηγικές συνεργασίες με χώρες όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ηνωμένο Βασίλειο, ενώ επανέλαβε την πρόθεση ένταξης στη Συμμαχία. Επισήμανε, ωστόσο, ότι βασικό εμπόδιο παραμένει η στάση της Τουρκίας.
Επιπλέον, απέρριψε την άποψη ότι η ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία δεν είναι εφικτή, υποστηρίζοντας ότι τα πρόσφατα γεγονότα αποδεικνύουν το αντίθετο.
Διάλογος με την Τουρκία και περιφερειακές πρωτοβουλίες
Αναφερόμενος στις σχέσεις με την Τουρκία, ο κ. Χριστοδουλίδης τόνισε ότι η γεωγραφία επιβάλλει τη συνύπαρξη και εξέφρασε τη βούληση για διατήρηση διαύλων επικοινωνίας.
Όπως αποκάλυψε, ζήτησε τη συνδρομή της ιταλικής πλευράς για την ενίσχυση του διαλόγου με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ενώ δήλωσε έτοιμος να τον προσκαλέσει στην άτυπη ευρωπαϊκή σύνοδο που θα πραγματοποιηθεί στην Κύπρο στις 23 και 24 Απριλίου.
Στη σύνοδο αυτή αναμένεται να συμμετάσχουν δέκα ηγέτες της περιοχής, με στόχο την προώθηση της συνεργασίας με την ΕΕ και την παρουσίαση συγκεκριμένων προτάσεων στο πλαίσιο του Συμφώνου για τη Μεσόγειο.
Καταλήγοντας, ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας υπογράμμισε ότι προτιμά μια Τουρκία πιο κοντά στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς αυτό θα συνεπαγόταν ευθυγράμμιση με τις ευρωπαϊκές αρχές και αξίες.
