Category: ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ

Ο Νίκος Ανδρουλάκης αναφέρθηκε στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, εκφράζοντας την έντονη ανησυχία του για την κλιμάκωση των πολεμικών επιχειρήσεων των ΗΠΑ και του Ισραήλ με το Ιράν. Όπως τόνισε, παρότι υπάρχει σαφής καταδίκη απέναντι στο θεοκρατικό καθεστώς της Τεχεράνης, στις παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και στις κινήσεις που ενισχύουν την αστάθεια στην περιοχή, το κρίσιμο ερώτημα αφορά την επόμενη ημέρα αυτού του πολέμου και τις συνέπειες που μπορεί να προκαλέσει.

Ανησυχία για τις συνέπειες του πολέμου

Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ υπογράμμισε πως η σύγκρουση δεν αφορά μόνο την περιοχή της Μέσης Ανατολής, αλλά έχει άμεσο αποτύπωμα και για την Ελλάδα, την Κύπρο, την Ευρώπη, αλλά και για τον ίδιο τον ιρανικό λαό. Όπως ανέφερε, «Όλοι καταδικάζουμε το θεοκρατικό καθεστώς του Ιράν, την καταπάτηση ανθρωπίνων δικαιωμάτων, τα παιχνίδια αστάθειας στην ευρύτερη περιοχή, αλλά εδώ υπάρχει και η πολιτική του ρεαλισμού. Ποιο θα είναι το τέλος αυτού του πολέμου μιας πολύ μεγάλης χώρας; Και για την Ελλάδα, που γειτνιάζει, και για την Κύπρο και για την Ευρώπη, που έχει δεχθεί πολλές επιπτώσεις και ανθρωπιστικές και οικονομικές, αλλά πάνω απ’ όλα για το λαό του Ιράν».

«Σεβασμός στο διεθνές δίκαιο»

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην ανάγκη να υπάρχει απόλυτος σεβασμός στο διεθνές δίκαιο, επισημαίνοντας ότι αυτή αποτελεί τη βασική θέση των Ευρωπαίων Σοσιαλιστών. Παράλληλα, σημείωσε πως ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών δεν μπορεί να απαξιώνεται ή να αντιμετωπίζεται ως ένας θεσμός χωρίς ουσία, καθώς δημιουργήθηκε ακριβώς για να διασφαλίζει κανόνες και ισορροπίες μετά τις τραγικές εμπειρίες των δύο Παγκοσμίων Πολέμων. Όπως είπε, «Εμείς οι Ευρωπαίοι Σοσιαλιστές έχουμε μια φωνή: πρέπει να υπάρχει σεβασμός του διεθνούς δικαίου. Ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών δεν είναι ένα “κλαμπ” που πρέπει να εξοντωθεί, να απαξιωθεί, να πάψει να λειτουργεί. Έχει κανόνες λειτουργίας». Στο ίδιο πλαίσιο, ξεκαθάρισε πως «η θέση μας λοιπόν είναι ξεκάθαρη: Σεβασμός στο διεθνές δίκαιο. Δεν μπορούμε να πάμε σε έναν κόσμο χωρίς κανόνες, σε έναν κόσμο ζούγκλα».

Ειδική αναφορά στην Κύπρο και την ευρωπαϊκή αλληλεγγύη

Ο Νίκος Ανδρουλάκης στάθηκε ιδιαίτερα στην ανάγκη ευρωπαϊκής στήριξης προς την Κύπρο, επισημαίνοντας ότι δεν πρόκειται μόνο για ζήτημα που αφορά τους Έλληνες της Κύπρου, αλλά για ολόκληρο το νησί ως κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Όπως σημείωσε, «δεν μιλώ μόνο για τους Έλληνες της Κύπρου, μιλώ για όλο το νησί, που είναι μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης», προσθέτοντας ότι όλα τα κράτη οφείλουν να στηρίξουν μια ευρωπαϊκή χώρα που βρίσκεται δίπλα σε εμπόλεμη ζώνη. Η αναφορά του συνοδεύτηκε από επισήμανση για την πολιτική παρακαταθήκη που, όπως είπε, άφησε το ΠΑΣΟΚ με την ένταξη της Κύπρου στην ΕΕ.

Κριτική στην κυβέρνηση για τη στάση απέναντι στο Ισραήλ

Παράλληλα, εξαπέλυσε νέα πυρά κατά της κυβέρνησης, υποστηρίζοντας ότι τα τελευταία χρόνια έχει υπάρξει απόλυτη ταύτιση του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Μπενιαμίν Νετανιάχου. Όπως ανέφερε, η στρατηγική σχέση της Ελλάδας με το Ισραήλ, αλλά και με τους αραβικούς λαούς, είχε ξεκινήσει από το ΠΑΣΟΚ, ωστόσο αυτή η σχέση έχει όρια, τα οποία –όπως τόνισε– καθορίζονται από το διεθνές δίκαιο και τα συμφέροντα της χώρας. «Η κυβέρνηση εδώ και χρόνια έχει ταυτιστεί απόλυτα με τον Νετανιάχου», είπε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας πως η σημερινή ηγεσία του Ισραήλ «σε πολλές των περιπτώσεων έχει λειτουργήσει αποσταθεροποιητικά και απέναντι στο διεθνές δίκαιο». Καταλήγοντας, υποστήριξε ότι ήταν λανθασμένη η απόλυτη και κάθετη ταύτιση του πρωθυπουργού με τον Ισραηλινό ηγέτη σε ζητήματα που, όπως σημείωσε, ακόμη και η ίδια η Ευρώπη είχε καταδικάσει.

Τη θέση του ΠΑΣΟΚ για τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και τα κριτήρια άσκησης της εξωτερικής πολιτικής αποτύπωσε ο εκπρόσωπος Τύπου της αξιωματικής αντιπολίτευσης, Κώστας Τσουκαλάς. Όπως τόνισε, για το ΠΑΣΟΚ «πυξίδα είναι το διεθνές δίκαιο» και τα κριτήρια με τα οποία πρέπει να χαράσσεται η εξωτερική πολιτική είναι «τα εθνικά μας συμφέροντα και συγκεκριμένες αρχές και αξίες». Στο ίδιο πλαίσιο, υπογράμμισε ότι η χώρα πρέπει να λειτουργεί ως παράγοντας ασφάλειας, ειρήνης και σταθερότητας, δίνοντας έμφαση στην ανάγκη για «ειρήνευση με διπλωματικές λύσεις».

«Καμία εμπλοκή» και «καμία χρήση των βάσεων»

Μιλώντας στον ραδιοφωνικό σταθμό Αθήνα 98.4, ο κ. Τσουκαλάς διατύπωσε σαφή θέση κατά της συμμετοχής της Ελλάδας στη σύγκρουση, δηλώνοντας: «Καμία εμπλοκή, άρα και καμία χρήση των βάσεων της χώρας για στρατιωτικές επιχειρήσεις». Επανέλαβε ακόμη ότι δεν πρέπει να υπάρξει «καμία εμπλοκή στον πόλεμο που διεξάγουν οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ κατά του Ιράν».

Στήριξη της Κύπρου ως «καθήκον» και ενότητα του ελληνισμού

Παράλληλα, σημείωσε ότι η στήριξη της Κύπρου αποτελεί «καθήκον και υποχρέωση» της Ελλάδας, προσθέτοντας πως «είναι στρατηγική επιλογή η ενότητα του ελληνισμού και η προστασία του». Υπενθύμισε, τέλος, ότι το ΠΑΣΟΚ ήταν η παράταξη που είχε υιοθετήσει το ενιαίο αμυντικό δόγμα για την Κύπρο.

Τη στήριξή του προς τους εταίρους του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου εξέφρασε ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης κατά την παρέμβασή του στη συνάντηση των υπουργών Εξωτερικών των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στην οποία συμμετείχαν και οι ΥΠΕΞ των χωρών του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου.

Αλληλεγγύη προς την Κύπρο και συνεργασία για επαναπατρισμούς

Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, ο κ. Γεραπετρίτης επαναβεβαίωσε την αλληλεγγύη προς την Κυπριακή Δημοκρατία, ενώ αναφέρθηκε και στη συνεργασία που βρίσκεται σε εξέλιξη με τις επιτόπιες αρχές για τον ασφαλή επαναπατρισμό Ευρωπαίων πολιτών από περιοχές που επηρεάζονται από τις εξελίξεις.

Έμφαση στη διπλωματία και στο διεθνές δίκαιο

Ο υπουργός Εξωτερικών υπογράμμισε την ανάγκη επικράτησης της διπλωματίας έναντι της στρατιωτικής σύγκρουσης, τονίζοντας παράλληλα τη σημασία του σεβασμού στο Διεθνές Δίκαιο, στα ανθρώπινα δικαιώματα και στην προστασία των αμάχων.

Τηλεφωνική επικοινωνία με τον Γάλλο πρόεδρο, Εμανουέλ Μακρόν, είχε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης με αντικείμενο την κρίση στη Μέση Ανατολή. Κατά τη διάρκεια της συνομιλίας συζητήθηκαν οι τελευταίες εξελίξεις στο Ιράν, στην Κύπρο και στον Λίβανο, στο πλαίσιο της γενικότερης κλιμάκωσης στην περιοχή.

Ενημέρωση για τη στήριξη της Ελλάδας προς την Κύπρο και συντονισμός

Ο πρωθυπουργός ενημέρωσε τον Εμανουέλ Μακρόν για την αμυντική συνδρομή που παρέχει η Ελλάδα στην Κυπριακή Δημοκρατία. Σύμφωνα με όσα έγιναν γνωστά, οι δύο ηγέτες συμφώνησαν να παραμείνουν σε συνεχή επαφή και συντονισμό για τις εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή.

Τη δυνατότητα των τεσσάρων F-16 και των δύο ελληνικών φρεγατών να παράσχουν «εξαιρετική ασφάλεια» στην Κυπριακή Δημοκρατία υπογράμμισε ο υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, σε συνέντευξή του στον τηλεοπτικό σταθμό Alpha χθες το βράδυ. Στο ίδιο πλαίσιο, διαβεβαίωσε ότι «η Ελλάδα είναι προστατευμένη», καθώς -όπως είπε- έχουν ληφθεί τα αναγκαία μέτρα.

Η φρεγάτα «Κίμων» και η επιχειρησιακή ενσωμάτωση στον Στόλο

Ερωτηθείς ειδικά για τη φρεγάτα «Κίμων», ο κ. Δένδιας ανέφερε ότι ως μονάδα είναι απολύτως έτοιμη, ωστόσο «δεν έχει ενταχθεί απολύτως επιχειρησιακά στον Στόλο». Όπως εξήγησε, σε περίπτωση που επιχειρήσει μαζί με τον Στόλο υπάρχει τεχνική δυσκολία «ώστε τα συστήματα να συνομιλήσουν», διαδικασία που υπό κανονικές συνθήκες θα απαιτούσε «μια μακρά σειρά μηνών». Πρόσθεσε, όμως, ότι «στις έκτακτες συνθήκες μπορούμε να το κάνουμε και πολύ πιο γρήγορα».

Προστασία του «συνόλου του νόμιμου πληθυσμού» στην Κύπρο

Ο υπουργός Άμυνας εξέφρασε την εκτίμηση ότι η Τουρκία «καταλαβαίνει την ανάγκη» της Ελλάδας να υπερασπιστεί το έδαφός της και τους πολίτες της, ενώ επανέλαβε ότι η παρουσία ελληνικών αεροσκαφών και πλοίων στην Κύπρο έχει σκοπό να προστατευτεί «το σύνολο του νόμιμου πληθυσμού της Κυπριακής Δημοκρατίας». Τόνισε μάλιστα ότι δεν αναφέρθηκε μόνο στους Ελληνοκύπριους, προσθέτοντας ότι και ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης και ο υπουργός Άμυνας Βασίλης Πάλμας μίλησαν επίσης για το σύνολο του πληθυσμού. Όπως είπε, «προσφέρουμε μια συνολική υπηρεσία» και δήλωσε ότι η Ελλάδα είναι «πολύ υπερήφανη» για αυτήν, θεωρώντας πως ήταν και «υποχρέωσή» της.

«Δεν υπάρχει απειλή για τη Σούδα» και έλεγχος τροχιών

Αναφερόμενος στη βάση της Σούδας, ο Νίκος Δένδιας δήλωσε ότι δεν εκτιμά πως υπάρχει απειλή, εξηγώντας ότι, παρότι βρίσκεται «στα όρια του απώτατου βεληνεκούς», τα αμυντικά συστήματα που μεσολαβούν είναι τέτοια «που δεν επιτρέπουν κάτι τέτοιο».

Σχετικά με σενάρια απειλής προς την Κρήτη από drones που θα μπορούσαν να έχουν απογειωθεί από τον Λίβανο, απάντησε ότι «δεν έχουμε καμία τέτοια πληροφόρηση», ενώ τόνισε πως παρακολουθούνται οι τροχιές («trajectories») κάθε πυραύλου ή συστήματος που εκκινεί από περιοχές που ελέγχει η Χεζμπολάχ, από το Ιράν ή από αλλού και θα μπορούσε να κατευθυνθεί προς Κρήτη, ελληνική επικράτεια ή Κύπρο. «Δεν έχουμε δει οτιδήποτε τέτοιο», ανέφερε.

Patriot στην Κάρπαθο και έμφαση στην «Ασπίδα του Αχιλλέα»

Ο υπουργός επιβεβαίωσε ότι έχει εγκατασταθεί σύστημα Patriot στην Κάρπαθο, επαναλαμβάνοντας ότι «η χώρα μας είναι προστατευμένη». Σε ερώτηση για το ενδεχόμενο αντίδρασης σε περίπτωση απόπειρας χτυπήματος, απάντησε ότι «έχουμε λάβει τα μέτρα μας».

Παράλληλα, σημείωσε ότι δεν μπορεί να προβλέψει την εξέλιξη στο Ιράν, αλλά υπογράμμισε πως έχει υποχρέωση να προφυλάξει την Ελλάδα «στο βαθμό που μπορούμε – και μπορούμε». Εντάσσοντας τη συζήτηση στον ευρύτερο αμυντικό σχεδιασμό, ανέφερε ότι πρωτοβουλίες όπως η «Ασπίδα του Αχιλλέα», ο «Θόλος» και η «Ατζέντα 2030» δείχνουν σήμερα, όπως είπε, πόσο αναγκαία ήταν η στροφή σε συστήματα συλλογικής και συνολικής προστασίας.

Ναυτιλία, πολυεθνική δύναμη και «Ύδρα» στο Τζιμπουτί

Ερωτηθείς για το αν η Ελλάδα θα συμμετείχε σε πολυεθνική δύναμη για την προστασία της ναυτιλίας, ο Νίκος Δένδιας είπε ότι δεν μπορεί να αποκλείσει τίποτα, αλλά δεν μπορεί και να συμφωνήσει εκ των προτέρων σε οτιδήποτε, προσθέτοντας ότι «είμαστε πολύ μακριά από αυτό» αυτή τη στιγμή.

Ανέφερε ακόμη ότι η Ελλάδα έχει ήδη παρουσία με τη φρεγάτα «Ύδρα» έξω από το Τζιμπουτί, με σκοπό την προστασία των οδών επικοινωνίας και των συμφερόντων της χώρας και της ελληνόκτητης ναυτιλίας. Σημείωσε, ωστόσο, ότι σε περίπτωση ευρύτερης -ιδίως ευρωπαϊκής- επιχείρησης, θα πρέπει να σταθμιστούν «και το ρίσκο και ο κίνδυνος» για το Πολεμικό Ναυτικό, προσθέτοντας ότι η Ελλάδα ήδη διεξάγει πέντε επιχειρήσεις εκτός των στενών γεωγραφικών της συνόρων.