staging

Category: ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ

  • Τραμπ για Ουκρανικό: «Συμβαίνουν πολύ καλά πράγματα στις διαπραγματεύσεις»

    Τραμπ για Ουκρανικό: «Συμβαίνουν πολύ καλά πράγματα στις διαπραγματεύσεις»

    «Πολύ καλά πράγματα συμβαίνουν στις διαπραγματεύσεις που έχουν στόχο τον τερματισμό της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία», δήλωσε χθες ο Αμερικανός πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ. Χωρίς να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες, εμφανίστηκε αισιόδοξος στις δηλώσεις του προς δημοσιογράφους.

    Δηλώσεις πριν την αναχώρηση για την Αϊόβα

    Ο Τραμπ μίλησε σε θετικό τόνο καθώς αναχωρούσε από τον Λευκό Οίκο με προορισμό την Αϊόβα, αποφεύγοντας ωστόσο να διευκρινίσει ποια σημεία των διαπραγματεύσεων έχουν προχωρήσει ή ποιο είναι το επόμενο βήμα.

    Συνάντηση Ρώσων και Ουκρανών στο Αμπού Ντάμπι

    Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, Ρώσοι και Ουκρανοί διαπραγματευτές συναντήθηκαν το περασμένο Σαββατοκύριακο στο Αμπού Ντάμπι, σε συνομιλίες που πραγματοποιήθηκαν με τη μεσολάβηση Αμερικανών αξιωματούχων.

  • Βενεζουέλα: Σχέδια για μόνιμη παρουσία της CIA στη χώρα

    Βενεζουέλα: Σχέδια για μόνιμη παρουσία της CIA στη χώρα

    Μυστικές επιχειρήσεις με στόχο τη δημιουργία μόνιμης εγκατάστασης στη Βενεζουέλα φέρεται να πραγματοποιεί η CIA, στο πλαίσιο των σχεδίων της κυβέρνησης Τραμπ για τον επανακαθορισμό της πορείας της χώρας μετά την απομάκρυνση του Νικολάς Μαδούρο από την εξουσία. Κεντρικός στόχος είναι η ενίσχυση της αμερικανικής επιρροής και η προετοιμασία για την αποκατάσταση της διπλωματικής παρουσίας των ΗΠΑ στο Καράκας.

    Σύμφωνα με το CNN, η CIA, σε συνεργασία με το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ, διαμορφώνει τη στρατηγική παρουσία της Ουάσινγκτον στη Βενεζουέλα μετά την πολιτική μετάβαση που ακολούθησε τη σύλληψη του Μαδούρο στις αρχές του μήνα. Οι συζητήσεις αφορούν τόσο τη βραχυπρόθεσμη όσο και τη μακροπρόθεσμη στρατηγική, σε ένα περιβάλλον έντονης πολιτικής αβεβαιότητας και αυξημένων κινδύνων ασφαλείας.

    Σύμφωνα με αξιωματούχους που γνωρίζουν τις διεργασίες, η CIA θα αναλάβει κομβικό ρόλο στις πρώτες φάσεις της μετάβασης, ενώ το Στέιτ Ντιπάρτμεντ θα έχει τον κύριο λόγο στη μακροπρόθεσμη διπλωματική παρουσία.

    Ο ρόλος της CIA στην αποκατάσταση ασφάλειας και διπλωματίας

    Αμερικανοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι η CIA θα διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην αποκατάσταση των διπλωματικών σχέσεων και στην ενίσχυση της ασφάλειας στη Βενεζουέλα. Αν και το Υπουργείο Εξωτερικών παραμένει υπεύθυνο για τη θεσμική διπλωματική παρουσία, η CIA αναμένεται να κινηθεί με πιο ευέλικτες και άμεσες παρεμβάσεις.

    Σε πρώτο στάδιο, οι αμερικανικές αρχές ενδέχεται να λειτουργήσουν μέσω ενός παραρτήματος της CIA, πριν από την επαναλειτουργία της πρεσβείας. Αυτό θα επιτρέψει την έναρξη ανεπίσημων επαφών με κυβερνητικές φατρίες, στελέχη της αντιπολίτευσης, αλλά και τρίτους παράγοντες που ενδέχεται να αποτελούν απειλή για τη σταθερότητα, σύμφωνα με πηγές του CNN, οι οποίες παραλληλίζουν την τακτική με αντίστοιχες επιχειρήσεις στην Ουκρανία.

    Πρώην αξιωματούχος της αμερικανικής κυβέρνησης χαρακτήρισε τη δημιουργία παραρτήματος της CIA στο Καράκας ως «πρώτη προτεραιότητα» πριν από την πλήρη αποκατάσταση των επίσημων διπλωματικών διαύλων.

    Η συμβολή της CIA στη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο

    Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στον ρόλο της CIA στη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο. Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, η Υπηρεσία είχε εγκαταστήσει μικρή επιχειρησιακή ομάδα εντός της Βενεζουέλας μήνες πριν από την επιχείρηση, παρακολουθώντας συστηματικά τις κινήσεις του πρώην προέδρου.

    Παράλληλα, η CIA φέρεται να είχε στρατολογήσει πηγή στο εσωτερικό της βενεζουελανής κυβέρνησης, η οποία συνέβαλε καθοριστικά στον εντοπισμό και την παρακολούθηση του Μαδούρο πριν από τη σύλληψή του.

    Η απόφαση της κυβέρνησης Τραμπ να στηρίξει την προσωρινή πρόεδρο Ντέλσι Ροντρίγκεζ, αντί της ηγέτιδας της αντιπολίτευσης Μαρίας Ματσάδο, επηρεάστηκε –σύμφωνα με τις ίδιες πηγές– από εμπιστευτική ανάλυση της CIA σχετικά με τις βραχυπρόθεσμες επιπτώσεις της απομάκρυνσης Μαδούρο.

    Σχέδια για την επαναλειτουργία της πρεσβείας στο Καράκας

    Την ίδια ώρα, η κυβέρνηση Τραμπ εξετάζει το χρονοδιάγραμμα επαναλειτουργίας της αμερικανικής πρεσβείας στο Καράκας, η οποία είχε κλείσει το 2019 με την αποχώρηση των διπλωματών. Ήδη, ομάδα διπλωματών και ειδικών ασφαλείας έχει μεταβεί στην πόλη, προκειμένου να πραγματοποιήσει αρχική εκτίμηση και να θέσει τις βάσεις για τη σταδιακή επανεκκίνηση των δραστηριοτήτων.

    Παρά τις σοβαρές δυσκολίες, η Ουάσινγκτον εξακολουθεί να δείχνει έντονο ενδιαφέρον για την αποκατάσταση της διπλωματικής παρουσίας και την ενίσχυση των σχέσεων με τη νέα ηγεσία της Βενεζουέλας.

    Ωστόσο, η ασφάλεια παραμένει αβέβαιη και θεωρείται κρίσιμος παράγοντας για την ταχύτητα υλοποίησης των σχεδίων. Σε αυτό το πλαίσιο, η CIA αναμένεται να έχει πρωταγωνιστικό ρόλο, καθώς οι Αμερικανοί διπλωμάτες δεν διαθέτουν εξειδικευμένη εκπαίδευση αυτοπροστασίας, γεγονός που καθιστά την παρουσία της Υπηρεσίας Πληροφοριών ακόμη πιο καθοριστική.

  • Γεραπετρίτης στη Νέα Υόρκη για συναντήσεις κορυφής

    Γεραπετρίτης στη Νέα Υόρκη για συναντήσεις κορυφής

    Στη Νέα Υόρκη μεταβαίνει σήμερα ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης, όπου θα παραμείνει έως και τις 31 Ιανουαρίου, σε μια επίσκεψη με έντονο διπλωματικό αποτύπωμα και επίκεντρο τις εργασίες του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών. Η παρουσία του πραγματοποιείται σε χρονική συγκυρία κατά την οποία οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή συνεχίζουν να κυριαρχούν στις διεθνείς συζητήσεις, με το Συμβούλιο Ασφαλείας να βρίσκεται σε διαρκή κινητικότητα.

    Την Τετάρτη 28 Ιανουαρίου, ο Έλληνας ΥΠΕΞ θα συναντηθεί το πρωί με την ειδική εκπρόσωπο του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ για τα Παιδιά και τις Ένοπλες Συγκρούσεις, Βανέσα Φραζίρ, στο πλαίσιο της ατζέντας που αφορά την προστασία ευάλωτων ομάδων σε εμπόλεμες ζώνες. Ακολούθως, θα πραγματοποιηθεί παρέμβαση στην Ανοικτή Συζήτηση του Συμβουλίου Ασφαλείας για τη Μέση Ανατολή, με πρόσθετο βάρος λόγω της συμμετοχής της Ελλάδας στο Συμβούλιο Ασφαλείας για τη διετία 2025-2026, γεγονός που ενισχύει τη θεσμική της παρουσία και τη δυνατότητα διατύπωσης θέσεων σε κρίσιμα διεθνή ζητήματα.

    Το απόγευμα της ίδιας ημέρας έχει προγραμματιστεί συνάντηση με τον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτέρες, ενώ αργότερα ο κ. Γεραπετρίτης θα είναι κεντρικός ομιλητής σε εκδήλωση του Council on Foreign Relations, ενός από τους πλέον επιδραστικούς οργανισμούς πολιτικής ανάλυσης και δημόσιας διπλωματίας στις Ηνωμένες Πολιτείες. Την Πέμπτη 29 Ιανουαρίου θα συμμετάσχει σε συζήτηση στρογγυλής τραπέζης με αντικείμενο την ασφάλεια του θαλάσσιου εμπορίου και τις επιπτώσεις της στη διεθνή οικονομία, αναδεικνύοντας τον ρόλο των θαλάσσιων οδών και της ναυτιλίας στη σταθερότητα του παγκόσμιου εμπορίου.

    Στο πρόγραμμα της παραμονής του στη Νέα Υόρκη περιλαμβάνονται επίσης επαφές με εκπροσώπους της ελληνικής Ομογένειας, με στόχο να διατηρηθούν ενεργοί δίαυλοι επικοινωνίας με τον απόδημο ελληνισμό, σε μια περίοδο αυξημένων διεθνών προκλήσεων και ανακατατάξεων.

  • Γεραπετρίτης: «Τασσόμαστε υπέρ των πρωτοβουλιών που προωθούν την ειρήνη»

    Γεραπετρίτης: «Τασσόμαστε υπέρ των πρωτοβουλιών που προωθούν την ειρήνη»

    Σε διαρκή συντονισμό με τους Ευρωπαίους εταίρους κινείται η Ελλάδα στο ζήτημα του Συμβουλίου Ειρήνης, όπως ανέφερε ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης σε συνέντευξή του στην εφημερίδα «Εθνικός Κήρυκας». Υπογράμμισε ότι «η Ελλάδα τάσσεται σταθερά υπέρ των πρωτοβουλιών που προωθούν την ειρήνη και είναι υπέρμαχος της πολυμερούς διπλωματίας ως μέσου οικοδόμησης εμπιστοσύνης και συλλογικής συνεργασίας».

    Ο κ. Γεραπετρίτης σημείωσε ότι η χώρα προσκλήθηκε από τον Αμερικανό Πρόεδρο να συμμετάσχει ως ιδρυτικό μέλος στο Συμβούλιο, διευκρινίζοντας πως η ελληνική θέση «συγκαθορίζεται» από την ιδιότητα της Ελλάδας ως εκλεγμένου μέλους του Συμβουλίου Ασφαλείας. Στο πλαίσιο αυτό, τόνισε πως η Ελλάδα οφείλει να κινείται βάσει του ψηφίσματος 2803 του Συμβουλίου Ασφαλείας, το οποίο καθορίζει ότι το Συμβούλιο Ειρήνης αποτελεί προσωρινό μηχανισμό με στόχο την ειρήνευση στη Γάζα. Όπως επισήμανε, «η απόσταση που υφίσταται μεταξύ του προτεινόμενου Χάρτη του Συμβουλίου Ειρήνης και του Ψηφίσματος του Συμβουλίου Ασφαλείας εγείρει προβληματισμό», προσθέτοντας ότι η Ελλάδα «με σύνεση και αξιοπιστία» παραμένει σε συνεργασία με εταίρους και άλλες σύμμαχες χώρες.

    Τα 12 μίλια: Αναφαίρετο δικαίωμα και μονομερής άσκηση

    Αναφερόμενος στην επέκταση των χωρικών υδάτων έως τα 12 ναυτικά μίλια, ο υπουργός Εξωτερικών χαρακτήρισε το ζήτημα αναφαίρετο δικαίωμα που ανάγεται στην κυριαρχία της χώρας. Όπως δήλωσε, «θα το ασκήσουμε μονομερώς σε χρόνο που θα επιλεγεί από την ελληνική Πολιτεία», παραπέμποντας ως παράδειγμα στην επέκταση που έγινε «πριν 5 χρόνια στο Ιόνιο και έως το ακρωτήριο Ταίναρο».

    Στην ίδια τοποθέτηση υπογράμμισε ότι η άσκηση ενός νόμιμου δικαιώματος «δεν μπορεί και δεν πρέπει να προκαλεί κρίση στη σχέση μεταξύ δύο γειτονικών χωρών» και «πολλώ δε μάλλον δεν μπορεί να συνιστά λόγο απειλής», δίνοντας το στίγμα ότι η συζήτηση για τα κυριαρχικά δικαιώματα δεν πρέπει να μετατρέπεται σε πεδίο έντασης.

    Δομημένος διάλογος με την Τουρκία και το πλαίσιο των διαφορών

    Ο κ. Γεραπετρίτης ανέφερε ότι η Ελλάδα συζητά με την Τουρκία στο πλαίσιο ενός δομημένου διαλόγου που, όπως είπε, εκκίνησε πριν από περίπου δύο χρόνια, ξεκαθαρίζοντας όμως ότι «θέματα κυριαρχίας δεν αποτελούν μέρος του διαλόγου αυτού». Παράλληλα, προσδιόρισε ως τη μόνη διαφορά που μπορεί να αχθεί ενώπιον διεθνούς διαδικασίας την οριοθέτηση ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, την οποία περιέγραψε ως την ιστορικά υποκείμενη αιτία των μεγάλων εντάσεων μεταξύ των δύο χωρών.

    Με αυτή τη βάση, τόνισε ότι «διάλογος δεν σημαίνει υποχώρηση, αδυναμία, απεμπόληση του εθνικού συμφέροντος», αλλά ότι αποτελεί «τη δικλείδα ηρεμίας, σταθερότητας και καλής γειτονίας», επιχειρώντας να οριοθετήσει τη συζήτηση ως εργαλείο αποκλιμάκωσης και όχι ως πεδίο παραχωρήσεων.

    Ουκρανικό και «κόκκινες γραμμές»

    Για το Ουκρανικό, ο υπουργός Εξωτερικών δήλωσε ότι η Ελλάδα στηρίζει κάθε πρωτοβουλία που στοχεύει στον τερματισμό του πολέμου και στην εμπέδωση διαρκούς ειρήνης, υπό την προϋπόθεση ότι θα κατοχυρώνεται πλήρως η κυριαρχία της Ουκρανίας και θα προβλέπονται εγγυήσεις ασφαλείας με αποτρεπτικό χαρακτήρα έναντι μελλοντικής απειλής.

    Κλείνοντας, αναφέρθηκε στην εξωτερική πολιτική της κυβέρνησης, σημειώνοντας ότι η διπλωματική ισχύς της Ελλάδας έχει ενισχυθεί και ότι η χώρα «θεωρείται από όλους ως ένας έντιμος συνομιλητής». Όπως είπε, αυτό συνδέεται με το ότι «οι κόκκινες γραμμές μας είναι σταθερές και ενιαίες»: η καθολική εφαρμογή του διεθνούς δικαίου, η προσήλωση στη διεθνή πολυμέρεια, η ειρηνική επίλυση διαφορών, ο σεβασμός της κυριαρχίας όλων των κρατών, η υπεράσπιση του αμυνόμενου και η καταδίκη κάθε μορφής αναθεωρητισμού, αξίες που, όπως τόνισε, είναι «αδιαπραγμάτευτες» και «δεν χωράει καμία απολύτως έκπτωση».

  • Γροιλανδία: Ορυκτός πλούτος, στρατιωτική ισχύς και το ρήγμα που απειλεί το ΝΑΤΟ

    Γροιλανδία: Ορυκτός πλούτος, στρατιωτική ισχύς και το ρήγμα που απειλεί το ΝΑΤΟ

    *Της Μαρίας Κυριάκου

    Η Γροιλανδία έχει μετατραπεί τον τελευταίο καιρό με ταχύτατους ρυθμούς από μια απομακρυσμένη, παγωμένη περιοχή της Αρκτικής σε κεντρικό γεωπολιτικό διακύβευμα για τις Μεγάλες Δυνάμεις. Ο συνδυασμός ορυκτού πλούτου και στρατηγικής γεωγραφικής θέσης την έχει καταστήσει πεδίο ανταγωνισμού όχι μόνο ανάμεσα σε παγκόσμιους παίκτες, όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Ρωσία και η Κίνα, αλλά πλέον και σε πηγή εντάσεων στο εσωτερικό της ίδιας της Δύσης, μεταξύ συμμάχων.

    Σε αυτό το πλαίσιο, οι πρόσφατες δηλώσεις του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, που επανέφεραν το σενάριο αμερικανικού ελέγχου της Γροιλανδίας και άφησαν αιχμές ακόμη και για τη στάση της Ουάσιγκτον απέναντι στο ΝΑΤΟ σε περίπτωση «παρεμπόδισης» των αμερικανικών σχεδίων, άνοιξαν έναν νέο κύκλο ανησυχίας σε Ευρώπη και Αρκτική.

    Η παγκόσμια σημασία του ορυκτού πλούτου της Γροιλανδίας

    Η οικονομική και γεωπολιτική αξία της Γροιλανδίας ξεκινά από το υπέδαφός της καθώς σύμφωνα με στοιχεία, 25 από τα 34 ορυκτά που η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει χαρακτηρίσει ως «κρίσιμες πρώτες ύλες» εντοπίζονται στο νησί και το 60% της μη παγωμένης έκτασης του νησιού δεν έχει ακόμη ερευνηθεί. Πρόκειται για μέταλλα απολύτως απαραίτητα για την πράσινη μετάβαση, την αμυντική βιομηχανία και την ηλεκτροκίνηση.

    Στην κορυφή βρίσκονται οι σπάνιες γαίες, τα μεγαλύτερα κοιτάσματα των οποίων εντοπίζονται στη νότια περιοχή Γκάρνταρ. Οι σπάνιες γαίες είναι κρίσιμες για την παραγωγή μόνιμων μαγνητών, που χρησιμοποιούνται σε ηλεκτρικά οχήματα, ανεμογεννήτριες, αλλά και σε σύγχρονα οπλικά συστήματα. Σε έναν κόσμο όπου η Κίνα κυριαρχεί στην παραγωγή και επεξεργασία τους, η Γροιλανδία θεωρείται από τη Δύση πιθανό στρατηγικό αντίβαρο.

    Πέρα από τις σπάνιες γαίες, η Γροιλανδία διαθέτει σημαντικά κοιτάσματα γραφίτη, χαλκού, νικελίου και κοβαλτίου – ένα πλήρες «πακέτο» πρώτων υλών για μπαταρίες, ηλεκτρικά οχήματα και αποθήκευση ενέργειας. Παράλληλα, αποθέματα ψευδαργύρου, χρυσού, σιδηρομεταλλεύματος, τιτανίου, βαναδίου και βολφραμίου ενισχύουν το προφίλ της ως μελλοντικού ορυκτού κόμβου της Δύσης.

    Παρά τον πλούτο και το ενδιαφέρον, η αξιοποίηση των πόρων της Γροιλανδίας παραμένει περιορισμένη. Η εξόρυξη πετρελαίου και φυσικού αερίου έχει απαγορευτεί για περιβαλλοντικούς λόγους, ενώ η απόφαση του 2021 για απαγόρευση εξόρυξης ουρανίου μπλόκαρε μεγάλα έργα σπάνιων γαιών. Οι τοπικές κοινωνίες και οι ιθαγενείς πληθυσμοί αντιμετωπίζουν με επιφυλακτικότητα την έντονη εξωτερική πίεση, φοβούμενοι ότι η Γροιλανδία μπορεί να μετατραπεί σε γεωπολιτικό «πιόνι» χωρίς ουσιαστικό όφελος για τους ίδιους.

    Στρατηγική θέση στην «καρδιά» της Αρκτικής

    Ο ορυκτός πλούτος δεν αρκεί από μόνος του για να εξηγήσει την ένταση γύρω από τη Γροιλανδία. Το νησί βρίσκεται σε κομβικό γεωστρατηγικό σημείο, ανάμεσα στη Βόρεια Αμερική και την Ευρώπη, κατά μήκος της συντομότερης διαδρομής μεταξύ των δύο ηπείρων, ελέγχοντας κρίσιμους θαλάσσιους και εναέριους διαδρόμους στον Βόρειο Ατλαντικό και την Αρκτική.

    Για τις Ηνωμένες Πολιτείες, η Γροιλανδία αποτελεί διαχρονικά βασικό πυλώνα της αμυντικής τους αρχιτεκτονικής. Στο πλαίσιο αυτό, οι ΗΠΑ διατηρούν μόνιμη στρατιωτική παρουσία στη Pituffik Space Base, στα βορειοδυτικά του νησιού. Η βάση φιλοξενεί ραντάρ έγκαιρης προειδοποίησης, ενταγμένα στο δίκτυο αντιπυραυλικής άμυνας των ΗΠΑ, και λειτουργεί ως προκεχωρημένο τμήμα του συστήματος NORAD για την ανίχνευση εκτοξεύσεων βαλλιστικών πυραύλων που διασχίζουν την Αρκτική.

    Η στρατιωτική αυτή διάσταση, εξηγεί γιατί η Ουάσιγκτον αντιμετωπίζει τη Γροιλανδία όχι απλώς ως γεωπολιτικό asset, αλλά ως ζήτημα εθνικής ασφάλειας με τη γεωγραφία του νησιού να λειτουργεί ως πολλαπλασιαστής στρατιωτικής ισχύος για τις ΗΠΑ.

    Σχέσεις ΗΠΑ – Δανίας και το καθεστώς αυτονομίας της Γροιλανδίας

    Για τη Δανία, οι κινήσεις και οι δηλώσεις του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ γύρω από τη Γροιλανδία συνιστούν κατάφωρη αμφισβήτηση της κυριαρχίας της και του διεθνούς δικαίου. Η Κοπεγχάγη ξεκαθαρίζει ότι οποιαδήποτε συζήτηση περί αμερικανικού ελέγχου ή αλλαγής καθεστώτος στο νησί παραβιάζει το ισχύον θεσμικό πλαίσιο, βάσει του οποίου η Γροιλανδία αποτελεί αυτόνομη περιοχή εντός του Βασιλείου της Δανίας.

    Μέσα σε αυτό το κλίμα, οι επαφές των υπουργών Εξωτερικών της Δανίας και της Γροιλανδίας με τον αντιπρόεδρο των ΗΠΑ Τζέι Ντ. Βανς και τον υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο δείχνουν ότι το ζήτημα έχει περάσει σε στρατηγικό και όχι απλώς διπλωματικό επίπεδο. Σύμφωνα με πρόσφατα δημοσιεύματα ευρωπαϊκών και αμερικανικών μέσων, οι συνομιλίες βρίσκονται σε ουσιαστικό αδιέξοδο, με την Ουάσιγκτον να πιέζει για μεγαλύτερο πολιτικό, επιχειρησιακό και στρατιωτικό ρόλο στη Γροιλανδία.

    Η Κοπεγχάγη επιμένει ότι οποιαδήποτε μεταβολή στο καθεστώς, στον έλεγχο ή στη χρήση του νησιού δεν μπορεί να γίνει χωρίς τη ρητή συναίνεση της Δανίας και των τοπικών αρχών, γεγονός που δοκιμάζει τις σχέσεις ΗΠΑ – Ευρώπης.

    Το ΝΑΤΟ στο επίκεντρο του νέου ρήγματος

    Η πιο ανησυχητική διάσταση της υπόθεσης είναι η σύνδεσή της Γροιλανδίας με το μέλλον του ΝΑΤΟ. Οι αιχμές από την Ουάσιγκτον ότι ενδεχόμενη «παρεμπόδιση» των αμερικανικών σχεδίων στη Γροιλανδία θα μπορούσε να οδηγήσει ακόμη και σε αναθεώρηση της στάσης των ΗΠΑ απέναντι στη Συμμαχία, άνοιξαν ένα επικίνδυνο σενάριο.

    Η πιο ξεκάθαρη –και ταυτόχρονα πιο σκληρή– τοποθέτηση ήρθε από τον ίδιο τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος σε πρόσφατες δηλώσεις του ξεκαθάρισε ότι η Γροιλανδία αποτελεί ζήτημα εθνικής ασφάλειας πρώτης γραμμής για την Ουάσιγκτον. Ο Τραμπ συνέδεσε ευθέως το νησί με την αμερικανική αντιπυραυλική άμυνα στην Αρκτική, καθιστώντας σαφές ότι για τις ΗΠΑ δεν πρόκειται για διαπραγματεύσιμο πολιτικό θέμα, αλλά για κρίσιμο στρατηγικό κόμβο.

    Στο πλαίσιο αυτό, η Γροιλανδία μετατρέπεται από περιφερειακό ζήτημα σε καταλύτη ενδοδυτικών εντάσεων, με τις ΗΠΑ να αμφισβητούν ανοιχτά τη λογική της άνευ όρων συμμαχικής αλληλεγγύης. Ο Τραμπ προειδοποίησε με ωμό τρόπο ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν προτίθενται να συνεχίσουν να «χρηματοδοτούν την ευρωπαϊκή ασφάλεια», εφόσον τα στρατηγικά τους συμφέροντα μπλοκάρονται από συμμάχους.

    Το μήνυμα προς την Ευρώπη ήταν σαφές και κυνικό: η αμερικανική στήριξη στο ΝΑΤΟ δεν είναι δεδομένη, αλλά συναρτάται άμεσα με την ευθυγράμμιση των συμμάχων με τις προτεραιότητες της Ουάσιγκτον. Το ΝΑΤΟ, στο πλαίσιο της λογικής Τραμπ, δεν λειτουργεί ως πολιτική κοινότητα αξιών, αλλά ως συναλλαγή ασφάλειας με ανταλλάγματα.

    Ακόμη πιο ανησυχητικό είναι το γεγονός ότι η πίεση δεν περιορίζεται στη ρητορική. Ο Αμερικανός πρόεδρος προχώρησε ήδη σε απειλές για την επιβολή δασμών σε ευρωπαϊκά προϊόντα, στοχεύοντας χώρες που, κατά την Ουάσιγκτον, υιοθετούν στάση αντίθετη με τα αμερικανικά συμφέροντα στο ζήτημα της Γροιλανδίας. Οι δασμοί αυτοί δεν αντιμετωπίζονται απλώς ως εμπορικό εργαλείο, αλλά ως μοχλός γεωπολιτικής πίεσης.

    Η σύνδεση εμπορίου, άμυνας και συμμαχιών σηματοδοτεί μια ποιοτική αλλαγή στη λειτουργία του ΝΑΤΟ. Για πρώτη φορά, η αμερικανική ηγεσία αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να χρησιμοποιήσει οικονομικά αντίμετρα και την ίδια τη συμμετοχή της στη Συμμαχία ως μέσο επιβολής πολιτικής γραμμής.

    Σε αυτό το περιβάλλον, η Γροιλανδία δεν αποτελεί απλώς ένα «καυτό» γεωπολιτικό ζήτημα, αλλά το σημείο όπου δοκιμάζονται τα όρια της Δυτικής συνοχής. Το ερώτημα που πλέον τίθεται ανοιχτά δεν είναι μόνο αν το ΝΑΤΟ μπορεί να διαχειριστεί τις εξωτερικές απειλές, αλλά αν μπορεί να αντέξει τις εσωτερικές πιέσεις που γεννά η ίδια η αμερικανική στρατηγική.

    Πηγή: ΚΕΔΙΣΑ

  • Επίθεση τουρκικών ΜΜΕ στο Νίκο Δένδια

    Επίθεση τουρκικών ΜΜΕ στο Νίκο Δένδια

    Σε χθεσινό δημοσίευμά της, η τουρκική φιλοκυβερνητική Hurriyet στρέφεται κατά της Ελλάδας και του υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια, με αφορμή τις πρόσφατες αναφορές του για το δικαίωμα επέκτασης των χωρικών υδάτων. Σύμφωνα με όσα υποστηρίζει το τουρκικό μέσο, ο Έλληνας υπουργός φέρεται να είπε ότι η μονομερής επέκταση στο Αιγαίο «αποτελεί κυριαρχικό δικαίωμα» της Ελλάδας, παρουσιάζοντας παράλληλα την τουρκική θέση περί casus belli ως «απειλή» κατά της χώρας. Στο ίδιο πλαίσιο, το δημοσίευμα υιοθετεί έντονη γλώσσα, μιλώντας για «de facto κατοχή» και υποστηρίζοντας ότι η Αθήνα επιχειρεί να «επεκτείνει τα θαλάσσια σύνορά της» στα 12 μίλια.

    «Δικαίωμα» και «μη διαπραγματεύσιμο»: το αφήγημα της τουρκικής εφημερίδας

    Η Hurriyet συνεχίζει αναφέροντας ότι, σε συνέντευξή του σε ελληνικό τηλεοπτικό κανάλι, ο Νίκος Δένδιας «απαίτησε την αναδιαμόρφωση των θαλάσσιων συνόρων στο Αιγαίο», αφήνοντας –κατά την ερμηνεία της– ανοικτό το ενδεχόμενο μελλοντικών κινήσεων. Επιμένει ότι ο υπουργός χαρακτήρισε την επέκταση ως μονομερές «δικαίωμα» που απορρέει από το διεθνές δίκαιο, λέγοντας πως θα ασκηθεί «σε χρονική στιγμή που ευθυγραμμίζεται με τα εθνικά συμφέροντα της Ελλάδας», ενώ προσθέτει ότι «το ζήτημα δεν είναι διαπραγματεύσιμο». Στην ίδια ενότητα, το τουρκικό μέσο αναφέρεται και στον όρο casus belli, υποστηρίζοντας ότι ο Έλληνας υπουργός αντιμετωπίζει την πιθανότητα στρατιωτικής απάντησης ως «επιθετικότητα» και ότι υιοθετεί την ανάγνωση πως πρόκειται για «απειλή πολέμου κατά της Ελλάδας». Παράλληλα, καταγράφεται η φράση «Ούτε εμείς είμαστε ανίσχυροι», ως μέρος της επιχειρηματολογίας που αποδίδεται στον κ. Δένδια.

    Η διαμάχη για τα 12 ν.μ. και οι αναφορές σε Μητσοτάκη

    Το δημοσίευμα συνδέει τη συζήτηση για τα 12 ναυτικά μίλια με παλαιότερες τοποθετήσεις του πρωθυπουργού, υποστηρίζοντας ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης είχε κατηγορήσει την Τουρκία για απειλή πολέμου και ότι παρουσίασε την επίκληση του casus belli ως «επιθετική στάση». Στο ίδιο μήκος κύματος, η Hurriyet αναπαράγει αποσπάσματα που αποδίδονται στον υπουργό Άμυνας, όπως το ότι «δεν μπορούμε να δεχτούμε την αιτία πολέμου ως σημείο τριβής», ενώ επαναφέρει τη φράση που παραθέτει ως θέση του κ. Δένδια: «Το κάναμε αυτό στο Ιόνιο Πέλαγος. Η Ελλάδα διατηρεί το δικαίωμα να επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα. Το πότε θα το κάνουμε αυτό εξαρτάται από την εξισορρόπηση των εθνικών συμφερόντων». Στο κείμενο γίνεται επίσης λόγος για δημοσίευση χάρτη, που –όπως σημειώνεται– συνοδεύει την παρουσίαση της «διαμάχης για τα 12 ν.μ. στο Αιγαίο».

    Ισραήλ, Τραμπ και η «ψυχραιμία» στις απαντήσεις

    Η Hurriyet αναφέρεται ακόμη στη συνάντηση Δένδια με τον Ισραηλινό υπουργό Άμυνας Ισραέλ Κατς, μεταφέροντας τη θέση ότι «έχουμε συμφωνία με το Κράτος του Ισραήλ» και πως «δεν κάνουμε συμφωνίες για να τις χρησιμοποιήσουμε εναντίον κανενός». Στο ίδιο πλαίσιο, παρουσιάζεται η άποψη ότι, αν κάποιος επιχειρήσει να αλλάξει τους κανόνες «με τη βία», η ευθύνη δεν αποδίδεται στην ελληνική πλευρά, ενώ εκφράζεται η προσδοκία «να έρθει η ώρα που η Τουρκία θα αποτελέσει μέρος» μιας τέτοιας συνεργασίας. Τέλος, το τουρκικό δημοσίευμα εμπλέκει και τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, αποδίδοντας στον Έλληνα υπουργό τη φράση ότι «δεν πιστεύω ότι ο Πρόεδρος Τραμπ θέλει να επιβάλει το δικό του δόγμα», με αναφορά στη στάση του στο Νταβός ως ένδειξη της προσέγγισης που περιγράφεται.

  • Τριμερής συνάντηση ΗΠΑ–Ουκρανίας–Ρωσίας στο Άμπου Ντάμπι

    Τριμερής συνάντηση ΗΠΑ–Ουκρανίας–Ρωσίας στο Άμπου Ντάμπι

    Ξεκίνησαν την Παρασκευή στο Άμπου Ντάμπι οι συνομιλίες μεταξύ αξιωματούχων των Ηνωμένων Πολιτειών, της Ουκρανίας και της Ρωσίας, σηματοδοτώντας την πρώτη δημόσια γνωστή τριμερή συνάντηση με τη συμμετοχή και των τριών χωρών από την έναρξη της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία το 2022, σύμφωνα με πηγή με γνώση των διαπραγματεύσεων που μίλησε στο CNN.

    Διπλωματικές προσπάθειες για τον τερματισμό του πολέμου

    Όπως ανέφερε η ίδια πηγή, οι συνομιλίες πραγματοποιούνται στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και εντάσσονται στο πλαίσιο εντατικοποιημένων διπλωματικών διεργασιών που στοχεύουν στην επίτευξη συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου. Πρόκειται για την πρώτη φορά, εδώ και τρία χρόνια, που εκπρόσωποι της Ουάσινγκτον, του Κιέβου και της Μόσχας βρίσκονται στο ίδιο τραπέζι.

    Στο επίκεντρο των συνομιλιών βρίσκεται το εδαφικό ζήτημα στην Ουκρανία, όπως προκύπτει τόσο από τις δημόσιες τοποθετήσεις του Βολοντίμιρ Ζελένσκι όσο και από δηλώσεις συμβούλων του Βλαντίμιρ Πούτιν.

    Στο παρασκήνιο η συνάντηση Γουίτκοφ – Κούσνερ με τον Πούτιν

    Οι επαφές στο Άμπου Ντάμπι έρχονται στον απόηχο της τετράωρης συνάντησης που πραγματοποιήθηκε αργά το βράδυ της Πέμπτης στη Μόσχα μεταξύ του ειδικού απεσταλμένου του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ, του γαμπρού και ανώτερου συμβούλου του Τζάρεντ Κούσνερ, και του Ρώσου προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν.

    Ο σύμβουλος του Κρεμλίνου Γιούρι Ουσακόφ χαρακτήρισε τις συνομιλίες με τους απεσταλμένους του Τραμπ «εξαιρετικά ουσιαστικές, εποικοδομητικές και ιδιαίτερα ειλικρινείς και εμπιστευτικές». Παράλληλα, ωστόσο, προειδοποίησε ότι «χωρίς την επίλυση του εδαφικού ζητήματος δεν μπορεί να υπάρξει μακροπρόθεσμη διευθέτηση».

    Η σταθερή θέση της Μόσχας

    Ο Ουσακόφ σημείωσε ακόμη ότι η Ρωσία θα συνεχίσει να επιδιώκει τους στόχους της «στο πεδίο της μάχης», όπου –όπως ανέφερε– οι ρωσικές ένοπλες δυνάμεις διατηρούν τη στρατηγική πρωτοβουλία, έως ότου επιτευχθεί συμφωνία. Η δήλωση αυτή αποτυπώνει τη διαχρονική θέση της Μόσχας ότι το εδαφικό αποτελεί τον βασικό πυλώνα κάθε μελλοντικής συμφωνίας.

    Οι αντιπροσωπείες των τριών πλευρών

    Επικεφαλής της ρωσικής αντιπροσωπείας στο Άμπου Ντάμπι είναι ο αρχηγός της Κεντρικής Διεύθυνσης Πληροφοριών των ρωσικών ενόπλων δυνάμεων, ναύαρχος Ιγκόρ Ολέγκοβιτς Κοστιούκοφ. Από την ουκρανική πλευρά, συμμετέχουν, μεταξύ άλλων, ο αναπληρωτής επικεφαλής του προεδρικού γραφείου και ο αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Ενόπλων Δυνάμεων, Αντρίι Χνάτοφ.

    «Ένα ζήτημα» στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων

    Λίγες ώρες πριν αναχωρήσει για τη Μόσχα, ο Στιβ Γουίτκοφ είχε δηλώσει ότι οι διαπραγματεύσεις είχαν ουσιαστικά περιοριστεί σε ένα και μόνο ζήτημα, αφήνοντας να εννοηθεί ότι μια συμφωνία μπορεί να βρίσκεται κοντά. «Νομίζω ότι έχουμε καταλήξει σε ένα ζήτημα και έχουμε συζητήσει διαφορετικές εκδοχές του, κάτι που σημαίνει ότι είναι επιλύσιμο», είχε δηλώσει την Πέμπτη στο Νταβός.

    Αργότερα, Ευρωπαίος αξιωματούχος επιβεβαίωσε στο CNN ότι το ζήτημα στο οποίο αναφερόταν ο Γουίτκοφ είναι το εδαφικό, το οποίο εξακολουθεί να αποτελεί το βασικό σημείο τριβής μεταξύ των εμπλεκόμενων πλευρών και το κρισιμότερο εμπόδιο για μια συνολική συμφωνία.

  • Τραμπ επιβεβαιώνει σχέδιο επίσκεψης στην Κίνα – Ενίσχυση των διμερών σχέσεων

    Τραμπ επιβεβαιώνει σχέδιο επίσκεψης στην Κίνα – Ενίσχυση των διμερών σχέσεων

    Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι σχεδιάζει να επισκεφθεί την Κίνα τον Απρίλιο, ενώ ανέφερε πως ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ αναμένεται να ταξιδέψει στις Ηνωμένες Πολιτείες προς τα τέλη του 2026. Τις δηλώσεις έκανε σε δημοσιογράφους που τον συνόδευαν στο προεδρικό αεροσκάφος.

    «Ανυπομονώ να δω τον πρόεδρο Σι. Είχα πάντα πολύ καλή σχέση μαζί του», ανέφερε ο κ. Τραμπ, σχολιάζοντας τις διμερείς σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών. Όπως σημείωσε, οι σχέσεις των δύο μεγαλύτερων οικονομιών του κόσμου δοκιμάστηκαν κατά τη διάρκεια της πανδημίας του κορονοϊού, ωστόσο έχουν βελτιωθεί σε σημαντικό βαθμό το τελευταίο διάστημα.

    Ο Αμερικανός πρόεδρος πρόσθεσε ότι η Κίνα αγοράζει πλέον μεγάλες ποσότητες αμερικανικής σόγιας, γεγονός που –όπως τόνισε– στηρίζει τους Αμερικανούς αγρότες και συμβάλλει θετικά στην οικονομική συνεργασία μεταξύ των δύο χωρών.

  • Τραμπ αποσύρει την πρόσκληση προς τον Καναδό πρωθυπουργό για το «Συμβούλιο Ειρήνης»

    Τραμπ αποσύρει την πρόσκληση προς τον Καναδό πρωθυπουργό για το «Συμβούλιο Ειρήνης»

    Ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε χθες, Πέμπτη, ότι ανακαλεί την πρόσκληση που είχε απευθύνει στον πρωθυπουργό του Καναδά, Μαρκ Κάρνι, για να συμμετάσχει στο λεγόμενο «Συμβούλιο Ειρήνης».

    «Παρακαλώ να θεωρήσετε την παρούσα επιστολή ως επίσημη ειδοποίηση ότι το Συμβούλιο Ειρήνης αποσύρει την πρόσκλησή του προς εσάς να ενταχθείτε σε αυτό που θα αποτελούσε το πιο περίβλεπτο Συμβούλιο Ηγετών στην ιστορία», ανέφερε ο ρεπουμπλικάνος μεγιστάνας σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social.

    Νωρίτερα την ίδια ημέρα, ο κ. Κάρνι, απαντώντας σε δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου, είχε τονίσει ότι ο Καναδάς «δεν υπάρχει χάρη στις Ηνωμένες Πολιτείες».

  • Μητσοτάκης: «Ναι» στο Συμβούλιο Ειρήνης για τη Γάζα

    Μητσοτάκης: «Ναι» στο Συμβούλιο Ειρήνης για τη Γάζα

    Περιορισμένη και χρονικά προσδιορισμένη προσχώρηση στο «Συμβούλιο Ειρήνης» προτίθεται να εισηγηθεί η Ελλάδα στην έκτακτη Σύνοδο Κορυφής, σύμφωνα με όσα δήλωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης προσερχόμενος στη συνεδρίαση. Όπως ανέφερε, η ελληνική πρόταση προβλέπει ότι οι 13 χώρες που έχουν προσκληθεί να συμμετάσχουν στο Συμβούλιο θα προσυπογράψουν την προσχώρησή τους μόνο για την επόμενη φάση της ειρηνευτικής διαδικασίας στη Γάζα και για όσο χρόνο αυτό απαιτεί. Κατά τον πρωθυπουργό, πρόκειται για μια «εύλογη συμβιβαστική λύση», η οποία επιτρέπει συμμετοχή στην ειρηνευτική προσπάθεια χωρίς να τεθεί σε κίνηση ένας νέος θεσμός που θα μπορούσε να λειτουργεί ανταγωνιστικά προς τα Ηνωμένα Έθνη.

    Νομικοί προβληματισμοί και το πλαίσιο του ΟΗΕ

    Ο κ. Μητσοτάκης σημείωσε ότι, «όχι μόνο η Ελλάδα αλλά και όλες οι χώρες -με δύο εξαιρέσεις- της Ευρωπαϊκής Ένωσης» έχουν εκφράσει νομικούς προβληματισμούς για το Συμβούλιο Ειρήνης, όπως αυτό έχει παρουσιαστεί από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Όπως τόνισε, το σχήμα «εκφεύγει κατά πολύ της απόφασης 2803 του ΟΗΕ», γεγονός που καθιστά αναγκαία μια λύση που θα διασφαλίζει ότι δεν θα προκύψει «ουσιαστικά ένας νέος οργανισμός» σε ανταγωνισμό με τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών. Στο ίδιο πλαίσιο υπενθύμισε ότι η Ελλάδα «από την πρώτη στιγμή έχει εκφράσει ένα έντονο ενδιαφέρον για την περιοχή», αιτιολογώντας την επιδίωξη ενεργού ρόλου στη διαδικασία ειρήνευσης της Γάζας, αλλά εντός σαφών θεσμικών ορίων.

    Ευρωατλαντικές σχέσεις και Γροιλανδία

    Αναφερόμενος στο ευρύτερο διεθνές περιβάλλον, ο πρωθυπουργός παρατήρησε ότι «τις τελευταίες εβδομάδες υπήρξε μία σημαντική ένταση στις ευρωατλαντικές σχέσεις, ως αποτέλεσμα των δηλώσεων του Προέδρου Τραμπ», προσθέτοντας ωστόσο ότι οι «χθεσινές του τοποθετήσεις δείχνουν τον διάδρομο προς μία εκτόνωση, τουλάχιστον στο ζήτημα που αφορά στη Γροιλανδία». Παράλληλα, αναγνώρισε «έντονους και δικαιολογημένους αμερικανικούς προβληματισμούς ως προς την ασφάλεια του Αρκτικού Κύκλου», διευκρινίζοντας όμως ότι αυτοί μπορούν να αντιμετωπιστούν «με καλή διάθεση» και εντός των υφιστάμενων συνθηκών που ρυθμίζουν τις σχέσεις Δανίας–ΗΠΑ.

    Προσδοκία συμβιβασμού και στόχος αποκλιμάκωσης

    Ο Κυριάκος Μητσοτάκης δήλωσε αισιόδοξος ότι μπορεί να επιτευχθεί «ένας λογικός συμβιβασμός» που θα σέβεται πλήρως την κυριαρχία της Δανίας και της Γροιλανδίας, εκτιμώντας ότι «η Ευρώπη ήταν ενωμένη» στη διαχείριση του ζητήματος με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Χαιρετίζοντας τις δηλώσεις του Προέδρου Τραμπ στο Νταβός, ανέφερε ότι θα συνεχίσει να εργάζεται προς την κατεύθυνση της αποκλιμάκωσης, τονίζοντας πως είναι «ένθερμος υποστηρικτής της διατλαντικής εταιρικής σχέσης». Όπως είπε, οι προκλήσεις αναγνωρίζονται, όμως εφόσον οι ευρωπαϊκές χώρες παραμείνουν «ενωμένες, σταθεροί αλλά εποικοδομητικοί», μπορεί να διαμορφωθεί μια λύση που να ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της συγκυρίας χωρίς να υπονομεύει το θεσμικό πλαίσιο του ΟΗΕ.