Τη δική του απάντηση στα επικριτικά σχόλια για την παρουσία του στην εκδήλωση του Αλέξη Τσίπρα για το βιβλίο «Ιθάκη» στο Παλλάς δίνει ο Αλέξης Χαρίτσης, μέσα από μια εκτενή ανάρτηση στο Facebook. Ξεκινά με μια αναφορά στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης και στον «Εξώστη β», που, όπως σημειώνει, έγινε συνώνυμο όσων παρακολουθούσαν πολιτικό και ανεξάρτητο σινεμά, ασκώντας «αυστηρή κριτική» όχι από εμπάθεια αλλά από πραγματική έγνοια για την ουσία.
Ο Χαρίτσης εξηγεί ότι πήγε στο Παλλάς για δύο λόγους. Πρώτον, γιατί θεωρεί ότι «η “Ιθάκη” μας αφορά συλλογικά». Όπως γράφει, είναι «και η συλλογική βιογραφία της γενιάς μου», της ιστορίας που τους διαμόρφωσε και που κλήθηκαν να γράψουν «με επικεφαλής τον Αλέξη Τσίπρα». Ομολογεί ότι διαβάζοντας το βιβλίο ένιωσε συγκίνηση, γιατί «ήμασταν εκεί: από τις μάχες των κινημάτων στην πρόκληση της διακυβέρνησης μιας διαλυμένης χώρας».
Δεύτερον, συνδέει τη σημερινή συγκυρία του 2025 με την ανάγκη υπέρβασης των περιχαρακώσεων. Απέναντι σε αυτό που ονομάζει «Μαύρη Διεθνή» και στο «καθεστώς του Μητσοτάκη», υποστηρίζει ότι «δεν χωρούν ή δεν θα έπρεπε να χωρούν περιχαρακώσεις». Τονίζει ότι η μόνη απάντηση είναι το «Λαϊκό Μέτωπο», δηλαδή «η ενότητα δυνάμεων, δίχως αποκλεισμούς, πάνω σε ένα ριζοσπαστικό και αιχμηρό πρόγραμμα. Τίποτα λιγότερο. Τίποτα περισσότερο».
Καθαρές κουβέντες για ανισότητα, κλίμα και πόλεμο
Ο Αλέξης Χαρίτσης θεωρεί θετικό ότι ο Αλέξης Τσίπρας, με το «ειδικό βάρος» που διαθέτει, μιλά πλέον «δίχως περιστροφές» για τις μεγάλες διαιρετικές τομές της εποχής: κοινωνική ανισότητα, κλιματική μετάβαση, φραγμό στη λογική του πολέμου. Όπως σημειώνει, αυτά τα ζητήματα τα είδε πιο καθαρά στο βιβλίο παρά στην ομιλία.
Ωστόσο επιμένει ότι από εδώ και πέρα χρειάζονται «καθαρές κουβέντες» και όχι άλλες γενικές διαπιστώσεις. Δίνει συγκεκριμένο περιεχόμενο στα συνθήματα:
«Αναδιανομή του πλούτου σημαίνει γενναία φορολόγηση του πλούτου και στήριξη του κόσμου της εργασίας».
«Κλιματική μετάβαση σημαίνει ρήξη με τις εξορύξεις και τις επιδοτήσεις των ισχυρών ομίλων».
«Ειρήνη σημαίνει αντίσταση στον παγκόσμιο τραμπισμό και στους υπέρογκους εξοπλισμούς».
Παράλληλα, διαπιστώνει ότι είδε «μια έντονη αγωνία αποστασιοποίησης», μια προσπάθεια ο Αλέξης Τσίπρας να σταθεί «πέρα και πάνω» από την υπάρχουσα πολιτική Αριστερά. Εκεί ο Χαρίτσης ασκεί ευθεία κριτική: όταν ο Τσίπρας μιλά για «συνολική ανεπάρκεια της αντιπολίτευσης», υιοθετεί, κατά τον ίδιο, μια λογική που παραπέμπει στο «όλοι ίδιοι είναι». Αυτή η φράση, όπως υπογραμμίζει, «έχει πληγώσει πιο βαθιά τον προοδευτικό χώρο» και καταλήγει να τρέφει την αντιπολιτική.
Κατά τον Χαρίτση, όταν όλοι παρουσιάζονται «ως ανεπαρκείς, χωρίς διάκριση», αθωώνεται το πραγματικό πρόβλημα που είναι η Δεξιά στην εξουσία και καλλιεργείται γενικευμένη απαξίωση της πολιτικής. Όταν πάλι όλοι εμφανίζονται «ιδιοτελείς», τότε αθωώνονται και οι επιλογές των «κάθε λογής “μαϊντανών”» που στελέχωσαν ψηφοδέλτια, μαζί με τη συνολική μετατόπιση προς το κέντρο. Όπως τονίζει, επιμένει σε αυτή την κριτική όχι για λόγους «ιστορίας», αλλά «για το παρόν και το μέλλον».
Η εκλογική συντριβή, η πολιτική αποτυχία και η Νέα Αριστερά
Σε ένα δεύτερο επίπεδο, ο Χαρίτσης εστιάζει στον κατακερματισμό της Αριστεράς. Παραδέχεται ότι «ναι, αυτή τη στιγμή ο κατακερματισμός των δυνάμεων είναι πρόβλημα» καθώς οδηγεί τον κόσμο «στην απογοήτευση και την αποστράτευση». Ωστόσο επιμένει ότι η πολυδιάσπαση δεν είναι το αίτιο της κρίσης, αλλά το αποτέλεσμα.
Συνδέει αυτή την εξέλιξη με μια πολιτική αποτίμηση που δεν έγινε όταν έπρεπε και που ακόμη, όπως λέει, αποφεύγουμε να κοιτάξουμε κατάματα. Η αποτίμηση αφορά, κατά τη γνώμη του, την εκλογική συντριβή του 2023, όχι το 2015 ή το 2019. Αυτή η ήττα έδειξε τι συμβαίνει όταν «η Αριστερά μετακινείται στη λογική του μέσου όρου»: χάνει «και πολιτικά και κοινωνικά».
Ο Χαρίτσης επισημαίνει ότι ο ΣΥΡΙΖΑ «απώλεσε τη δυναμική του σε λαϊκές και εργατικές γειτονιές», έχασε δηλαδή τους ανθρώπους που «η Αριστερά πρέπει κατεξοχήν να εκπροσωπεί». Δεν την περιγράφει ως «μια απλή ήττα», αλλά ως «τον ορισμό της πολιτικής αποτυχίας», τονίζοντας ότι «τώρα, περισσότερο από ποτέ, οφείλουμε να το δούμε καθαρά».
Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσει τη δημιουργία της Νέα Αριστεράς, την οποία χαρακτηρίζει «αριστερή απάντηση στον εκφυλισμό του ΣΥΡΙΖΑ». Παραδέχεται ότι ήταν μια «δύσκολη επιλογή», αλλά επιμένει πως όσοι την έκαναν το έπραξαν «την κρίσιμη ώρα», όταν «ένα ιστορικό κόμμα της Αριστεράς, το κόμμα μας, υποδεχόταν έναν πολιτικό τυχοδιώκτη ως “μεσσία”». Τη χαρακτηρίζει «επιλογή αξιοπρέπειας και περηφάνειας».
Κατά τον Χαρίτση, η Νέα Αριστερά στα δύο χρόνια ύπαρξής της «έχει δώσει μάχες ώστε η φωνή της Αριστεράς να μείνει ζωντανή και δυνατή» και δεν έχει δώσει «λευκή επιταγή στον Μητσοτάκη». Θέτει και ένα κρίσιμο ερώτημα προς τον Αλέξη Τσίπρα: «Τι θα έκανε, άραγε, αν ήταν βουλευτής σήμερα, στον προϋπολογισμό που έρχεται σε λίγες μέρες; Θα υπερψήφιζε, όπως έκανε πέρυσι, τους υπέρογκους εξοπλισμούς σε μια στιγμή που η ΕΕ μετατρέπεται σε πολεμική οικονομία;». Αυτό, όπως λέει, είναι «το πραγματικό ερώτημα».
Το 2025, το διακύβευμα των εκλογών και το Λαϊκό Μέτωπο
Κλείνοντας την ανάρτησή του, ο Αλέξης Χαρίτσης στρέφει το βλέμμα στο σήμερα. Υποστηρίζει ότι «το 2025 κανείς δεν νοιάζεται για το ποιος θα βγει δεύτερος στις επόμενες εκλογές». Για τους αριστερούς και προοδευτικούς πολίτες, τις λαϊκές γειτονιές, τα εργατικά προάστια, τον κόσμο που «δουλεύει και δεν βάζει ένα ευρώ στην άκρη» και τους νέους ανθρώπους, η βασική απαίτηση είναι μία: «να μην έχει τρίτη ευκαιρία το καθεστώς Μητσοτάκη».
Το κρίσιμο, κατά τον Χαρίτση, είναι πώς θα δοθεί απάντηση σε αυτή την κοινωνική απαίτηση. Η Νέα Αριστερά, όπως σημειώνει, έχει ήδη διακηρύξει ότι είναι έτοιμη να συζητήσει και να συμφωνήσει σε ένα κοινό πρόγραμμα σύγκρουσης με τη Δεξιά, τα οργανωμένα συμφέροντα και «το διεφθαρμένο κράτος του καθεστώτος Μητσοτάκη». Αν αυτό το πρόγραμμα κατακτηθεί – «που είναι το δύσκολο, αλλά και η μόνη δουλειά που έχουμε» – τότε, όπως λέει, «θα βρούμε και τον άνθρωπο που θα μπει μπροστά».
Και κλείνει με μια χαρακτηριστική διατύπωση για το τι σημαίνει, τελικά, Λαϊκό Μέτωπο:
«Λαϊκό Μέτωπο του “ενός” πάντως δεν υπήρξε και δεν θα υπάρξει ποτέ».
