«Ποτέ άλλοτε ο Πολιτισμός δεν είχε τόσους πόρους, οι οποίοι μετουσιώνονται σε απτά έργα σε όλη την επικράτεια, από τον Έβρο μέχρι τη Γαύδο και αφορούν κάθε πτυχή του», τόνισε η υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, παρουσιάζοντας στην Ολομέλεια τα έργα και τις δράσεις που υλοποιούνται ή έχουν προγραμματιστεί. Υπογράμμισε την καθοριστική συμβολή του Πολιτισμού στην εθνική προσπάθεια μετασχηματισμού του οικονομικού μας προτύπου.
Όπως σημείωσε η Λίνα Μενδώνη, «ο Πολιτισμός και οι υπηρεσίες του δεν είναι απλοί δέκτες πιστώσεων. Για περισσότερο από έξι χρόνια, ο Πολιτισμός έχει μετατραπεί από παθητικό και στατικό υποδοχέα των πόρων σε προσοδοφόρο πρωταγωνιστή της ανάπτυξης. Κινητοποιεί πόρους, δημόσιους και ιδιωτικούς, δημιουργεί απασχόληση και προσελκύει έσοδα μέσω των υποδομών του.».
«Ο Πολιτισμός δημιουργεί Οικονομία και αποτελεί παράγοντα κοινωνικής συνοχής, αποτελώντας σημαντικό δίαυλο μεγέθυνσης και ανακατανομής του εθνικού πλούτου», ανέφερε χαρακτηριστικά η κυρία Μενδώνη, προσθέτοντας ότι το υπουργείο Πολιτισμού υλοποιεί το μεγαλύτερο πρόγραμμα πολιτιστικών υποδομών και δράσεων που είχε γίνει ποτέ.
Σήμερα είναι ενεργά περισσότερα από 850 έργα συνολικού προϋπολογισμού άνω του 1,3 δισ. ευρώ, εκτός από αυτά που παραδόθηκαν τα προηγούμενα χρόνια. «Ποτέ άλλοτε ο Πολιτισμός δεν είχε τόσους πόρους, οι οποίοι μετουσιώνονται σε απτά έργα σε όλη την επικράτεια, και αφορούν κάθε πτυχή του», εξειδίκευσε.
Επιπλέον, ο προϋπολογισμός του Υπουργείου βαίνει σταθερά αυξανόμενος, με 653 εκατομμύρια ευρώ το 2026, σε σύγκριση με 575 εκατομμύρια το 2025, και 295 εκατομμύρια το 2019.
Η υπουργός τόνισε επίσης ότι η ποσοστιαία μεταβολή της συμβολής του ΟΔΑΠ στον προϋπολογισμό του Πολιτισμού ανέρχεται στο 92,29% μεταξύ 2018 και 2025. Η ποσοστιαία μεταβολή του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων μεταξύ 2018 και 2026 ανέρχεται στο 911%.
«Κάθε σχόλιο περιττεύει», σχολίασε η κυρία Μενδώνη, παραθέτοντας τα στοιχεία του Κρατικού Προϋπολογισμού του 2026 για το υπουργείο Πολιτισμού.
Ξεκινήσατε από τη δημοσιογραφία στη Γαλλία και βρεθήκατε να γράφετε παραμύθια που κυνηγούν το όνειρο. Πώς έγινε αυτή η μετατόπιση; Τι κρατήσατε από τη δημοσιογραφία και τι αφήσατε πίσω;
Αγαπητή κα Καρπούζη σας ευχαριστώ πολύ για το βήμα, για τη δυνατότητα που μου δίνετε να μιλήσω στον Έλληνα αναγνώστη, γιατί παρόλο που μένω κι εργάζομαι στην Ελλάδα από το 2009 , σπάνια μου ζητούν συνεντεύξεις. Αντιθέτως στο εξωτερικό δίνω πολύ συχνά…
Ας ξεκινήσουμε λοιπόν από την αρχή πρώτου κύκλου της ζωής μου, γιατί για εμένα όλα είναι κύκλος και πάντα αρχίζουν και τελειώνουν, όταν μια νέα αποστολή μου φανερώνεται στο δρόμο μου. Η Γαλλία ήρθε λοιπόν στη ζωή μου, ενώ είχα ολοκληρώσει τις σπουδές μου στη σχολή Δημοσιογραφίας του Αnt1, είχα δουλέψει και στο εξωτερικό δελτίο, είχα συνεργαστεί και με την εκπομπή της Φωτεινής Πιπιλή, το Αυτά και άλλα, και αναζητούσα μια εργασία στα έντυπα. Ένας υπέροχος άνθρωπος, ο αδερφός της μαμάς μου, μου προτείνει να πάω στη Γαλλία, όπου ξεκινούσε ο φίλος του, την εφημερίδα, ” “Le libre journal” μια συνδρομητική εφημερίδα που φιλοδοξούσε να παρουσιάσει όλο το πολιτικό οικονομικό κομμάτι της Γαλλίας αλλά και το τομέα του πολιτισμού. Στα περίπου δέκα χρόνια που έμεινα στη Γαλλία και ήρθα σε επαφή με ένα μεγάλο αριθμό ανθρώπων της ενημέρωσης και της λογοτεχνίας, άρχισε να ανθίζει στην καρδιά μου το σποράκι της γραφής. Ο Διευθυντής της εφημερίδας, και μέντορας μου τότε, μου είχε πει : θα γράφεις με την καρδιά σου και να διαβάζεις βιβλία σε περισσότερες από μία γλώσσες “.
Αυτά τα κράτησα σαν θησαυρό στο μυαλό μου και ξεκίνησα να γράφω το πρώτο μου παραμύθι στα γαλλικά, τη Ζεραλντίν και το ξωτικό της λίμνης, το ολοκλήρωσα το 1998. Το εξέδωσα το 2006 στη Νίκαια. Το παρουσίασαν στη Γαλλία το 2007.
Η δουλειά ως δημοσιογράφος ήταν το έναυσμα για να έρθω πιο κοντά στη λογοτεχνία, που πιστεύω αυτός ήταν ο τελικός στόχος μου. Ήταν μια συμπόρευση αφού τα γραφόμενα μου ήταν πάντα πάνω σε θέματα πολιτισμού, μιας κι έκανα παρουσίαση θεάτρου και βιβλίων ή καλυπτα πολιτιστικές εκδηλώσεις του διαμερίσματος όπου ήταν η εφημερίδα μας. Ως συγγραφέας δεν μπορώ να πω ότι έγινε μετατόπιση λοιπόν, αλλά έγινε μια προέκταση της γραφής και του αντικειμένου που άρχισα να ασχολούμαι. Κι αυτό ήταν η παιδική λογοτεχνία.
Οι ηρωίδες σας, από τη Ζεραλντίν μέχρι την Κόρη της Σελήνης, κουβαλούν φως αλλά και δοκιμασίες. Τις βλέπετε σαν κομμάτια δικά σας ή σαν καθρέφτες των παιδιών που συναντάτε σε Ελλάδα και εξωτερικό;
Οι ήρωες και οι ηρωίδες μου είναι, ήταν και θα είναι άνθρωποι που συνάντησα στη ζωή μου, οι οποίοι μου έκαναν εντύπωση ή απλά μου κινούσαν την περιέργεια. Όπως μπορείτε να φανταστείτε για ένα κορίτσι 18 χρόνων, το 1994, που δούλευε και έμενε στο εξωτερικό, όλα έμοιαζαν διαφορετικά αλλά και υπέροχα. Οπότε οι περισσότερες εμπειρίες ήταν προσωπικές από διάφορα ταξίδια στο εσωτερικό της χώρας, όπως η επίσκεψη μου στο Mont Saint Michel, στο Μοναστήρι του Αγίου Μιχαήλ το οποίο είναι γνωστό για το πανέμορφο Μοναστήρι αφιέρωμα στον Αρχάγγελο Μιχαήλ, που είναι χτισμένο στο βράχο κι αγκαλιάζει πραγματικά όλο το νησί με τα υπέροχα μεσαιωνικά κτίρια αλλά και τα δρομάκια του. Εκεί λοιπόν έχτισα για αρκετές μέρες, διάφορες μορφές και συμπεριφορές ηρώων, που τους χρησιμοποίησα στις ιστορίες μου, ” οι περιπέτειες του Σαμουράι Νογκασικα Σαν” και ” Ο άντρας που… φοβόταν την Αγάπη” οι οποίες γράφτηκαν πολύ αργότερα και έχουν εκδοθεί και μεταφραστεί στα αγγλικά και ισπανικά.
Στην παιδική λογοτεχνία, ο συγγραφέας οφείλει να δώσει ένα πολύ ξεκάθαρο μήνυμα για το τι πρόκειται να παρουσιασεί στο βιβλίο του. Να μιλήσει ανοιχτά για τους χαρακτήρες τών ηρώων του και φυσικά να δώσει ένα παράδειγμα , μια μικρή λεπτομέρεια, ώστε να είναι εύκολο να ταυτιστεί το παιδί με αυτό που ακούει ή με αυτό που το ίδιο θα διαβάσει.
Έτσι, χρησιμοποιούνται συγκεκριμένα εργαλεία στην παιδική λογοτεχνία, που είναι πολύ σημαντικά για να υπάρξουν οι εναλλαγές, η περιπέτεια, οι δεύτεροι ρόλοι,τα μαγικά στοιχεία και τα αντικείμενα που παίρνουν ανθρώπινη μορφή και μιλούν και τραγουδούν αλλά όπως στη ζωή μας έτσι και στις ιστορίες χρειάζονται οι δοκιμασίες και οι μεταμορφώσεις για να φτάσουμε στο επιθυμητό, την ευτυχία, την πραγματοποίηση των στόχων μας και την ολοκλήρωση των ονείρων μας.
Αυτό είναι το φως… που στο τέλος θα λάμψει αλλά υπάρχει και το σκοτάδι, οι δοκιμασίες που βιώνουν τα μικρά παιδιά και τα κρατούν μυστικά στην καρδιά τους και μεγαλώνουν με αυτά τα σκοτάδια, τις σκιές και δύσκολα μιλούν για αυτά.
Τις ιστορίες μου λοιπόν τις γράφω για αυτά τα παιδιά, που πέρασαν από μεγάλες δοκιμασίες και τα κατάφεραν. Οι ιστορίες μου έχουν θεραπευτικές ιδιότητες και τα παιδιά διαβάζοντας, έχουν πάρει μεγάλη δύναμη και κουράγιο, για να συνεχίσουν να ονειρεύονται, κι αυτή είναι μια ακόμη μαρτυρία μιας μητέρας που το παιδί της φοβόταν το σκοτάδι και τις ντουλάπες που έμεναν ανοιχτές…
Όταν η μητέρα του παιδιού αγόρασε το βιβλίο μου, “Ζεραλντίν και το ξωτικό της λίμνης” και του διάβαζε το παραμύθι μου κάθε βράδυ, σταδιακά το παιδί της ύστερα από μερικούς μήνες , έκλεινε το φως και τις ντουλάπες μόνο του και κοιμόταν ήσυχο… με το βιβλίο μου κάτω από το μαξιλάρι του.
Στο βιβλίο για τη Μυρτώ αγγίξατε ένα πραγματικό τραύμα. Πώς βρήκατε τη δύναμη να γράψετε γι’ αυτό και πώς ανταποκρίθηκαν τα παιδιά;
Η Μυρτώ, το βιβλίο η “Νεραιδομαζόνα η Μυρτιά” ήταν από τις πιο συγκινητικές στιγμές της ζωής μου. Γνώρισα την οικογένεια της Μυρτούς, ύστερα από την προτροπή και σύσταση της αγαπημένης πλέον φίλης, Διευθύντρια του κέντρου Ελληνικού Πολιτισμού με έδρα τη Μόσχα, Δρ. Δώρα Γιαννίτση, την οποία τη γνώρισα αρκετά χρόνια πριν, αφού είχα κάνει δωρεά ελληνικών βιβλίων, για τη βιβλιοθήκη του Κ.Ε.Π.
Μου έστειλε λοιπόν ένα μήνυμα και με προέτρεψε να έρθω σε επαφή με την οικογένειά της Μυρτούς, γνωρίζοντας τις ευαισθησίες μου αλλά και την προσωπικότητα μου, πάντα προσφέρω χωρίς ποτέ να το αναφέρω. Έτσι έγινε η πρώτη επαφή. Γνώρισα τη Μυρτώ. Είχαμε μια πολύ όμορφη χημεία και ξεκίνησα να γράφω την ιστορία της Νεραιδομαζόνας, ακολουθώντας και τις επιθυμίες της.
Η Μυρτώ επικοινωνούσε με τα βλέφαρα της και η μαμά της , η καλύτερη μεταφράστρια, για να μου εξηγεί. Το βιβλίο εξεδόθη από ιδιώτη. Ήμουν εθελόντρια σε όλη αυτή την πρωτοβουλία.Το βιβλίο το αφιέρωσα στην Μυρτώ και προχώρησα και στη δωρεά στην οικογένεια, ώστε με κάθε πώληση, τα έσοδα από την πώληση να πηγαίνουν στη οικογένεια Μπορείτε να στείλετε μήνυμα στη Μαρία Κοτρώτσου, για οποιοδήποτε ενδιαφέρεται να αγοράσει το βιβλίο.
Η ιστορία, “η Νεραιδομαζόνα η Μυρτιά” είναι μια ιστορία καλοσύνης, αγάπης προς τη φύση και τη θάλασσα αλλά φέρνει ένα μήνυμα ειρήνης και ελπίδας. Κάναμε αρκετές παρουσιάσεις από το 2019 και τα παιδιά ανταποκρίθηκαν με πολύ αγάπη και έντονα συναισθήματα. Τα παιδιά έχουν έμφυτη την εν συναίσθηση και γνωρίζουν να διακρίνουν το καλό και το κακό. Σε κάθε παρουσίαση τού βιβλίου της Μυρτούς, υπήρχε ένα κύμα συμπαράστασης και αλληλεγγύης και πολύ αγάπη…
Τα βιβλία σας έχουν εγκριθεί από το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού της Κύπρου και διδάσκονται σε μαθητικές βιβλιοθήκες. Νιώθετε ότι οι Έλληνες αναγνώστες σάς καταλαβαίνουν διαφορετικά από τους ξένους;
Η Κύπρος είναι αρκετά μπροστά σε όλους τους τομείς. Έχει ένα ιδιαίτερα πετυχημένο πρόγραμμα για να βοηθήσει τους δημιουργούς.
Έτσι, ψάχνοντας για διάφορα πρότζεκτ, πάνω στη λογοτεχνία, βρήκα το σάιτ, όπου ενημέρωνε για το τρόπο που θα μπορούσε να εγκριθεί το βιβλίο ενός συγγραφέα. Έστειλα όλα τα απαραίτητα δικαιολογητικά και μετά από ένα μήνα περίπου, μου απάντησαν. Έχουν εγκριθεί τα περισσότερα βιβλία μου, “Η Ζεραλντίν και το ξωτικό της λίμνης “, “Ο ήρωας Με τα φτερωτά σανδάλια και το μαγικό μολύβι ” και “οι περιπέτειες του Σαμουράι Νογκασίκα Σαν “.
Είμαι πολύ χαρούμενη και όπως κάνω πολύ συχνά στη ζωή μου.. άνοιξα το δρόμο και για άλλους συγγραφείς. Στη χώρα μας υπάρχουν περισσότεροι συγγραφείς από ότι αναγνώστες . Είναι κρίμα, ότι ελάχιστοι διαβάζουν ή ασχολούνται πραγματικά με τη λογοτεχνία.Όλα έχουν εμπορευματοποιηθεί και δυστυχώς η προσκόλληση των νέων παιδιών αλλά και των ενηλίκων με τα κινητά δεν νομίζω ότι θα αλλάξει κάτι στο μέλλον.
Στο εξωτερικό οι άνθρωποι διαβάζουν κι υπάρχει και η διαφορετική νοοτροπία, όσο αφορά τα βιβλία, όσο Περισσότερες κατά μεγάλες βιβλιοθήκες υπάρχουν στο σπίτι κάποιου , δείχνει σημαντικός ανάμεσα στην παρέα. Αυτό γνώρισα στην Γαλλία και σε αρκετές παρέες, που συναναστρεφόμουν και περνούσαμε ώρες διαβάζοντας και καταστρώνοντας παιχνίδια μυστηρίου βασισμένα σε βιβλία που διαβάζαμε. Μερικές φορές αναρωτιέμαι κι εγώ ή ίδια, πως θα μπορέσω να φτάσω στα παιδιά, που πλέον είναι χαμένα στην οθόνη ενός υπολογιστή… Χρειάζεται πολύ δουλειά από την πολιτεία, το σχολείο και την οικογένειά.
Ως πρόεδρος του Mother Theresa International Foundation Greece, πρέσβειρα ειρήνης και υποψήφια για το Νόμπελ Ειρήνης, συνδέετε λογοτεχνία και ανθρωπισμό. Πιστεύετε ότι η τέχνη έχει καθήκον να δρα κοινωνικά ή είναι επιλογή του δημιουργού;
Φυσικά, ο δημιουργός οφείλει και πρέπει να δρα κοινωνικά. Ειδάλλως μιλάμε για τέχνη χωρίς περιεχόμενο ή για στρατευμένη τέχνη. Η λογοτεχνία είναι βασισμένη στην ανθρώπινη ύπαρξη και ο άνθρωπος μέσω της γραφής προσπαθεί να ξεφύγει από τους δικούς του φόβους και εμπόδια και να αγγίξει το θείο. Δεν μπορούμε μόνο να γράφουμε για να πάρουμε κάποιο βραβείο ή ένα οικονομικό αντάλλαγμα. Ο Δημιουργός γράφει, δημιουργεί για να εμπνεύσει, να στηρίξει τη δικαιοσύνη, την ακεραιότητα και την ανάγκη για να ζήσουμε όλοι σε έναν ειρηνικό κόσμο.
Μιλώντας για ειρηνικό κόσμο, ήμουν υποψήφια για το Νόμπελ Ειρήνης το 2024 από τρεις μεγάλους οργανισμούς αναγνωρισμένους από τα Ηνωμένα Έθνη. Οι οργανισμοί αυτοί που είναι από τρεις διαφορετικές χώρες Μεξικό, Ινδία, Αργεντινή είδαν σε μένα, μια γυναίκα με όραμα και πάθος για την λογοτεχνία και δη την ποίηση, που μέσω του λογοτεχνικού διαδικτυακού εγχειρήματος, Poetry Unites people, τα τελευταία 11 χρόνια έχω καταφέρει να ενώσω πάνω από 200 χώρες και τουλάχιστον 1.680 ποιητές από όλες τις χώρες.
Το όραμα μου να επικοινωνήσω το μήνυμα της ειρήνης μέσω των στίχων και των λέξεων, έχει εμπνεύσει χιλιάδες ποιητές σε όλο τον κόσμο και πολλοί έχουν δημιουργήσει παράλληλα τους δικούς τους συλλόγους ακολουθώντας τη δική μου ιδέα. Συνεχίζω να δημιουργώ γέφυρες πολιτισμού και ποίησης και να προωθώ τα ποιήματα ανθρώπων, που βρίσκονται σε δεινή θέση όπως τον Παλαιστίνιο ποιητή, κάτοικο Γα σας Ahmed Miqdad, αλλά και τη Ρωσίδα ποιήτρια Όλγα Λεβαδναγια και τον Ισραηλινό ποιητή Κοέν αλλά και Κορεάτες και Βιετναμέζους ποιητές καθώς και τη Νεπαλέζα συγγραφέα til Kumari Sharma. Για μένα ο άνθρωπος σημαίνει δημιουργία. Η ποίηση που προέρχεται από το συντηρημένο ρήμα ποιεω.. ποιώ σημαίνει δημιουργώ.. πράττω Οπότε θα υπηρετώ και τα δύο μέχρι τέλους.
Έχετε πει ότι είστε “παραμυθού για πάντα”. Πότε το καταλάβατε πρώτη φορά; Υπήρξε κάποια παιδική σας εμπειρία που σας το αποκάλυψε;
Η παιδική λογοτεχνία δεν είναι κάτι που επιλέγεις.. αλλά σε επιλέγει. Από πολύ μικρή ηλικία θυμάμαι τον εαυτό μου, με ένα βιβλίο στα χέρια. Τα αγαπημένα μου βιβλία, οι μύθοι του Αισώπου. Θεωρώ ότι δεν θα βρεθεί συγγραφέας που κατάφερε τόσο έξυπνα, να παρουσιάσει τη ζωή του ανθρώπου ή μιας κοινωνίας, έχοντας ως ήρωες, μόνο ζώα. Είναι τόσο όμορφα και έξυπνα γραμμένες που διαβάζονται με ευχαρίστηση αλλά περνούν και πολύ σωστά μηνύματα.
Το δεύτερο βιβλίο είναι ” Ομήρου Οδύσσεια” θεωρώ ότι ο Όμηρος ήταν ο μεγαλύτερος”παραμυθάς” και δεν πρόκειται να τον φτάσουμε, ούτε στη τέχνη της αφήγησης, του λυρισμού, της περιγραφής και της γλαφυρότητας. Ελπίζω να μην παρεξηγηθώ, λέγοντας “παραμυθάς “, αναφέρομαι στη τεχνική της παρουσίασης του έργου του αφού ως γνωστόν η λέξη παραμύθι, προέρχεται από το ρήμα παραμυθέω – παραμυθώ, που σημαίνει παρηγοριά. Οπότε σύμφωνα με τη σημασία της λέξης, θα είμαι για πάντα η” παρηγοριά ” τού παιδιού και τού ανθρώπου γενικότερα.
Μιλάτε συχνά για το “φως της Ελλάδας”. Αν έπρεπε να το περιγράψετε σε ένα παιδί από άλλη χώρα, τι θα του λέγατε ότι είναι αυτό το φως;
Αναφέρομαι στο ήθος, στις παραδόσεις, στο φιλότιμο, στην ελληνική ψυχή. Όλα αυτά είναι το Φως της Ελλάδας, που κατά την άποψη μου τείνει να σβήσει. Χρειαζόμαστε ανθρώπους φωτεινούς Χρειαζόμαστε ειρηνοποιόυς. Χρειάζεται να κλείσει η οθόνη του υπολογιστή…. Ένα παιδί θα μπορούσε να διαβάσει το ποίημα μου, το φως, ή απλώς να τα πάω μια βόλτα στον Εθνικό κήπο και να τους διαβάσω το μύθο του Ηρακλή με τον Κέρβερο.
Ήσασταν υποψήφια για το Νόμπελ Ειρήνης 2024. Σε έναν κόσμο που ματώνει – από την Παλαιστίνη μέχρι την Ουκρανία – ποιος είναι ο ρόλος του συγγραφέα; Μπορεί ένα παιδικό βιβλίο να μιλήσει για τον πόνο του πολέμου και να γίνει γέφυρα για την ειρήνη;
Ένα ποίημα ή μία ιστορία μπορεί να γίνει μια νανοκάψουλα, να την επιλέξουν ανάμεσα σε 200 δημιουργούς και να ταξιδέψει στη Σελήνη. Ένα ποίημα μπορεί να γίνει κινούμενο σχέδιο καί νά δείξει σε ένα μεγάλο αριθμό ανθρώπων, ότι η ειρήνη είναι ο μόνος δρόμος για να μπορέσει να υπάρξει ανάπτυξη και πρόοδος. Ήταν μεγάλη τιμή η υποψηφιότητα μου για το Νόμπελ Ειρήνης το 2024.Θα είμαι μια γέφυρο-ποιήτρια, αφανής για την Ελλάδα, αλλά μια μεγάλη προσωπικότητα, παγκόσμια πρέσβειρα της Ειρήνης για όλο τον κόσμο.
Το επόμενο βήμα. Υπάρχει μια ιστορία που φυλάτε στο συρτάρι σας για χρόνια, περιμένοντας τη σωστή στιγμή;
Οι κύκλοι θα ανοίγουν και θα κλείνουν στη ζωή μου. Ξεκίνησα μια μεγάλη συνεργασία που έχει ως στόχο, να γίνει στην Ελλάδα,στην Κόρινθο μια μεγάλη κοιτίδα πολιτισμού όπου καλλιτέχνες, γλύπτες, ζωγράφοι από Ελλάδα και το εξωτερικό θα μπορούν να έρχονται, για να εκθέσουν τα έργα τους. Είμαι ευγνώμων στην αγαπημένη φίλη, πολύ γνωστή συγγραφέα και ζωγράφο, ιδιοκτήτρια της γκαλερί τέχνης Μπεχράκη, Παυλίνα Μπεχράκη, για την εμπιστοσύνη και τη μεγάλη της καρδιά.
Κλείνοντας, αν σας ζητούσα να φτιάξετε τίτλο παραμυθιού για την Ελλάδα του σήμερα, ποιος θα ήταν?
Ζούμε σε μια εποχή που κυλά γρήγορα, σχεδόν άπνοα. Οι λέξεις τρέχουν, οι εικόνες προσπερνούν, κι η εσωτερική σιγή μοιάζει με πολυτέλεια. Κι όμως, μέσα σε αυτόν τον θόρυβο, υπάρχει ακόμη ένας τόπος όπου τα πράγματα δεν φθείρονται από την ταχύτητα, αλλά σώζονται από την ουσία τους: η ποίηση. Η ποίηση δεν προσφέρεται για κατανάλωση. Δεν είναι εύκολη ούτε άμεση. Είναι σαν το φως του απογεύματος που διαπερνά ένα παράθυρο και πέφτει σιωπηλά σε ένα άδειο τραπέζι. Δεν φωνάζει, αλλά σε αναγκάζει να σταθείς. Η ποίηση υπήρξε πάντοτε το καταφύγιο του ανθρώπου μπροστά στο ανείπωτο. Όταν δεν επαρκούν τα καθημερινά μέσα έκφρασης, όταν οι λέξεις της λογικής στερεύουν, τότε η ποίηση έρχεται να μιλήσει. Με σύμβολα, με εικόνες, με υπονοούμενα, με ρυθμό. Η ποίηση είναι το μέρος όπου ο άνθρωπος επιστρέφει όταν όλα τα άλλα τον έχουν εξαντλήσει. Όχι για να ξεχάσει, αλλά για να θυμηθεί — βαθύτερα. Είναι η ανάγκη να αρθρώσει το άρρητο: μια αγάπη που δεν χώρεσε, μια απώλεια που δεν ειπώθηκε, μια στιγμή που δεν πρόλαβε να γίνει ανάμνηση. Πίσω από κάθε σπουδαίο ποίημα, δεν βρίσκεται μόνο μια τέχνη λέξεων. Βρίσκεται ένα βλέμμα που τόλμησε να δει βαθύτερα. Ένα χέρι που έγραψε όχι για να εντυπωσιάσει, αλλά για να αντέξει. Η ποίηση υπενθυμίζει πως δεν είμαστε μόνο λογική και δεδομένα. Είμαστε και μνήμη, αφή, τραύμα, προσδοκία. Και όλα αυτά δεν χωράνε σε λέξεις καθημερινές. Θέλουν την απλότητα και ταυτόχρονα τη δύναμη του στίχου. Ο Ελύτης μιλούσε για την ποίηση όχι ως ιδέα αλλά ως ύπαρξη φωτός. Τα πράγματα στον ποιητικό του λόγο δεν περιγράφονται· αναδύονται. Ένα φύλλο, μια πέτρα, ένας ήλιος, αποκτούν μνήμη, παλμό, φωνή. Και μέσα από αυτά, ο αναγνώστης δεν «καταλαβαίνει» το ποίημα — το θυμάται, σαν κάτι που είχε ξεχάσει πως του ανήκει. Η ποίηση, στον λόγο του, γινόταν διάφανο ύφασμα, μέσα από το οποίο μπορούσες να δεις το αληθινό. Όχι το πραγματικό — το αληθινό. Ό,τι παραμένει, αφού όλα τα περιττά έχουν φύγει. Στον σημερινό κόσμο, η ποίηση συχνά μοιάζει περιττή. Δεν έχει μέγεθος, δεν έχει χρηστικότητα, δεν έχει βιασύνη. Κι όμως, ίσως είναι το μόνο που αντιστέκεται σ’ όλα όσα μας κατακλύζουν. Η ποίηση δεν είναι θόρυβος. Είναι παύση. Δεν είναι εξήγηση. Είναι ανάδυση. Δεν επιδιώκει να πείσει. Απλώς υπάρχει, όπως υπάρχει ο άνεμος ή το νερό: χωρίς λόγο, αλλά αναντικατάστατη. Σήμερα, ζει σε νέες μορφές — σε φωνές spoken word, σε σύντομα ποιήματα που κυκλοφορούν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, σε λέξεις γραμμένες πάνω σε τοίχους. Δεν χάθηκε· μεταμορφώθηκε. Και όπως πάντα, επιβιώνει εκεί όπου ο άνθρωπος εξακολουθεί να έχει ψυχή που διψά. Η ποίηση δεν λύνει προβλήματα. Δεν υπόσχεται απαντήσεις. Αλλά δίνει νόημα, εκεί που όλα φαίνονται μάταια.
Σήμερα, ζούμε την εποχή της εικόνας και του εφήμερου. Τα μηνύματα γίνονται σύντομα, οι ειδήσεις καταναλώνονται γρήγορα, η σκέψη αποκόπτεται από το βάθος. Σε αυτή τη συνθήκη, η ποίηση δεν βρίσκει εύκολα χώρο. Δεν προλαβαίνει να “ανέβει” στην ταχύτητα του κόσμου. Αλλά εκεί ακριβώς κρύβεται η δύναμή της: είναι ο αντίποδας. Είναι αυτό που σε αναγκάζει να επιβραδύνεις, να σταθείς. Να μην προσπεράσεις, αλλά να κοιτάξεις. Να διαβάσεις μια λέξη και να τη νιώσεις όχι με το μυαλό, αλλά με το σώμα. Να καταλάβεις, έστω και για λίγο, ότι μέσα στις πιο λιτές φράσεις, μπορεί να φωλιάζει ολόκληρη η ύπαρξη. Η ποίηση του σήμερα δεν έχει πεθάνει — απλώς έχει γίνει λιγότερο κραυγαλέα. Ζει στις προσωπικές αναρτήσεις ανθρώπων που δεν αυτοαποκαλούνται ποιητές, στα λόγια της μουσικής, στις απλές φράσεις που κρύβουν εμπειρία, πένθος, αγάπη. Μας θυμίζει ότι κάτω από την επιφάνεια της καθημερινότητας υπάρχει μια άλλη πραγματικότητα — λεπτή, σχεδόν αόρατη, αλλά ουσιώδης. Εκεί που μια λέξη μπορεί να γίνει παρηγοριά, μια σιωπή να γίνει στιγμή πληρότητας, ένα ποίημα να λειτουργήσει σαν φάρος σε αχαρτογράφητα νερά. Είναι ουσιαστικά ένα άλμα που πρέπει όλοι να κάνουμε, για να υπερβούμε την φθορά της εποχής μας. Η ποίηση, όταν είναι αληθινή, δεν χρειάζεται τίποτα για να υπάρξει — μόνο έναν αναγνώστη που τολμά να κοιτάξει εντός. Σε έναν κόσμο που διαρκώς μας ζητά να προχωρούμε, η ποίηση μας προτρέπει να μείνουμε για λίγο. Να παρατηρήσουμε. Να νιώσουμε. Η ποίηση δεν είναι πολυτέλεια. Είναι αντιστάθμισμα στο βάρος του κόσμου. Να θυμηθούμε ποιοι είμαστε πίσω από τους ρόλους, τις υποχρεώσεις, τα δεδομένα. Δεν είναι εύκολη η ποίηση, ούτε πάντα ευχάριστη. Αλλά είναι αληθινή. Και γι’ αυτό, είναι απαραίτητη. Μπορεί να μη σώσει τον κόσμο. Αλλά ίσως, κάποια στιγμή, σώσει εμάς από τον εαυτό μας…
Σε μια εποχή που προκαλεί είτε αίσθημα φρίκης, είτε την αδιαφορία στους ανθρώπους-ως παραίτηση απέναντι στον κόσμο και τα πράγματα-, είναι αναγκαία η έκφραση. Ο τρόπος που ένας νέος άνθρωπος επέλεξε να εκφράσει την ανησυχία και τον προβληματισμό του είναι η χαρακτική. Έτσι, ο Δημήτρης Κιούσης σας προσκαλεί στην πρώτη του έκθεση χαρακτικών έργων με τίτλο «Χαρακτική|Τέχνη & Τεχνική», τα εγκαίνια της οποίας θα γίνουν την Τετάρτη 23 Ιουλίου στις 20:30, στο Πολιτιστικό Κέντρο Εξαμιλίων με την συνεργασία του Πολιτιστικού Συλλόγου Εξαμιλίων. Η έκθεση θα λειτουργήσει από 24 έως 26 και 28 Ιουλίου από τις 19:30 έως 21:00, με ελεύθερη είσοδο.
Μερικές σημειώσεις για την Χαρακτική από τον Δημήτρη Κιούση
Όσο δούλεψα τα έργα για αυτή την έκθεση μου αναδύθηκε το εξής δίλλημα: «Τι είναι η Χαρακτική; Τέχνη ή Τεχνική». Στην πορεία θεώρησα πως δεν μπορεί να γίνει διάκριση, η χαρακτική είναι εξίσου τέχνη και τεχνική, με τον ίδιο τρόπο που είναι και η ζωγραφική, η γλυπτική, ο χορός και όλες οι τέχνες. Βέβαια το ερώτημα αυτό προέκυψε έντονα από την χρήση της χαρακτικής στην υπηρεσία της τυπογραφίας από την εποχή της αναγέννησης και έπειτα –με εξαίρεση το σήμερα. Και αν ξεκαθάρισα αυτό το ερώτημα μέσα μου, δεν ήταν τίποτε, καθώς το κρίσιμο ζήτημα είναι πως θα μιλήσω για κάτι το οποίο δεν είναι αισθητό στην πραγματικότητα.
Πράγματι, ως τέχνη η χαρακτική δεν έχει ισχυρή παρουσία στην κοινωνία μας, οι λόγοι για αυτή την εξέλιξη είναι διάφορη και δεν έχει σημασία να τους αναλύσω. Είναι ενδιαφέρον, πάντως, να μιλήσω για όλους τους λόγους που αξίζει να επιστρέψει κανείς στην τέχνη της χαρακτικής και να δει παλαιά και νέα έργα. Πρώτα απ’ όλα, η χαρακτική στο παρελθόν αποτύπωσε τον κόσμο, το πραγματικό και τον λογοτεχνικό, είτε με γραβούρες τοπίων, είτε με τις εικονογραφήσεις των κλασσικών έργων της λογοτεχνίας. Ενώ στον ελληνικό χώρο έχουμε ένα πλούσιο χαρακτικό παρελθόν, που αποτυπώνονται οι μεγάλες ιστορικές στιγμές σε έργα του Τάσσου και της Κατράκη ή θυμίζουν το παρελθόν μέσα από τα σχολικά βιβλία, τα οποία κοσμήθηκαν από χαρακτικά του Γραμματόπουλου. Έχουμε, λοιπόν, έναν δίαυλο επικοινωνίας με την ιστορία και την κοινωνία του παρελθόντος μέσα απ’ τα χαρακτικά έργα.
Σήμερα, η χαρακτική έχει παρουσία με νέα πρόσωπα και στην χώρα μας. Όμως, ο προσανατολισμός είναι σαφώς πιο καλλιτεχνικός, δίχως να ‘χει ως πρώτο μέλημα του την κοινωνική καταγραφή. Φυσικά, αυτή η εξέλιξη είναι λογική, αν δούμε και την παρουσία της τυπογραφίας, η οποία αν ακολουθεί του κανόνες και εξασφαλίζει την ποιότητα του τυπωμένου βιβλίου, βαφτίζεται αμέσως καλλιτεχνική. Η μοίρα της ποιότητας, είτε αναφερόμαστε στην Χαρακτική, είτε στην τυπογραφία, είναι η ένταξη τους στον καλλιτεχνικό χώρο, ο οποίος μένει αφανής στο ευρύ κοινό.
Καταλήγοντας, δεν μπορώ να μην παραδεχτώ ότι και άνθρωποι που δημιουργούν αξιόλογα χαρακτικά έργα υπάρχουν, και κόσμος που γνωρίζει την χαρακτική. Αλλά δεν είναι πλειοψηφία και δεν θα υπάρξει καμία εξέλιξη στον χώρο αν δεν εκτεθούν οι δημιουργοί και τα έργα στο μεγάλο κοινό,στην κοινωνία. Γιατί, η χαρακτική είναι μια άκρως κοινωνική τέχνη, που διασφαλίζει την πολλαπλή αναπαραγωγή του έργου, προκειμένου να διαχυθεί στο κοινωνικό σύνολο εύκολα.
Η Αθήνα ζει και αυτό το καλοκαίρι στον ρυθμό της μουσικής, του θεάτρου και του χορού, με τον Δήμο Αθηναίων να προσκαλεί κατοίκους και επισκέπτες να απολαύσουν μια ακόμη πολιτιστική εβδομάδα γεμάτη δωρεάν εκδηλώσεις για μικρούς και μεγάλους.
Από την Παρασκευή 11 έως και την Πέμπτη 17 Ιουλίου 2025, η διοργάνωση Καλοκαίρι στην Αθήνα 2025 συνεχίζει δυναμικά, φέρνοντας σε 41 γωνιές της πόλης –πλατείες, πάρκα, ανοιχτούς χώρους και γήπεδα– συνολικά 58 καλλιτεχνικά γεγονότα που συνδυάζουν ψυχαγωγία και πολιτιστική έκφραση.
Το φεστιβάλ, το οποίο υλοποιείται από τον Οργανισμό Πολιτισμού, Αθλητισμού και Νεολαίας του Δήμου Αθηναίων (ΟΠΑΝΔΑ), καλύπτει τις 7 Δημοτικές Κοινότητες και υπόσχεται αξέχαστες βραδιές με συναυλίες, θεατρικές παραστάσεις και χορευτικά δρώμενα.
Τα κυριότερα highlights της εβδομάδας:
Παρασκευή 11/7: Ο Κώστας Χατζής, η Ελπίδα και η Δανιέλα Χατζή στο Γήπεδο Ελληνορώσων. Παράλληλα, η ομάδα DANCE Athens παρουσιάζει το έργο Another LAND στο Ίδρυμα Β&Ε Γουλανδρή.
Σάββατο 12/7: Το θεατρικό Μήλα μου γαλανά στο Πάρκο Ακαδημίας Πλάτωνος. Στην Πλατεία Κουμουνδούρου, εμφανίζονται οι Polite Blue με τον Νίκο Χριστόπουλο.
Κυριακή 13/7: Στην Πλατεία Αγίου Ανδρέα στη Λαμπρινή, οι μικροί φίλοι θα απολαύσουν την παιδική παράσταση Ο Γαργαληστής & άλλες μουσικές ιστορίες του Δημήτρη Μπασλάμ.
Δευτέρα 14/7: Ο Ζαχαρό με την μπάντα του ζωντανά στην Πλατεία Αγίου Δημητρίου (Πανόρμου).
Τρίτη 15/7: Η θεατρική ομάδα Piedi Sporchi παρουσιάζει το έργο Η έμπνευση μου είπε παραμύθια να σας πω στην Πλατεία Ναθαναήλ, ενώ πραγματοποιούνται δύο ακόμα συναυλίες:
Στην Πλατεία Αγίου Παντελεήμονα με το παραδοσιακό σχήμα Ξέφραγο Αμπέλι
Στην Πλατεία Αγίου Θωμά (Γουδή) με τη Big Band του Δήμου Αθηναίων
Τετάρτη 16/7: Ο Μπάμπης Τσέρτος με την Ελεονώρα Ζαχαριά σε ρεμπέτικο πρόγραμμα στην Πλατεία Βικτωρίας. Στην Πλατεία Αυδή (Μεταξουργείο), ο Γιώργος Κωστογιώργης παρουσιάζει τη μουσική παράσταση Το καλοκαίρι πέρασε σαν ρίγος, με καλεσμένους τους Αργύρη Μπακιρτζή και Κατερίνα Σισίννη.
Πέμπτη 17/7: Το φεστιβάλ ολοκληρώνεται στην Πλατεία Μεσολογγίου στο Παγκράτι με τη μουσική παράσταση Τα παραμύθια της Μελπομένης από τους Μιχάλη και Παντελή Καλογεράκη, μια ωδή στον έρωτα και την παρηγορητική δύναμη της αφήγησης.
Το Ηρώδειο, ένας από τους πιο ιστορικούς χώρους πολιτισμού στην Ελλάδα, θα φιλοξενήσει την Τρίτη 8 Ιουλίου, στις 21:00, τον σπουδαίο Ιταλό συνθέτη Νικόλα Πιοβάνι – έναν από τους σημαντικότερους δημιουργούς μουσικής επένδυσης στον παγκόσμιο κινηματογράφο.
Ο βραβευμένος με Όσκαρ για τη μουσική του, Πιοβάνι ανεβαίνει στη σκηνή για να διευθύνει ο ίδιος την Κρατική Ορχήστρα Αθηνών, παρουσιάζοντας εμβληματικά έργα του σε μια βραδιά γεμάτη συγκίνηση και μνήμη. Η συναυλία αποτελεί παραγωγή του Μεγάρου Μουσικής Αθηνών.
Μουσική που σημάδεψε τον παγκόσμιο κινηματογράφο
Με μουσικές που έχουν συνοδεύσει μερικές από τις πιο συγκλονιστικές στιγμές του ευρωπαϊκού και διεθνούς σινεμά, ο Πιοβάνι επιστρέφει στην Αθήνα για να μοιραστεί με το κοινό το βαθύ αποτύπωμα της κινηματογραφικής σύνθεσης.
Συνδιοργάνωση με την Πρεσβεία της Ιταλίας και το Ιταλικό Μορφωτικό Ινστιτούτο
Η εκδήλωση πραγματοποιείται με τη συνδιοργάνωση της Πρεσβείας της Ιταλίας στην Αθήνα και του Ιταλικού Μορφωτικού Ινστιτούτου, αναδεικνύοντας τους δεσμούς πολιτιστικής συνεργασίας μεταξύ Ιταλίας και Ελλάδας.
Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Εκδοτών Βιβλιοχαρτοπωλών διοργανώνει έκθεση ιστορικού βιβλίου για όλες τις ηλικίεςστο Πολεμικό Μουσείο
Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Εκδοτών Βιβλιοχαρτοπωλών (ΠΟΕΒ) ανακοινώνει την διοργάνωση της Έκθεσης Ιστορικού Βιβλίου, η οποία θα φιλοξενηθεί στο Φουαγιέ του Πολεμικού Μουσείου από την Τετάρτη 25 Ιουνίου έως και την Κυριακή 29 Ιουνίου 2025. Η έκθεση απευθύνεται σε παιδιά, εφήβους και ενήλικες, προσφέροντας μια μοναδική ευκαιρία για την ανακάλυψη της ιστορικής βιβλιοπαραγωγής, καλύπτοντας τις ανάγκες κάθε ηλικιακής ομάδας.
Ανακαλύπτοντας την Ιστορία Μέσα από τα Βιβλία
Στην έκθεση θα παρουσιαστούν βιβλία που καλύπτουν ευρύ φάσμα ιστορικών θεμάτων, με τίτλους που είτε έχουν ήδη εκδοθεί στο παρελθόν είτε είναι νέες κυκλοφορίες. Τα βιβλία αναφέρονται στην ελληνική και παγκόσμια ιστορία, προσφέροντας στους επισκέπτες την ευκαιρία να εμβαθύνουν σε σημαντικά ιστορικά γεγονότα, πρόσωπα και περιόδους. Αυτή η έκθεση θα αποτελέσει τον πρώτο θεσμικό χώρο για την ιστορική βιβλιογραφία στην Ελλάδα, αναδεικνύοντας τη μοναδικότητά της και τον πλούτο της βιβλιοπαραγωγής.
Εκδηλώσεις και Συναντήσεις Ιστορικού Ενδιαφέροντος
Πέρα από την παρουσίαση των βιβλίων, η έκθεση θα συνοδευτεί από εκδηλώσεις με ευρύτερο ιστορικό ενδιαφέρον. Οι επισκέπτες θα έχουν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν ομιλίες, συζητήσεις και παρουσιάσεις που σχετίζονται με τη μελέτη και την ανάδειξη ιστορικών θεμάτων, ενισχύοντας την πολιτιστική και εκπαιδευτική αξία της έκθεσης.
Στήριξη του Βιβλίου και Προώθηση της Ιστορίας
Η έκθεση Ιστορικού Βιβλίου αποτελεί συνέχεια της πλούσιας δράσης της ΠΟΕΒ για την προώθηση και υποστήριξη του βιβλίου στην ελληνική κοινωνία. Στόχος της εκδήλωσης είναι να καθιερωθεί ως θεσμός που θα προάγει τη μελέτη της ιστορίας και θα ενισχύει το ενδιαφέρον του κοινού για τα ιστορικά βιβλία.
Αυτή η πρωτοβουλία έρχεται να ενισχύσει τον ρόλο των εκδόσεων στη διατήρηση και προώθηση της πολιτιστικής κληρονομιάς, προσφέροντας ένα πλούσιο πεδίο εξερεύνησης για όλους τους βιβλιόφιλους και τους λάτρεις της ιστορίας.
Πωλήθηκαν Επτά Σπάνια Κεραμικά του Πικάσο για 290.000 Ευρώ στη Γενεύη
Επτά μοναδικά κεραμικά έργα του θρυλικού Πάμπλο Πικάσο, τα οποία περιλάμβαναν πιατέλες και πιάτα, πουλήθηκαν σε δημοπρασία στη Γενεύη για το εντυπωσιακό ποσό των σχεδόν 290.000 ευρώ. Τα έργα, δημιουργημένα μεταξύ 1947 και 1963 στο διάσημο εργαστήριο κεραμικής Madoura στη νότια Γαλλία, ανέδειξαν για ακόμη μία φορά την αξεπέραστη αξία του έργου του σπουδαίου Ισπανού καλλιτέχνη.
Η δημοπρασία, που διοργανώθηκε από τον Οίκο Piguet, παρουσίασε αυτά τα κεραμικά σε ξεχωριστές παρτίδες. Σύμφωνα με ανακοίνωση του Οίκου, τα κεραμικά, με τιμή εκκίνησης 145.000 ελβετικών φράγκων (περίπου 150.000 ευρώ), τελικά πουλήθηκαν για 272.000 ελβετικά φράγκα (σχεδόν 290.000 ευρώ), επιβεβαιώνοντας τη συνεχιζόμενη δημοτικότητα και αγάπη του κοινού για το έργο του Πικάσο σε όλες τις μορφές του.
Η Ιστορία Πίσω από τα Κεραμικά
Τα κεραμικά έργα του Πικάσο δημιουργήθηκαν στο εργαστήριο Madoura στην πόλη Βαλορίς, στη νότια Γαλλία, και εκτέθηκαν για πρώτη φορά στο ευρύ κοινό τις τελευταίες ημέρες πριν από την δημοπρασία. Τα έργα διατηρήθηκαν από έναν λάτρη της γαλλικής τέχνης, ο οποίος ήταν φίλος της οικογένειας του Πικάσο. Ο συγκεκριμένος συλλέκτης κράτησε τα κεραμικά μέχρι τον θάνατό του, και οι κληρονόμοι του αποφάσισαν να τα πουλήσουν μέσω της δημοπρασίας.
Η Αξία των Έργων του Πικάσο στην Αγορά Τέχνης
Η πώληση αυτών των έργων αναδεικνύει τη διαρκή αξία του έργου του Πικάσο και τη σημασία του στον κόσμο της τέχνης. Παρά τη διαφορετικότητα των εκφραστικών μέσων του καλλιτέχνη, οι δημιουργίες του παραμένουν πάντα επιθυμητές για τους συλλέκτες και τους λάτρεις της τέχνης σε όλο τον κόσμο. Αυτή η δημοπρασία ενισχύει τη θέση του Πικάσο ως έναν από τους πιο σημαντικούς καλλιτέχνες του 20ού αιώνα, με τα έργα του να συνεχίζουν να κατέχουν κεντρική θέση στην παγκόσμια αγορά τέχνης.
Τα Μουσικά Σύνολα του Δήμου Αθηναίων επιστρέφουν με ένα εκλεκτό και πολυσυλλεκτικό πρόγραμμα που καλύπτει μια ευρεία γκάμα μουσικών ειδών, από τη ρομαντική συμφωνική μουσική έως τη jazz και τον ελληνικό κινηματογράφο. Οι συναυλίες τους υπόσχονται μοναδικές εμπειρίες για όλους τους λάτρεις της μουσικής, με εξαιρετικούς σολίστες και διευθυντές ορχήστρας που θα σας ταξιδέψουν σε αξέχαστες μουσικές στιγμές. Ανακαλύψτε τα σημεία των συναυλιών και μην χάσετε την ευκαιρία να παρακολουθήσετε αυτές τις μοναδικές εκδηλώσεις!
Παρασκευή 20 Ιουνίου | Ώρα 19:00
Συμφωνική Ορχήστρα Δήμου Αθηναίων: Εορτασμός 150 Χρόνων από τον Θάνατο του Georges Bizet
Η Συμφωνική Ορχήστρα του Δήμου Αθηναίων τιμά τον θρυλικό Γάλλο συνθέτη Georges Bizet (1838–1875) με μια συναυλία αφιερωμένη στην πλούσια και συναισθηματική μουσική του. Η εκδήλωση, που λαμβάνει χώρα την Παρασκευή 20 Ιουνίου, περιλαμβάνει εμβληματικές συνθέσεις όπως:
Η Συμφωνία No.1 σε Ντο
Σουίτα «Scènes Bohémiennes» από την όπερα «La jolie fille de Perth»
Αποσπάσματα από τη σουίτα «Jeux d’enfants»
Στη συναυλία συμμετέχουν δύο εξαιρετικοί νέοι σολίστες: ο Αλέξανδρος Σιουπούλης, βιολοντσελίστας, που θα ερμηνεύσει το Κοντσέρτο αρ.1 του Camille Saint-Saëns για τσέλο και ο Ιωάννης Νίκολης, βιολίστας, που θα ερμηνεύσει τη φαντασία για βιολί και ορχήστρα από την αγαπημένη όπερα «Κάρμεν» του Pablo de Sarasate.
Μουσική Διεύθυνση: Ανδρέας Τσελίκας
Σάββατο 21 Ιουνίου | Ώρα 18:30
Big Band Δήμου Αθηναίων: Ένα Μοναδικό Jazz Show
Η Big Band του Δήμου Αθηναίων έρχεται με μια συναυλία γεμάτη ενέργεια και μουσική μαγεία, παρουσιάζοντας την ξεχωριστή δυναμική της jazz σκηνής. Η συναυλία, που θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 21 Ιουνίου, θα προσφέρει στους θεατές μια αξέχαστη βραδιά γεμάτη μελωδίες και συναρπαστικούς ήχους από την πολυδιάστατη μουσική του είδους. Η Big Band υπόσχεται μια συναυλία που θα ενθουσιάσει με την ενέργειά της και τη μοναδική ατμόσφαιρα της jazz.
Κάθε τρίτη Κυριακή του Ιουνίου, γιορτάζεται διεθνώς η Ημέρα του Πατέρα μια μέρα αφιερωμένη στη στοργή, στην καθοδήγηση και στην αθόρυβη δύναμη της πατρικής φιγούρας. Όμως για κάποιους, η λέξη «πατέρας» δεν είναι συνώνυμο της αγάπης. Για τον Φραντς Κάφκα, έμοιαζε περισσότερο με απειλή.
Είναι αρκετα συγκινητικό να διαβάζει κανείς την Επιστολή στον Πατέρα (1919) ενα γράμμα που ο Κάφκα τελικά δεν μπόρεσε να στείλει ποτέ. Κι όμως, αυτό το γράμμα έμελλε να γίνει ένα από τα πιο συγκλονιστικά κείμενα του 20ού αιώνα για τη σχέση μεταξύ παιδιού και γονέα. Είναι μια υπαρξιακή κραυγή. Ένας γιος που προσπαθεί να καταλάβει γιατί νιώθει «λίγος». Ένας συγγραφέας που προσπαθεί να αρθρώσει όσα δεν κατάφερε να πει ποτέ κατά πρόσωπο.
«Αγαπημένε μου πατέρα, με ρώτησες πρόσφατα γιατί ισχυρίζομαι πως σε φοβάμαι. Όπως συνήθως, δεν μπόρεσα να σου απαντήσω τίποτα επί τόπου, εν μέρει ακριβώς λόγω του φόβου που νιώθω για σένα, και εν μέρει επειδή για να σου απαντήσω θα χρειαζόταν περισσότερη ηρεμία και ελευθερία απ’ όση μπορώ να διαθέσω σε μια συνομιλία μαζί σου.»
Για τον πατερα του Κάφκα όμως η απάντηση ήταν απλη: ο γιος του ήταν ένα δειλό, αδύναμο και αξιολύπητο πλάσμα χωρίς τα χαρακτηριστικά ενός “Κάφκα”. Παρ’όλο που ο ίδιος ο Κάφκα αναγνωρίζει την κακοποίηση του πατέρα του, δεν κάνει τίποτα για να τον σταματήσει – δεν μπορεί να τον σταματήσει – και στο τέλος είναι ανίκανος να τον αντιμετωπίσει και καταφεύγει στην μόνη άμυνα που του έχει μείνει — τη συγγραφή.
Κάποια στιγμή μέσα στην επιστολή, μια δυνατή ιστορία από την παιδική ηλικία του Κάφκα έρχεται στο φως. Αφηγείται πώς μια νύχτα παρακαλούσε τους γονείς του για νερό για να σβήσει τη δίψα του. Παρακαλούσε και παρακαλούσε, περιμένοντας κάποιος να ανταποκριθεί στο αίτημά του για νερό. Βέβαια ο ίδιος λέει πως δεν ήταν πραγματικά διψασμένος, πάρα ήθελε μονάχα λίγη προσοχή. Η “γκρίνια” του συνεχίζεται ως που ο πατέρας του μπαίνει μέσα στο δωμάτιο απότομα. Ο Κάφκα τρομάζει. Τότε ο πατέρας του τον αρπάζει και τον σέρνει στο μπαλκόνι, κλειδώνοντας τον έξω για όλη τη νύχτα. Η σκληρή αυτή πράξη στιγματίζει για πάντα τον Κάφκα. Εκείνο το βράδυ καταλαβαίνει μέχρι που μπορεί να φτάσει η σκληρότητα του πατέρα του.
«Δεν μπορούσα να γίνω αυτό που εσύ ήθελες, αλλά και το να είμαι αυτό που ήμουν, δεν μου το επέτρεπες ποτέ.»
Αξίζει να σημειωθεί ότι το γράμμα αυτό δεν γράφτηκε με σκοπό να τον κατηγορήσει. Είναι η τελευταία του προσπάθεια να τον καταλάβει. Να βρει τις πιθανές αιτίες που οδήγησαν τον πατέρα του σε αυτή την συμπεριφορά. Ίσως να ήταν προσωπικοί φόβοι και ανασφάλειες ή η κοινωνική πίεση της εποχής. Ο Κάφκα δεν το έμαθε ποτέ, καθώς πέθανε χωρίς κανέναν δίπλα του, από φυματίωση, στην ηλικία των 41 ετών.
Η Επιστολή στον Πατέρα δεν είναι μόνο μια καταγγελία. Είναι ένας ειλικρινής, επώδυνος διάλογος και με τον πατέρα του και με τον ίδιο του τον εαυτό. Μέσα από τις σελίδες του γράμματος, ο Κάφκα εκφράζει το αίσθημα της μοναξιάς, της απόρριψης και της αδυναμίας να βρει θέση σε έναν κόσμο που ο πατέρας του συμβόλιζε με την αυστηρότητα και την καταπίεση. Παρά την οδύνη και το βάρος που κουβαλούσε, ο Κάφκα κατάφερε να μετατρέψει αυτή την εσωτερική πάλη σε λογοτεχνία που αγγίζει κάθε αναγνώστη, ανεξαρτήτως εποχής και τόπου. Τα έργα του, γεμάτα αβεβαιότητα και υπαρξιακή αγωνία, αποτυπώνουν την πάλη του ανθρώπου να βρει νόημα μέσα σε έναν κόσμο συχνά εχθρικό και ακατανόητο.
«Ακόμα κι αν μπορούσαμε να συμφιλιωθούμε στα λόγια, το παρελθόν θα στεκόταν πάντα ανάμεσά μας σαν βουνό.»
Η Ημερα του Πατέρα, λοιπόν, μέσα από τα μάτια του Φραντς Κάφκα, μας υπενθυμίζει ότι η πατρική φιγούρα, ενώ για πολλούς είναι πηγή αγάπης και προστασίας, για κάποιους άλλους μπορεί να σημαίνει φόβο, πόνο και αποξένωση. Κι όμως τέτοιες μέρες γεννάνε την ελπίδα. Την ελπίδα για αποδοχή και συγχώρεση.
Με τη σειρά μου κι’εγώ εύχομαι κάθε πατέρας και κάθε παιδί να βρουν το δικό τους δρόμο προς την αγάπη και την κατανόηση. Γιατί στο τέλος, αυτό που μετράει περισσότερο είναι η προσπάθεια να είμαστε εκεί ο ένας για τον άλλον, με ειλικρίνεια, σεβασμό και τη καρδιά ανοιχτή.
«Δεν σου ζητώ να αλλάξεις. Ούτε κι εγώ μπορώ να αλλάξω. Σου γράφω μόνο για να προσπαθήσω να καταλάβω, έστω κι αν τίποτα δεν αλλάξει τελικά.»
