Tag: Ενεργειακή κρίση

  • Παπασταύρου: «Ρεαλισμός και ισορροπία στην ενεργειακή μετάβαση»

    Παπασταύρου: «Ρεαλισμός και ισορροπία στην ενεργειακή μετάβαση»

    Την ανάγκη για ρεαλιστική προσέγγιση στον σχεδιασμό της ενεργειακής μετάβασης ανέδειξε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, μιλώντας στο 11ο Οικονομικό Φόρουμ Δελφών 2026, στο πλαίσιο συζήτησης με την εκτελεστική αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Τερέζα Ριμπέρα.

    Ο υπουργός σημείωσε ότι για χρόνια η απανθρακοποίηση αντιμετωπιζόταν ως «ιερό δισκοπότηρο», συχνά υπερισχύοντας κρίσιμων παραμέτρων όπως η κοινωνική συνοχή, η ανταγωνιστικότητα και η αποφυγή της αποβιομηχάνισης. Όπως υπογράμμισε, πλέον διαμορφώνεται μια πιο ώριμη αντίληψη, όπου η περιβαλλοντική προστασία συνδυάζεται με πρακτικές και ισορροπημένες λύσεις, χωρίς να παραμερίζεται η ανάγκη για μείωση εκπομπών. Στο ίδιο πλαίσιο, έθεσε ως βασική προϋπόθεση την τεχνολογική ουδετερότητα.

    Αναφερόμενος στην ενεργειακή κρίση, ο κ. Παπασταύρου επισήμανε ότι, σε αντίθεση με το 2022 όπου απαιτήθηκε πάνω από ένας χρόνος για κοινή ευρωπαϊκή αντίδραση, αυτή τη φορά οι αποφάσεις ελήφθησαν μέσα σε δύο εβδομάδες. Όπως δήλωσε, η Ευρώπη μπορεί να μην διαθέτει «τέλεια αντανακλαστικά», ωστόσο έχει αποδείξει ότι διαθέτει την ικανότητα και την ωριμότητα να ανταποκρίνεται αποτελεσματικά σε περιόδους κρίσης.

    Τόνισε επίσης την ανάγκη για στοχευμένα μέτρα, τα οποία θα διασφαλίζουν την κοινωνική συνοχή, δεν θα διαταράσσουν τη δημοσιονομική ισορροπία και δεν θα ενισχύουν τις ανισότητες, ενώ παράλληλα προωθούν τη δημιουργία μιας ενιαίας ευρωπαϊκής αγοράς ενέργειας.

    Η μεταμόρφωση του ενεργειακού μείγματος της Ελλάδας

    Ο υπουργός αναφέρθηκε στην εξέλιξη του ενεργειακού μείγματος της χώρας, υπογραμμίζοντας ότι το 2005 η Ελλάδα κάλυπτε πάνω από το 65% της ηλεκτροπαραγωγής από λιγνίτη, ενώ το 2025 το ποσοστό αυτό έχει υποχωρήσει κάτω από το 8%. Αντίθετα, οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας έχουν φτάσει στο 55%.

    Η εξέλιξη αυτή κατατάσσει την Ελλάδα στην 7η θέση παγκοσμίως ως προς τη συμμετοχή των ΑΠΕ, ενώ οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου έχουν μειωθεί σε επίπεδα κάτω του 50% σε σχέση με το παρελθόν. Σύμφωνα με τον ίδιο, τα στοιχεία αυτά αποδεικνύουν ότι η προστασία του περιβάλλοντος δεν αποτελεί πολυτέλεια, αλλά μια εφικτή επιλογή, εφόσον λαμβάνονται υπόψη η οικονομική ανταγωνιστικότητα και οι κοινωνικές αντοχές.

    Σχετικά με την Οδηγία για τα ενεργειακά δίκτυα, ο κ. Παπασταύρου σημείωσε ότι αρκετά κράτη εξέφρασαν ανοιχτά την αντίθεσή τους, επισημαίνοντας ότι δόθηκε μια έντονη διαπραγματευτική μάχη. Εξέφρασε ωστόσο την εκτίμηση ότι οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή ενδέχεται να επιταχύνουν τις διαδικασίες, οδηγώντας στην έγκριση του σχετικού πακέτου τον Ιούνιο.

    Ριμπέρα: Ενισχυμένη ανθεκτικότητα της ΕΕ απέναντι στις κρίσεις

    Από την πλευρά της, η Τερέζα Ριμπέρα υπογράμμισε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση εμφανίζεται πλέον πιο ανθεκτική σε σύγκριση με το 2022. Όπως δήλωσε, η ΕΕ βρίσκεται σε καλύτερη θέση, διαθέτει τα εργαλεία για άμεση αντίδραση και έχει πλήρη επίγνωση της ανάγκης για συντονισμένη και ταχεία δράση.

    Σύμφωνα με την ίδια, η εμπειρία των προηγούμενων κρίσεων έχει ενισχύσει την ετοιμότητα της Ένωσης, με αποτέλεσμα οι επιπτώσεις να είναι πλέον ηπιότερες σε σχέση με την περίοδο της ουκρανικής κρίσης.

  • Τζιτζικώστας: Καμπανάκι για καύσιμα και τουρισμό λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή

    Τζιτζικώστας: Καμπανάκι για καύσιμα και τουρισμό λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή

    Σαφές μήνυμα για τους κινδύνους που εγκυμονεί η παρατεταμένη ένταση στη Μέση Ανατολή έστειλε ο Επίτροπος Βιώσιμων Μεταφορών και Τουρισμού Απόστολος Τζιτζικώστας, μιλώντας στο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών. Όπως ανέφερε, η ομαλή λειτουργία των Στενών του Ορμούζ αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη διασφάλιση της ενεργειακής επάρκειας.

    Ο κ. Τζιτζικώστας υπογράμμισε ότι προς το παρόν η αγορά εμφανίζει επάρκεια καυσίμων, ωστόσο προειδοποίησε πως σε περίπτωση παράτασης της κρίσης πέραν των αρχών Ιουνίου, ενδέχεται να υπάρξουν σοβαρές επιπτώσεις. Όπως σημείωσε, μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να επηρεάσει την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπη και να οδηγήσει ακόμη και σε ελλείψεις αγαθών ή ύφεση.

    Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στον τουρισμό, επισημαίνοντας πιθανές πιέσεις στις αφίξεις, κυρίως από ασιατικές αγορές. Παράλληλα, επεσήμανε την ανάγκη πολιτικής σταθερότητας στην Ελλάδα, τονίζοντας ότι το τοξικό κλίμα δυσχεραίνει τον δημόσιο διάλογο σε μια κρίσιμη συγκυρία.

  • Σχέδιο-οδηγός της Κομισιόν για την ενεργειακή κρίση

    Σχέδιο-οδηγός της Κομισιόν για την ενεργειακή κρίση

    Η Κομισιόν καταρτίζει ένα αναλυτικό εγχειρίδιο διαχείρισης κρίσεων για τις οικονομικές επιπτώσεις από την ένταση στη Μέση Ανατολή, το οποίο αναμένεται να παρουσιαστεί στην άτυπη Σύνοδο Κορυφής στην Κύπρο στις 13 Μαΐου. Το προσχέδιο, που ήρθε στο φως μέσω του ERTnews, στοχεύει στον περιορισμό των ανατιμήσεων στα καύσιμα και στη δημιουργία ενός μόνιμου πλαισίου αντίδρασης για μελλοντικές κρίσεις.

    Η προσέγγιση της Επιτροπής κινείται σε μια τεχνοκρατική κατεύθυνση, χωρίς θεαματικές παρεμβάσεις, δίνοντας έμφαση στον συντονισμό πολιτικών, την προστασία των καταναλωτών και την επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης, με αξιοποίηση υφιστάμενων εργαλείων και χρηματοδοτήσεων.

    Η Κομισιόν επισημαίνει ότι πρόκειται για τη δεύτερη σοβαρή ενεργειακή αναταραχή μετά τον πόλεμο της Ρωσίας στην Ουκρανία, υπογραμμίζοντας τη συνεχιζόμενη εξάρτηση της Ευρώπης από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα. Μόνο το 2025, οι εισαγωγές ενέργειας ανήλθαν στα 336,7 δισ. ευρώ, ενώ η νέα κρίση έχει ήδη επιβαρύνει το κόστος κατά 22 δισ. ευρώ.

    Πέντε πυλώνες παρέμβασης για την ενεργειακή θωράκιση

    Το σχέδιο οργανώνεται γύρω από πέντε βασικούς άξονες: ενισχυμένος συντονισμός, στήριξη καταναλωτών και επιχειρήσεων, εξοικονόμηση ενέργειας, εκσυγχρονισμός υποδομών και ενεργοποίηση επενδύσεων.

    Συντονισμένη διαχείριση αποθεμάτων και αγορών

    Κεντρικός στόχος είναι να αποφευχθούν φαινόμενα πανικού στις αγορές φυσικού αερίου, όπως η ταυτόχρονη πλήρωση αποθηκών από όλα τα κράτη-μέλη, που θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέα άνοδο τιμών. Προτείνεται στενή εποπτεία των αγορών και ευελιξία στους στόχους αποθήκευσης έως και 10%, με δυνατότητα περαιτέρω προσαρμογής κατά 5% αν επιδεινωθούν οι συνθήκες.

    Παράλληλα, έως τον Μάιο θα ολοκληρωθεί χαρτογράφηση των διυλιστηρίων της Ευρώπης, με ιδιαίτερη έμφαση στα καύσιμα αεροπορίας.

    Μέτρα στήριξης για νοικοκυριά και επιχειρήσεις

    Η Επιτροπή καλεί τα κράτη-μέλη να ενεργοποιήσουν πλήρως τα διαθέσιμα εργαλεία για την ανακούφιση των καταναλωτών. Προτείνονται στοχευμένα επιδόματα, ενεργειακά κουπόνια, κοινωνικά τιμολόγια και μειώσεις σε φόρους και ΦΠΑ για επενδύσεις όπως αντλίες θερμότητας, φωτοβολταϊκά, ηλιακοί θερμοσίφωνες και οικιακές μπαταρίες.

    Ιδιαίτερη μέριμνα δίνεται στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και τις ενεργοβόρες βιομηχανίες, με πρόβλεψη για νέο Προσωρινό Πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων για όσους πλήττονται περισσότερο από την ενεργειακή ακρίβεια.

    Επιστροφή στα μέτρα εξοικονόμησης ενέργειας

    Στο σχέδιο επανέρχονται πολιτικές που εφαρμόστηκαν το 2022, με στόχο την άμεση μείωση της κατανάλωσης ενέργειας. Περιλαμβάνονται παρεμβάσεις σε κτίρια, βιομηχανία και μεταφορές, καθώς και αντικατάσταση συμβατικών συστημάτων θέρμανσης με καθαρότερες τεχνολογίες.

    Μεταξύ αυτών ξεχωρίζουν η μετάβαση σε αντλίες θερμότητας, η αξιοποίηση γεωθερμίας και ηλιοθερμικών εφαρμογών, ενώ αναγνωρίζεται ότι η αγορά του υδρογόνου κινείται πιο αργά από τις αρχικές προβλέψεις, με την Επιτροπή να προετοιμάζει νέα μέτρα ενίσχυσης.

    Επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης και των υποδομών

    Η Κομισιόν δίνει έμφαση στην επιτάχυνση των διαδικασιών για την ανάπτυξη Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, αποθήκευσης και διασυνδέσεων. Στο πλαίσιο αυτό, αναμένεται εντός του δεύτερου τριμήνου του 2026 το Σχέδιο Δράσης για τον Εξηλεκτρισμό.

    Παράλληλα, εξετάζεται η επανενεργοποίηση παλαιών μονάδων παραγωγής μέσω αναβάθμισης (repowering), ώστε να αυξηθεί άμεσα η διαθέσιμη καθαρή ισχύς.

    Σε θεσμικό επίπεδο, προωθείται νέα νομοθεσία για τις χρεώσεις δικτύου και τη φορολογία ενέργειας, με στόχο τη μείωση των επιβαρύνσεων στους λογαριασμούς.

    Επενδύσεις-κλειδί για την ενεργειακή μετάβαση

    Η Επιτροπή υπογραμμίζει ότι για την επίτευξη των στόχων απαιτούνται επενδύσεις ύψους 660 δισ. ευρώ ετησίως έως το 2030, γεγονός που καθιστά αναγκαία τη συμμετοχή ιδιωτικών κεφαλαίων.

    Παραμένουν διαθέσιμοι σημαντικοί πόροι, όπως τα 184 δισ. ευρώ από τον Μηχανισμό Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και τα 38 δισ. ευρώ από τα Ταμεία Συνοχής, ωστόσο το κρίσιμο ζήτημα είναι η ταχύτητα υλοποίησης και η σωστή στόχευση.

    Στο πλαίσιο αυτό, σχεδιάζεται για το 2026 ειδική Σύνοδος για τις Επενδύσεις στην Καθαρή Ενέργεια, με τη συμμετοχή επενδυτών, βιομηχανίας και δημόσιων φορέων, με στόχο την επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

  • Στροφή τακτικής των ΗΠΑ στην Κούβα εν μέσω πολέμου στο Ιράν

    Στροφή τακτικής των ΗΠΑ στην Κούβα εν μέσω πολέμου στο Ιράν

    Η στάση των Ντόναλντ Τραμπ απέναντι στην άφιξη ρωσικού πετρελαίου στην Κούβα σηματοδοτεί μια πιο ευέλικτη προσέγγιση στην πολιτική πίεσης προς το νησί, εν μέσω αυξημένων γεωπολιτικών εντάσεων. Παρά τον ενεργειακό αποκλεισμό που έχει επιβάλει η Ουάσινγκτον, ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι δεν αντιτίθεται στην αποστολή φορτίου από τη Ρωσία, υποβαθμίζοντας τη σημασία του για τη συνολική κατάσταση.

    Η εξέλιξη συνδέεται άμεσα με τον πόλεμο στο Ιράν, ο οποίος έχει προκαλέσει αναταράξεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας και αυξάνει τον κίνδυνο περαιτέρω αποσταθεροποίησης. Σε αυτό το πλαίσιο, οι ΗΠΑ φαίνεται να αποφεύγουν μια νέα εστία έντασης με τη Μόσχα, που θα μπορούσε να επιδεινώσει την ήδη εύθραυστη ισορροπία.

    Παράλληλα, η ενεργειακή κρίση στην Κούβα παραμένει οξεία, με συχνές διακοπές ρεύματος και σοβαρές επιπτώσεις στην καθημερινότητα των πολιτών. Αν και η συγκεκριμένη αποστολή πετρελαίου μπορεί να προσφέρει προσωρινή ανακούφιση, δεν αναμένεται να αλλάξει ουσιαστικά τη μακροπρόθεσμη δυναμική της κρίσης.

  • Άνοδος στις τιμές ενέργειας λόγω κρίσης στη Μέση Ανατολή – Φόβοι για νέα ενεργειακή κρίση

    Άνοδος στις τιμές ενέργειας λόγω κρίσης στη Μέση Ανατολή – Φόβοι για νέα ενεργειακή κρίση

    Ισχυρές πιέσεις καταγράφονται τις τελευταίες ημέρες στις διεθνείς τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου, στον απόηχο της έντασης στη Μέση Ανατολή. Οι ανατιμήσεις δημιουργούν ανησυχία για το ενδεχόμενο μιας νέας ενεργειακής κρίσης, παρόμοιας με εκείνη του 2022, καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση και η Ελλάδα εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από εισαγόμενα καύσιμα.

    Οι διεθνείς τιμές του αργού τύπου Brent crude oil κινήθηκαν πρόσφατα έως και τα 85 δολάρια ανά βαρέλι, ενώ το φυσικό αέριο στην ευρωπαϊκή αγορά αναφοράς Title Transfer Facility (TTF) σημείωσε άνοδο σχεδόν 70% μέσα σε λίγες ημέρες, φτάνοντας ακόμη και τα 61 ευρώ ανά μεγαβατώρα.

    Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης δήλωσε ότι οι αυξήσεις στα καύσιμα πρέπει να θεωρούνται δεδομένες λόγω της ανόδου των διεθνών τιμών, τονίζοντας όμως ότι η κυβέρνηση θα παρέμβει εάν εμφανιστούν φαινόμενα κερδοσκοπίας.

    Παράλληλα, συσκέψεις πραγματοποιήθηκαν στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας της Ελλάδας με τη ΡΑΑΕΥ και εκπροσώπους της αγοράς ενέργειας, όπου επισημάνθηκε ότι προς το παρόν δεν υπάρχει πρόβλημα εφοδιασμού.

    Ωστόσο, η συνεχιζόμενη άνοδος των τιμών αναμένεται να επηρεάσει την εγχώρια αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και τα καύσιμα κίνησης, με πιθανές αυξήσεις στα τιμολόγια ρεύματος και στις τιμές των καυσίμων τις επόμενες ημέρες.

  • Κούβα: Διακόπτεται για έναν μήνα ο ανεφοδιασμός αεροσκαφών με καύσιμα

    Κούβα: Διακόπτεται για έναν μήνα ο ανεφοδιασμός αεροσκαφών με καύσιμα

    Την αναστολή του ανεφοδιασμού αεροσκαφών με κηροζίνη για τουλάχιστον έναν μήνα ανακοίνωσαν οι κουβανικές αρχές στις αεροπορικές εταιρείες που εκτελούν πτήσεις προς και από τη χώρα, λόγω της σοβαρής ενεργειακής κρίσης που αντιμετωπίζει η νήσος.

    Σύμφωνα με στέλεχος ευρωπαϊκής αεροπορικής εταιρείας, που μίλησε στο Γαλλικό Πρακτορείο υπό τον όρο της ανωνυμίας, η κουβανική υπηρεσία πολιτικής αεροπορίας ενημέρωσε ότι ο ανεφοδιασμός με καύσιμα θα σταματήσει από τα μεσάνυχτα της Δευτέρας προς Τρίτη, τοπική ώρα.

    Η Κούβα βρίσκεται αντιμέτωπη με οξύτατη ενεργειακή κρίση, μετά τη διακοπή του εφοδιασμού της με πετρέλαιο από τη Βενεζουέλα, αλλά και λόγω των πιέσεων των Ηνωμένων Πολιτειών, οι οποίες απειλούν με την επιβολή πρόσθετων τελωνειακών δασμών σε χώρες που προμηθεύουν τη νησιωτική χώρα με καύσιμα.