staging

Tag: Προϋπολογισμός

  • Bloomberg: Υψηλότερο πρωτογενές πλεόνασμα από τον αρχικό στόχο για την Ελλάδα

    Bloomberg: Υψηλότερο πρωτογενές πλεόνασμα από τον αρχικό στόχο για την Ελλάδα

    Σημαντικά υψηλότερα από τον αρχικό στόχο εκτιμάται ότι θα κινηθεί το ελληνικό πρωτογενές πλεόνασμα για το 2025, σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται το Bloomberg. Οι εκτιμήσεις τοποθετούν το αποτέλεσμα στο 4,8%-4,9% του ΑΕΠ, όταν ο στόχος του προϋπολογισμού ήταν 3,7%, γεγονός που δείχνει νέα ισχυρή υπέρβαση των δημοσιονομικών προσδοκιών.

    Παράλληλα, καλύτερη από τον σχεδιασμό εμφανίζεται και η εικόνα του γενικού πλεονάσματος του προϋπολογισμού, το οποίο περιλαμβάνει και τους τόκους εξυπηρέτησης του δημόσιου χρέους. Αυτό εκτιμάται ότι θα φτάσει περίπου στο 1,6% του ΑΕΠ, έναντι αρχικού στόχου για 0,6%.

    Περιθώριο για νέα μέτρα στήριξης

    Η υπέρβαση αυτή, που φτάνει τουλάχιστον τη μία ποσοστιαία μονάδα, θεωρείται ότι μπορεί να δημιουργήσει δημοσιονομικό χώρο για νέα μέτρα στήριξης από την κυβέρνηση. Το Bloomberg σημειώνει ότι η επίδοση αυτή διευρύνει ακόμη περισσότερο το θετικό δημοσιονομικό ιστορικό της Ελλάδας, σε μια περίοδο όπου η οικονομία καλείται να αντιμετωπίσει και τις συνέπειες της κρίσης στη Μέση Ανατολή.

    Ωστόσο, τα τελικά στοιχεία δεν έχουν ακόμη οριστικοποιηθεί. Στο δημοσίευμα επισημαίνεται ότι ενδέχεται να υπάρξουν μικρές αλλαγές πριν από τη δημοσίευση των επίσημων δημοσιονομικών στοιχείων από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις 22 Απριλίου 2026. Παρ’ όλα αυτά, η συνολική εικόνα αναμένεται να παραμείνει αισθητά καλύτερη από τους στόχους.

    Τέταρτο συνεχόμενο έτος υπέρβασης

    Εάν επιβεβαιωθούν αυτές οι προβλέψεις, το 2025 θα αποτελέσει το τέταρτο συνεχόμενο έτος κατά το οποίο το ελληνικό πρωτογενές πλεόνασμα θα κλείσει σε επίπεδα υψηλότερα από τον στόχο. Το στοιχείο αυτό ενισχύει την εικόνα δημοσιονομικής σταθερότητας της χώρας και αποτυπώνει τη συνέχιση μιας τάσης που παρακολουθούν στενά αγορές και θεσμοί.

    Την ίδια ώρα, το Bloomberg αναφέρει ότι η κυβέρνηση επανεξετάζει τις προβλέψεις για την ανάπτυξη λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή, με το ΑΕΠ για το 2026 να εκτιμάται πλέον περίπου στο 2%, από προηγούμενο στόχο 2,4%. Παρά το δυσμενέστερο αυτό διεθνές περιβάλλον, η πορεία των δημοσιονομικών μεγεθών εξακολουθεί να κινείται σε σαφώς θετική τροχιά.

    Ήδη ενδείξεις για νέα υπέρβαση και το 2026

    Το δημοσίευμα σημειώνει επίσης ότι οι αξιωματούχοι έχουν θέσει στόχο πρωτογενούς πλεονάσματος 2,8% για το 2026, όμως με βάση την εκτέλεση του προϋπολογισμού έως τώρα, διαφαίνεται ήδη το ενδεχόμενο να υπάρξει νέα υπέρβαση και αυτού του στόχου. Έτσι, η Ελλάδα εμφανίζεται να διατηρεί ισχυρή δημοσιονομική δυναμική, ακόμη και μέσα σε συνθήκες αυξημένης διεθνούς αβεβαιότητας.

  • ΟΟΣΑ: Αξιοθαύμαστη πρόοδος για την Ελλάδα

    ΟΟΣΑ: Αξιοθαύμαστη πρόοδος για την Ελλάδα

    Ο ΟΟΣΑ αποτυπώνει μια σημαντική πρόοδο της Ελλάδας στην αναμόρφωση του κρατικού προϋπολογισμού, επισημαίνοντας όμως ότι το κρίσιμο επόμενο βήμα δεν είναι πια ο σχεδιασμός των εργαλείων, αλλά η αξιοποίησή τους για ουσιαστικές πολιτικές αποφάσεις. Η σχετική μελέτη, που παρουσιάστηκε στην Αθήνα, καταγράφει ότι η χώρα έχει περάσει από ένα μοντέλο απλής καταγραφής δαπανών σε ένα σύστημα που μπορεί να αξιολογεί την αποδοτικότητα, την επίδοση και το περιβαλλοντικό αποτύπωμα των δημόσιων πολιτικών. Στην παρουσίαση της έκθεσης, ο Jón R. Blöndal έκανε λόγο για «αξιοθαύμαστη πρόοδο», χαρακτηρίζοντας μάλιστα την Ελλάδα «πηγή έμπνευσης» για άλλες χώρες.

    Από τα εργαλεία στις αποφάσεις

    Το βασικό μήνυμα της μελέτης είναι ότι η Ελλάδα έχει ουσιαστικά ολοκληρώσει τη φάση της θεσμικής οικοδόμησης του νέου μοντέλου προϋπολογισμού. Από εδώ και πέρα, το βάρος πέφτει στο αν τα νέα εργαλεία θα χρησιμοποιηθούν για να ανακατανέμονται πόροι, να εντοπίζονται πραγματικές εξοικονομήσεις και να στηρίζονται πιο στοχευμένες πολιτικές επιλογές. Η ουσία, δηλαδή, δεν βρίσκεται μόνο στο πώς οργανώνεται ο προϋπολογισμός, αλλά στο πώς αυτός μετατρέπεται σε εργαλείο διακυβέρνησης. Στο ίδιο πνεύμα, ο ΟΟΣΑ υπογραμμίζει ότι «εκεί βρίσκονται τα μεγάλα ποσά», δείχνοντας πως η πραγματική μεταρρύθμιση κρίνεται στον έλεγχο των μεγάλων δαπανών και όχι στις μικρές ετήσιες προσαρμογές.

    Οι τέσσερις άξονες της μεταρρύθμισης

    Ο υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Θάνος Πετραλιάς περιέγραψε τη νέα δομή ως «τέσσερις μεταρρυθμίσεις σε μία», αναφερόμενος στον προϋπολογισμό επιδόσεων, στις επισκοπήσεις δαπανών και εσόδων, στην ενσωμάτωση της περιβαλλοντικής διάστασης και στη λειτουργική ταξινόμηση των δαπανών μέσω του προτύπου COFOG. Όπως εξήγησε, αυτά τα εργαλεία λειτουργούν συμπληρωματικά και επιτρέπουν πιο καθαρή εικόνα για το πού κατευθύνονται οι πόροι και με ποιο αποτέλεσμα. Η ίδια λογική εφαρμόζεται ήδη σε τομείς όπως η δικαιοσύνη, η ασφάλιση, η αγορά, η ενέργεια και η παιδεία, με δείκτες που παρακολουθούν την αποτελεσματικότητα και βοηθούν στη λήψη αποφάσεων. Παράλληλα, προωθείται και η ψηφιακή ενίσχυση του συστήματος, με το govERP να προβάλλεται ως η «ραχοκοκαλιά» του νέου μοντέλου από το 2027.

    Το επόμενο στοίχημα για τα δημόσια οικονομικά

    Παρά τη θετική αποτίμηση, η έκθεση ξεκαθαρίζει ότι το μεγάλο κενό παραμένει η περιορισμένη σύνδεση ανάμεσα στην απόδοση και τη χρηματοδότηση. Ο ΟΟΣΑ ζητά ισχυρότερη αξιοποίηση των δεδομένων τόσο σε πολιτικό όσο και σε κοινοβουλευτικό επίπεδο, ενίσχυση του green budgeting και πιο ουσιαστικό έλεγχο των μεγάλων δαπανών. Η ανάγκη αυτή γίνεται ακόμη πιο πιεστική, καθώς τα δημόσια οικονομικά θα δεχθούν μεγαλύτερες πιέσεις τα επόμενα χρόνια λόγω της γήρανσης του πληθυσμού, των αυξημένων αναγκών στην υγεία, της άμυνας και των περιβαλλοντικών προκλήσεων. Έτσι, το μήνυμα της έκθεσης είναι σαφές: η πρόοδος έχει γίνει, όμως η επιτυχία θα κριθεί πλέον στο αν τα νέα δημοσιονομικά εργαλεία θα μετατραπούν σε πραγματικές αποφάσεις με μετρήσιμο αποτέλεσμα για τους πολίτες.

  • Προϋπολογισμός: Ισχυρό πρωτογενές πλεόνασμα 3 δισ. το πρώτο δίμηνο

    Προϋπολογισμός: Ισχυρό πρωτογενές πλεόνασμα 3 δισ. το πρώτο δίμηνο

    Ο κρατικός προϋπολογισμός έκλεισε το δίμηνο Ιανουαρίου – Φεβρουαρίου 2026 με πρωτογενές πλεόνασμα 2,99 δισ. ευρώ, επίδοση που ξεπέρασε τον στόχο των 1,957 δισ. ευρώ αλλά και το αντίστοιχο αποτέλεσμα του 2025, το οποίο είχε διαμορφωθεί στα 2,802 δισ. ευρώ. Σε τροποποιημένη ταμειακή βάση, καταγράφηκε παράλληλα πλεόνασμα 898 εκατ. ευρώ, όταν ο στόχος προέβλεπε έλλειμμα 97 εκατ. ευρώ.

    Τα φορολογικά έσοδα και η επίδραση της ενέργειας

    Στο σκέλος των εσόδων, τα φορολογικά έσοδα ανήλθαν σε 11,47 δισ. ευρώ, εμφανίζοντας υστέρηση 386 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου. Η απόκλιση αυτή αποδίδεται κυρίως στη χαμηλότερη απόδοση των φόρων στην ενέργεια, καθώς οι Ειδικοί Φόροι Κατανάλωσης παρουσίασαν απώλειες 223 εκατ. ευρώ. Την ίδια ώρα, ο φόρος εισοδήματος κινήθηκε επίσης χαμηλότερα κατά 90 εκατ. ευρώ, ενώ ο ΦΠΑ κατέγραψε καλύτερη εικόνα, με την υπέρβαση να περιορίζεται στα 45 εκατ. ευρώ αν αφαιρεθεί η επίδραση της σύμβασης της Εγνατίας Οδού.

    Οι δαπάνες έμειναν κάτω από τον στόχο

    Καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση του αποτελέσματος είχαν οι δαπάνες, οι οποίες διαμορφώθηκαν στα 11,1 δισ. ευρώ, περίπου 1,1 δισ. ευρώ χαμηλότερα από τον στόχο. Η εικόνα αυτή συνδέεται κυρίως με χρονικές μεταθέσεις πληρωμών, αλλά και με τη χαμηλότερη εκτέλεση των επενδυτικών δαπανών. Όπως προκύπτει από τα στοιχεία, αν αφαιρεθούν ποσά που σχετίζονται με αυτές τις μεταθέσεις πληρωμών, η υπέρβαση του πρωτογενούς αποτελέσματος περιορίζεται στα 117 εκατ. ευρώ.

    Η ειδική επίδραση της Εγνατίας Οδού

    Ξεχωριστή επίδραση στα στοιχεία του Ιανουαρίου είχε η σύμβαση παραχώρησης της Εγνατίας Οδού για 35 έτη. Ποσό 306 εκατ. ευρώ από ΦΠΑ επί του τιμήματος αποδόθηκε στο Δημόσιο και καταγράφηκε στους φόρους, συνοδευόμενο από ισόποση επιστροφή, ενώ το ίδιο ποσό εγγράφηκε και στα έσοδα από πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών. Συνολικά, τα καθαρά έσοδα του πρώτου διμήνου ανήλθαν σε 11,987 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας υστέρηση 127 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο, ενώ οι επιστροφές φόρων έφτασαν τα 1,468 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά 300 εκατ. ευρώ.

  • Προϋπολογισμός 2026: Με πλεόνασμα έκλεισε ο Ιανουάριος

    Προϋπολογισμός 2026: Με πλεόνασμα έκλεισε ο Ιανουάριος

    Πλεόνασμα 2.287 εκατ. ευρώ εμφανίζει, με βάση τα προσωρινά στοιχεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού σε τροποποιημένη ταμειακή βάση για τον Ιανουάριο 2026, το ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού. Το αποτέλεσμα αυτό είναι υψηλότερο από τον στόχο για πλεόνασμα 543 εκατ. ευρώ (όπως είχε ενσωματωθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026 για το αντίστοιχο διάστημα) και επίσης υψηλότερο από το πλεόνασμα 758 εκατ. ευρώ του Ιανουαρίου 2025.

    Ακόμη ισχυρότερο καταγράφεται το πρωτογενές αποτέλεσμα σε τροποποιημένη ταμειακή βάση, το οποίο διαμορφώθηκε σε πλεόνασμα 3.510 εκατ. ευρώ, έναντι στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα 1.751 εκατ. ευρώ και έναντι πρωτογενούς πλεονάσματος 1.980 εκατ. ευρώ την ίδια περίοδο του 2025.

    Ετεροχρονισμοί πληρωμών και η διαφορά ταμειακών–δημοσιονομικών όρων

    Στην εικόνα των αποκλίσεων, κρίσιμο ρόλο παίζουν μετακινήσεις πληρωμών. Εάν αφαιρεθούν 1.272 εκατ. ευρώ που σχετίζονται με ετεροχρονισμό μεταβιβαστικών πληρωμών προς φορείς γενικής κυβέρνησης, καθώς και 379 εκατ. ευρώ που αφορούν ετεροχρονισμό πληρωμών στο σκέλος των επενδυτικών δαπανών (παράγοντες που, όπως διευκρινίζεται, δεν επηρεάζουν το αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομικούς όρους), τότε η υπέρβαση στο πρωτογενές αποτέλεσμα έναντι των στόχων του προϋπολογισμού εκτιμάται σε 108 εκατ. ευρώ. Παράλληλα, σημειώνεται ότι τα καθαρά έσοδα κινήθηκαν πλησίον των στόχων, με αύξηση κατά 33 εκατ. ευρώ.

    Υπογραμμίζεται, επίσης, ότι το πρωτογενές αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους δεν ταυτίζεται με το αποτέλεσμα σε ταμειακούς όρους. Επιπλέον, τα παραπάνω αφορούν την Κεντρική Διοίκηση και όχι το σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης, στην οποία περιλαμβάνονται και τα αποτελέσματα των Νομικών Προσώπων, καθώς και των υποτομέων των ΟΤΑ και των ΟΚΑ.

    Έσοδα: 6.136 εκατ. ευρώ και η ειδική καταγραφή από την Εγνατία Οδό

    Για τον Ιανουάριο 2026, τα καθαρά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθαν σε 6.136 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 33 εκατ. ευρώ ή 0,5% έναντι του στόχου που είχε τεθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Τα έσοδα από φόρους διαμορφώθηκαν σε 6.207 εκατ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 71 εκατ. ευρώ ή 1,2% σε σχέση με τον στόχο. Διευκρινίζεται ότι η ακριβής κατανομή ανά κατηγορία εσόδων θα αποτυπωθεί με την έκδοση του οριστικού δελτίου.

    Στα στοιχεία του Ιανουαρίου έχουν ενσωματωθεί και ποσά που συνδέονται με τις απαιτούμενες συναλλαγές για την ολοκλήρωση της Σύμβασης Παραχώρησης Υπηρεσιών για τη χρηματοδότηση, λειτουργία, συντήρηση και εκμετάλλευση της Εγνατίας Οδού και των τριών κάθετων αξόνων της για 35 χρόνια, η οποία κυρώθηκε με τον ν. 5260/2025 (Α’ 229). Ειδικότερα, ποσό 306 εκατ. ευρώ που αντιστοιχεί σε ΦΠΑ 24% επί του τιμήματος αποδόθηκε από τον παραχωρησιούχο στο Ελληνικό Δημόσιο, καταγράφηκε στην κατηγορία «Φόροι» και συνοδεύτηκε από ισόποση επιστροφή φόρου. Στη συνέχεια, το ίδιο ποσό των 306 εκατ. ευρώ αποδόθηκε εκ νέου στο Ελληνικό Δημόσιο και καταγράφηκε στην κατηγορία «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών».

    Στο σκέλος των επιστροφών, οι επιστροφές εσόδων διαμορφώθηκαν σε 795 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 304 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου (492 εκατ. ευρώ), εξέλιξη που αποδίδεται στην επιστροφή ΦΠΑ ύψους 306 εκατ. ευρώ από τη σύμβαση παραχώρησης, όπως αναφέρθηκε. Τα έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 139 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 9 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο (130 εκατ. ευρώ).

    Δαπάνες: Χαμηλότερες από τον στόχο λόγω μεταφορών και επενδύσεων

    Οι δαπάνες του Κρατικού Προϋπολογισμού για τον Ιανουάριο 2026 ανήλθαν σε 3.850 εκατ. ευρώ και εμφανίζονται μειωμένες κατά 1.710 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου (5.560 εκατ. ευρώ) της εισηγητικής έκθεσης του Προϋπολογισμού 2026. Σε σύγκριση με τον Ιανουάριο 2025, οι δαπάνες είναι χαμηλότερες κατά 1.383 εκατ. ευρώ, εξέλιξη που συνδέεται κυρίως με ετεροχρονισμό μεταβιβάσεων προς ΟΚΑ.

    Στον Τακτικό Προϋπολογισμό, οι πληρωμές υπολείπονται του στόχου κατά 1.331 εκατ. ευρώ, με τον βασικό παράγοντα να είναι ο ετεροχρονισμός μεταβιβαστικών πληρωμών προς φορείς γενικής κυβέρνησης ύψους 1.272 εκατ. ευρώ. Στις επενδυτικές δαπάνες, οι πληρωμές ανήλθαν σε 427 εκατ. ευρώ, μειωμένες κατά 379 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου, ενώ ταυτόχρονα είναι χαμηλότερες κατά 309 εκατ. ευρώ σε σχέση με τις αντίστοιχες πληρωμές του 2025.

    Τέλος, επισημαίνεται ότι με την έναρξη του οικονομικού έτους οι φορείς, κατά προτεραιότητα, αναλαμβάνουν πιστώσεις για την εξυπηρέτηση απλήρωτων υποχρεώσεων προηγούμενων ετών, καθώς και στο πλαίσιο πολυετών υποχρεώσεων.