Σε κλίμα έντονης ανησυχίας για τη λειτουργία των θεσμών και τη νομιμοποίηση του πολιτικού συστήματος, κινήθηκαν οι παρεμβάσεις του πρώην πρωθυπουργού Κώστα Καραμανλή και του πρώην προέδρου του ΠΑΣΟΚ Ευάγγελου Βενιζέλου, στην εκδήλωση για τα 15 χρόνια από την έκδοση της εφημερίδας «δημοκρατία», όπου ήταν οι κεντρικοί ομιλητές.
Ο Κώστας Καραμανλής υπογράμμισε ότι δεν αρκεί να διακηρύσσουμε πως η Δημοκρατία υπάρχει, αλλά χρειάζεται διαρκής έλεγχος για το αν λειτουργεί όπως οφείλει:
«Δεν αρκεί να λέμε ότι η Δημοκρατία υπάρχει. Οφείλουμε να εξετάζουμε αν λειτουργεί όπως πρέπει. Αν οι θεσμοί της παραμένουν ανθεκτικοί. Αν οι εγγυήσεις που συγκροτούν το Κράτος Δικαίου παραμένουν αξιόπιστες. Αν οι πολίτες εμπιστεύονται τους θεσμούς και το πολιτικό σύστημα. Γιατί θεμέλιο της Δημοκρατίας είναι η εμπιστοσύνη και η συμμετοχή των πολιτών. Γιατί χωρίς εμπιστοσύνη καμιά Δημοκρατία δεν μπορεί να σταθεί όρθια».
Στη συνέχεια επεσήμανε ότι ένα ολοένα μεγαλύτερο τμήμα της κοινωνίας θεωρεί πως το θεσμικό πλαίσιο δεν λειτουργεί επαρκώς:
«Η αλήθεια είναι ότι ένα ολοένα διευρυνόμενο τμήμα της κοινωνίας θεωρεί ότι οι θεσμοί δεν λειτουργούν με την πληρότητα που απαιτείται. Ότι το Κοινοβούλιο υποβαθμίζεται. Ότι η Δικαιοσύνη επηρεάζεται. Ότι τα ΜΜΕ χειραγωγούνται. Ότι οι κυβερνήσεις δεν ακούνε και δεν καταλαβαίνουν. Ότι οι αποφάσεις λαμβάνονται ερήμην τους. Ότι η πολιτική ασκείται με όρους κλειστών συστημάτων, χωρίς έγνοια, χωρίς αναφορά, στις πραγματικές ανάγκες της κοινωνίας».
Ο πρώην πρωθυπουργός προειδοποίησε ότι, όταν αυτή η αίσθηση παγιώνεται, οδηγεί σε κρίση εμπιστοσύνης και κρίση αντιπροσώπευσης:
«Όταν αυτή η αντίληψη γενικεύεται και παγιώνεται ως πεποίθηση, ακόμα κι αν δεν ανταποκρίνεται απολύτως στην πραγματικότητα, τότε οδηγούμαστε σε κρίση εμπιστοσύνης. Κρίση αντιπροσώπευσης, κρίση αμφισβήτησης των θεσμών, κρίση απονομιμοποίησης του πολιτικού συστήματος. Τότε δοκιμάζεται η Δημοκρατία και η ποιότητά της. Μη κρυβόμαστε. Τα φαινόμενα αυτά και υπαρκτά είναι και συνεχώς ογκούμενα. Σε όλον τον κόσμο, στην Ευρώπη και στην χώρα μας».
Σε ξεχωριστό ρεπορτάζ της «Ναυτεμπορικής» για την Ξάνθη, αναφέρθηκε παράλληλα ότι δύο άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους σε διαδοχικά τροχαία, όταν 36χρονος οδηγός παρέσυρε και εγκατέλειψε 71χρονο δικυκλιστή και στη συνέχεια έπεσε σε μάντρα, με αποτέλεσμα να σκοτωθεί και ο αδελφός του.
Βουλή, Δικαιοσύνη και ΜΜΕ στο επίκεντρο της κριτικής
Ο Κώστας Καραμανλής στάθηκε ειδικά στην υποβάθμιση της Βουλής, φέρνοντας ως παράδειγμα τον τρόπο λειτουργίας των Εξεταστικών Επιτροπών:
«Απαξιώνεται η Βουλή στα μάτια των πολιτών όταν αισθάνονται ότι οι Εξεταστικές Επιτροπές για παράδειγμα λειτουργούν προσχηματικά ή παρελκυστικά».
Ιδιαίτερο βάρος έδωσε και στη Δικαιοσύνη και την υπόθεση των υποκλοπών, τονίζοντας τον ρόλο της ανεξαρτησίας της στον πυρήνα του δημοκρατικού πολιτεύματος:
«Το κύρος της Δικαιοσύνης είναι το θεμέλιο πάνω στο οποίο χτίζεται η εμπιστοσύνη των πολιτών. Η ποιότητα της Δημοκρατίας δεν κινδυνεύει μόνο όταν η Δικαιοσύνη παύει να είναι ανεξάρτητη. Κινδυνεύει ήδη από την στιγμή που η ανεξαρτησία της τεθεί υπό αμφισβήτηση».
Για τη διερεύνηση της υπόθεσης των τηλεφωνικών παρακολουθήσεων σημείωσε ότι πολλά κρίσιμα ερωτήματα παραμένουν αναπάντητα στη συνείδηση των πολιτών:
«Η δικαστική διερεύνηση της υπόθεσης των τηλεφωνικών παρακολουθήσεων πολιτικών αρχηγών, υπουργών, ανώτερων στρατιωτικών, δημοσιογράφων και άλλων δεν έπεισε ότι δόθηκαν απαντήσεις στα καίρια ερωτήματα που προέκυψαν, αναφορικά με τη νομιμότητα, την σκοπιμότητα, τους λόγους που έγιναν, τις εγκρίσεις που δόθηκαν, το περιεχόμενό τους. Ο χρόνος κύλησε, τα γεγονότα έπαψαν να απασχολούν την επικαιρότητα, η πολιτική αντιπαράθεση κόπασε. Για την μεγάλη πλειοψηφία των πολιτών όμως τα αναπάντητα ερωτήματα μένουν και ρίχνουν την σκιά της αμφισβήτησης στην εύρυθμη λειτουργία της Δικαιοσύνης».
Παράλληλα, άσκησε κριτική στον ρόλο των Μέσων Ενημέρωσης, επισημαίνοντας ότι ο Τύπος οφείλει να ελέγχει την εξουσία και όχι να τη διαφημίζει:
«Η αποστολή του Τύπου δεν είναι να εξωραΐζει καταστάσεις, ούτε να λιβανίζει τις εξουσίες. Είναι να τις ελέγχει με αυστηρότητα, όποιες και αν είναι, όσο ψηλά και αν βρίσκονται».
Ο κοινός τόπος Καραμανλή – Βενιζέλου
Ο πρώην πρωθυπουργός αναφέρθηκε και στον Ευάγγελο Βενιζέλο, ο οποίος τον διαδέχθηκε στο βήμα, υπογραμμίζοντας τόσο τις διαφορές όσο και τα σημεία σύγκλισης μεταξύ τους:
«Χαίρομαι ιδιαίτερα που βρίσκομαι σε αυτή την συνάντηση μαζί με έναν πολιτικό, που μας χωρίζουν πολλά και γνωστά. Διαφορετική αφετηρία, διαφορετικά κόμματα, άλλες κυβερνήσεις, πολιτικές αντιπαραθέσεις, κοινοβουλευτικοί διαξιφισμοί.
Μας ενώνουν όμως περισσότερα. Η πίστη στο δημοκρατικό πολίτευμα, στον πολιτισμένο διάλογο, στην παράθεση στέρεης επιχειρηματολογίας. Ο σεβασμός στην άλλη άποψη. Η αγάπη για την πατρίδα, την υψηλή πολιτική, και μάλιστα με όρους «μεταπολιτικής» όπως την προσδιόρισε ο ίδιος. Η αγάπη για τα καλά Ελληνικά. Ίσως πάνω απ΄ όλα η αγάπη για τη Θεσσαλονίκη. Με άλλα λόγια έναν πολιτικό που χαίρεσαι να τον έχεις συνομιλητή», κατέληξε στην ομιλία του ο πρώην πρωθυπουργός.
Από την πλευρά του, ο Ευάγγελος Βενιζέλος τόνισε τη δημοκρατία ως ιστορική, αξιακή και θεσμική κατάκτηση της νεοτερικότητας, που σήμερα βρίσκεται υπό πίεση σε πολλαπλά επίπεδα:
«Η δημοκρατία είναι ιστορική κατάκτηση των τριών τελευταίων αιώνων, μια κατάκτηση της νεοτερικότητας, ένα επίτευγμα της Δύσης. Που τώρα δοκιμάζεται συνολικά ως ιστορική, αξιακή, θεσμική και γεωπολιτική οντότητα», ανέφερε μεταξύ άλλων στην δική του παρέμβαση ο Ευ. Βενιζέλος.
Η εκδήλωση και οι παρουσίες
Την εκδήλωση με θέμα «Κρίση της Δημοκρατίας σήμερα» συντόνισε ο αρθρογράφος της εφημερίδας και διευθυντής της «Εστίας» Μανώλης Κοττάκης, ενώ για το έργο και τη διαχρονική προσφορά του στον ελληνικό πολιτισμό τιμήθηκε ο σκηνοθέτης Γιάννης Σμαραγδής.
Στο ακροατήριο βρέθηκαν, μεταξύ άλλων, ο πρώην πρόεδρος της Δημοκρατίας Προκόπης Παυλόπουλος, οι πρώην πρωθυπουργοί Αντώνης Σαμαράς και Βασιλική Θάνου, ο πρόεδρος της Βουλής Νικήτας Κακλαμάνης, ο υπουργός Άμυνας Νίκος Δένδιας, ο πρόεδρος του Ομίλου Aegean Δημήτρης Μελισσανίδης, ο εκδότης της «Ναυτεμπορικής» Γιώργος Μελισσανίδης και ο επικεφαλής της Metlen, Ευάγγελος Μυτιληναίος.
Leave a Reply