Τραμπ – Ερντογάν: Συζητήσεις για αγορά F-16 και F-35

Από τις 6:30 μ.μ. ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν βρίσκεται στον Λευκό Οίκο για συνάντηση με τον Ντόναλντ Τραμπ. Ο Αμερικανός Πρόεδρος τον υποδέχθηκε στον νότιο περίβολο και δέχθηκε την πρώτη ερώτηση: «Θα πουλήσετε F-35 στην Τουρκία;». Στη συνέχεια οι δύο ηγέτες πέρασαν στο Οβάλ Γραφείο.
Ο Τραμπ υπενθύμισε την πρόσφατη παρουσία του Αρχιεπισκόπου Βαρθολομαίου, λέγοντας πως «η Ελληνική Ορθόδοξη Εκκλησία χρειάζεται τη βοήθειά μας», οδηγώντας τον Ερντογάν να «δεσμευθεί» για προσπάθεια επαναλειτουργίας της Θεολογικής Σχολής Χάλκης.

Προφίλ και προσωπικός τόνος

Ο Τραμπ χαρακτήρισε τον Ερντογάν «φίλο» από την περίοδο της «εξορίας» του και σημείωσε: «Είναι ένας σκληρός τύπος, αλλά πάντα μου άρεσε», προσθέτοντας ότι «έχει κάνει εξαιρετική δουλειά στη χώρα του».

F-16, F-35 και Patriot

Ο Αμερικανός Πρόεδρος έθεσε ότι θα συζητηθούν F-16, F-35 και το αντιπυραυλικό Patriot. Σε ερώτηση αν θα «αναιρέσει τις ηλίθιες αποφάσεις» της κυβέρνησης Μπάιντεν για μη πώληση Patriot, απάντησε: «Θα το συζητήσουμε αυτό… νομίζω ότι θα πετύχει στην αγορά των πραγμάτων που θα ήθελε».
Κομβικό μήνυμα: «Χρειάζεται ορισμένα πράγματα και εγώ χρειάζομαι ορισμένα πράγματα», ένδειξη διαπραγμάτευσης.

Ρωσικό πετρέλαιο και Ουκρανία

Ο Τραμπ επανέλαβε στόχο να ζητήσει από την Τουρκία να σταματήσει να αγοράζει ρωσικό πετρέλαιο: «Ο πόλεμος έχει κοστίσει εκατομμύρια ζωές… είναι αίσχος». Σκληραίνοντας τη ρητορική: «Είναι ντροπή αυτό που κάνει η Ρωσία, ο Πούτιν πρέπει να σταματήσει».
Για πιθανό ρόλο μεσολάβησης: «Ο Ερντογάν χαίρει σεβασμού και από τους δύο… θα μπορούσε να ασκήσει μεγάλη επιρροή», με επισήμανση ότι «το καλύτερο που θα μπορούσε να κάνει είναι να μην αγοράζει πετρέλαιο και φυσικό αέριο από τη Ρωσία».

Κυρώσεις: Πιθανή αποσυμπίεση

Σε ερώτηση για το πότε/αν θα αρθούν οι κυρώσεις κατά της Τουρκίας, ο Τραμπ είπε ότι αυτό θα μπορούσε να γίνει «σχεδόν άμεσα» εφόσον η συνάντηση πάει καλά.

Αναφορές στη Συρία

Ο Τραμπ απέδωσε εύσημα στον Ερντογάν για τη βοήθεια στη Συρία, λέγοντας ότι είναι «υπεύθυνος για την επιτυχημένη απαλλαγή της Συρίας από τον προηγούμενο ηγέτη της», χαρακτηρίζοντάς το «μεγάλο επίτευγμα».

Η ατζέντα του Ερντογάν

Ενέργεια

• Η Botas υπέγραψε 20ετή συμφωνία LNG με τη Mercuria για αμερικανικό LNG (~70 bcm σε 20 έτη).
• Παρόμοιες συμφωνίες με ExxonMobil, Shell, TotalEnergies για διαφοροποίηση εφοδιασμού.

Άμυνα

• Πίεση για άρση/χαλάρωση κυρώσεων μετά τους S-400, που οδήγησαν στην απομάκρυνση από το πρόγραμμα F-35.

Πολιτική αεροπορία

• Πληροφορίες για συμφωνία Turkish Airlines–Boeing για >200 αεροσκάφη.

Το διακύβευμα

Η Άγκυρα επιδιώκει ενεργειακή διαφοροποίηση, αποκατάσταση αμυντικών σχέσεων και αναβάθμιση στόλου πολιτικής αεροπορίας. Η Ουάσιγκτον, από την πλευρά της, ζητά απομάκρυνση από τη ρωσική ενέργεια και συμμόρφωση σε αμυντικά πρότυπα.
Βασικό ερώτημα: αν οι ανταλλαγές σε F-35/Patriot, κυρώσεις και ενέργεια θα οδηγήσουν σε συγκεκριμένα ανταλλάγματα και χρονοδιάγραμμα εφαρμογής.