Tag: Συνταγματική Αναθεώρηση

Ο εκπρόσωπος Τύπου του ΠΑΣΟΚ, Κώστας Τσουκαλάς, σχολίασε με αιχμηρή γλώσσα την κυριακάτικη ανάρτηση του Κυριάκος Μητσοτάκης για τη συνταγματική αναθεώρηση και τις κυβερνητικές προτεραιότητες, λέγοντας ότι ο πρωθυπουργός «νομίζει ότι απευθύνεται σε Λωτοφάγους» και ότι εμφανίζεται ως εγγυητής των θεσμών ενώ, κατά το ΠΑΣΟΚ, πρόκειται για «τον πιο αντιθεσμικό Πρωθυπουργό της Μεταπολίτευσης».

Στην ίδια δήλωση, η Χαριλάου Τρικούπη υποστηρίζει ότι η κυβέρνηση «υποτίμησε τις ασφαλιστικές δικλίδες του πολιτεύματος» και κάνει ειδική αναφορά στην υπόθεση των υποκλοπών, σημειώνοντας πως οι αποκαλύψεις στη σχετική δίκη «επιβεβαιώνουν πλήρως» την εικόνα «ενιαίου κέντρου Predator-ΕΥΠ», ενώ καταλογίζει στον πρωθυπουργό ότι, ως πολιτικός προϊστάμενος της υπηρεσίας, δεν εφαρμόζει την απόφαση του Συμβούλιο της Επικρατείας που –όπως αναφέρει– δικαιώνει τον Νίκος Ανδρουλάκης.

Παράλληλα, ο κ. Τσουκαλάς τονίζει ότι ο πρωθυπουργός «κρύφτηκε πίσω από το άρθρο 86» «για να μην ελεγχθούν υπουργοί», κατηγορώντας την κυβέρνηση για «ασφυκτικό εναγκαλισμό της Δικαιοσύνης με την εκτελεστική εξουσία», αλλά και για «κομματισμό και αναξιοκρατία» στο Δημόσιο.

Στο σκέλος της εκπαίδευσης, το ΠΑΣΟΚ αντιπαραβάλλει ότι ο διάλογος για το Εθνικό Απολυτήριο έχει ήδη ανοίξει με πρωτοβουλία του κόμματος και με σύγκληση της Επιτροπής Μορφωτικών Υποθέσεων από τον Ιούνιο του 2025, αποδίδοντας στον πρωθυπουργό προσπάθεια να εμφανίσει ως «νέο» κάτι που –κατά την ίδια ανακοίνωση– προϋπήρχε.

Τέλος, η δήλωση συνοδεύεται από κριτική και για την «κοινωνική πολιτική» της κυβέρνησης, με αναφορά σε στοιχεία για χαμηλές καθαρές αποδοχές σημαντικού μέρους των μισθωτών και στο αίτημα για «μεγάλη αναδιανομή» και ενίσχυση του κοινωνικού κράτους, καταλήγοντας ότι η «πολιτική αλλαγή» είναι προϋπόθεση για αλλαγή πορείας.

Με ανακοίνωσή του ο ΣΥΡΙΖΑ στρέφεται κατά του πρωθυπουργού Κυριάκος Μητσοτάκης, υποστηρίζοντας ότι πίσω από τις αναφορές του για «ασφάλεια» και «εκσυγχρονισμό του Συντάγματος» βρίσκεται «μια συνεκτική στρατηγική σκληρής δεξιάς ατζέντας». Σύμφωνα με την Κουμουνδούρου, όταν η κυβέρνηση μιλά για «θωράκιση των συνόρων», υιοθετεί λογική που αντιμετωπίζει ως «εισβολείς» ακόμη και ανήλικους μετανάστες, ενώ –όπως ισχυρίζεται– αυτό μεταφράζεται στην πράξη σε κανονικοποίηση παράνομων επαναπροωθήσεων (pushbacks), βία και νεκρούς, πρακτικές που, όπως τονίζει, απαγορεύονται. Στο ίδιο πλαίσιο, ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ υποστηρίζει ότι για τη Νέα Δημοκρατία τα χερσαία και θαλάσσια σύνορα δεν αντιμετωπίζονται ως πεδίο προστασίας της ανθρώπινης ζωής και του διεθνούς δικαίου, αλλά ως χώρος επίδειξης σκληρότητας και εργαλείο ακροδεξιάς ρητορικής «ανάλογης» με εκείνη του Ντόναλντ Τραμπ.

Παράλληλα, η ανακοίνωση ανεβάζει τους τόνους για τη Συνταγματική Αναθεώρηση, υποστηρίζοντας ότι η κυβερνητική στόχευση δεν αφορά την ενίσχυση κοινωνικών δικαιωμάτων, του κράτους δικαίου και της λογοδοσίας, αλλά ένα Σύνταγμα «κομμένο και ραμμένο» –κατά την αντιπολίτευση– στα μέτρα της αγοράς, με αιχμές για ιδιωτικοποίηση της παιδείας, αποδυνάμωση θεσμικών εγγυήσεων και περαιτέρω συγκέντρωση εξουσίας στο «επιτελικό κράτος». Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ επικρίνει επίσης τον πρωθυπουργό ότι «τολμά και μιλά» για το άρθρο 86, ισχυριζόμενος πως χρησιμοποιήθηκε καταχρηστικά για προστασία υπουργών, ενώ υπήρχε δικογραφία από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, και προσθέτει ότι δεν υπήρξε –κατά την εκτίμησή του– καμία αναφορά ούτε στο υπό διερεύνηση σκάνδαλο «Παναγόπουλου–Στρατινάκη» ούτε στην εισαγγελική πρόταση για την υπόθεση των υποκλοπών και του Predator, την οποία χαρακτηρίζει πλήγμα για το Σύνταγμα και τη δημοκρατία.

Η Κουμουνδούρου καταλήγει ότι «καμία εμπιστοσύνη και καμία συναίνεση» δεν μπορεί να υπάρξει με την κυβέρνηση, υποστηρίζοντας πως μόνο πολιτική αλλαγή και διαφορετικοί συσχετισμοί στην επόμενη Βουλή μπορούν να οδηγήσουν σε ευρείες συναινέσεις για συνταγματικές τομές, ενώ διατυπώνει τη δική της θέση ότι Συνταγματική Αναθεώρηση σημαίνει περισσότερη δημοκρατία, ισχυρά κοινωνικά δικαιώματα, προστασία του δημόσιου χαρακτήρα της παιδείας και του νερού, ισχυρό κράτος δικαίου και απόλυτο σεβασμό στα ανθρώπινα δικαιώματα.

Το πολιτικό δίλημμα της επόμενης περιόδου έθεσε ο εκπρόσωπος Τύπου του ΠΑΣΟΚ–Κινήματος Αλλαγής, Κώστας Τσουκαλάς, μιλώντας στον ραδιοφωνικό σταθμό Παραπολιτικά 90,1, τονίζοντας ότι αυτό αφορά «προοδευτικές πολιτικές με κοινωνικό πρόσημο ή συντηρητικές νεοφιλελεύθερες πολιτικές που διευρύνουν τις κοινωνικές ανισότητες».

Ο κ. Τσουκαλάς απέκλεισε κάθε ενδεχόμενο συνεργασίας με τη Νέα Δημοκρατία, υπογραμμίζοντας ότι το ΠΑΣΟΚ είναι ο προοδευτικός πόλος εξουσίας και όχι κόμμα συμπλήρωσης. Παράλληλα, κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι θέτει ψευδή διλήμματα τόσο στο πολιτικό πεδίο όσο και με αφορμή την τραγωδία στη Χίο, επισημαίνοντας ότι «κανείς δεν είναι με τους διακινητές».

Αναφερόμενος στη συνταγματική αναθεώρηση, σημείωσε ότι απαιτούνται ευρύτερες συναινέσεις και ότι το ΠΑΣΟΚ θα καταθέσει τη δική του πρόταση, ενώ επανέλαβε τη θέση του κόμματος υπέρ των μη κρατικών, μη κερδοσκοπικών πανεπιστημίων, αλλά όχι των ιδιωτικών.

Με δήλωσή του για το χθεσινό διάγγελμα του Πρωθυπουργού Κυριάκος Μητσοτάκης σχετικά με την αναθεώρηση του Συντάγματος, παρεμβαίνει ο Καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου, πρώην Αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και Πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, Ευάγγελος Βενιζέλος. Όπως υπογραμμίζει, για να προχωρήσει η συζήτηση χρειάζεται να ληφθούν υπόψη τρία κρίσιμα σημεία, τα οποία λειτουργούν ως βάση για μια ουσιαστική και εθνικά συναινετική διαδικασία.

Πρώτον: Σεβασμός του Συντάγματος και νέο αφήγημα συνοχής

Ο κ. Βενιζέλος θέτει ως αφετηρία ότι «ο σεβασμός του Συντάγματος προηγείται της αναθεώρησής του», επιμένοντας πως αυτή η αρχή πρέπει να διαπερνά όλες τις αντιδράσεις γύρω από το ζήτημα. Κατά τη συλλογιστική του, το βαθύτερο πρόβλημα δεν είναι κατ’ ανάγκη συνταγματικό, αλλά συνδέεται με τη βαθιά κρίση αξιοπιστίας των θεσμών και τη διάρρηξη του κοινωνικού συμβολαίου της Μεταπολίτευσης, που –όπως σημειώνει– δεν έχει αποκατασταθεί ουσιαστικά μετά την οικονομική κρίση και τη λεγόμενη «επιστροφή στην κανονικότητα». Προειδοποιεί, μάλιστα, ότι η αναθεώρηση κινδυνεύει να καταστεί τεχνικό και κοινωνικά αδιάφορο ζήτημα, αν δεν στηριχθεί σε «ένα πειστικό και ευρείας αποδοχής νέο αφήγημα εθνικής συνοχής και κοινωνικής συμπερίληψης».

Δεύτερον: Ειλικρινής συναίνεση 180 βουλευτών και προϋπόθεση διακυβερνησιμότητας

Το δεύτερο σημείο αφορά την ίδια τη φύση της αναθεωρητικής διαδικασίας. Ο κ. Βενιζέλος υπενθυμίζει ότι το Σύνταγμα απαιτεί, για να προχωρήσει αναθεώρηση, ειλικρινή και ουσιαστική αναθεωρητική συναίνεση και τη συγκρότηση αυξημένης πλειοψηφίας τριών πέμπτων του συνόλου των βουλευτών (180/300), πάνω σε εμπιστοσύνη μεταξύ πολιτικών δυνάμεων. Παρατηρεί, ωστόσο, ότι η παρούσα Βουλή, η οποία δεν μπορεί να επιλέξει τα μέλη των ανεξάρτητων αρχών με την ειδική πλειοψηφία που απαιτείται, δύσκολα θα πετύχει τις αναγκαίες συναινέσεις, ειδικά ενώ εξελίσσεται η δίκη των υποκλοπών στο Μονομελές Πλημμελειοδικείο Αθηνών και ενώ λειτουργεί η εξεταστική επιτροπή για τον ΟΠΕΚΕΠΕ. Στρέφοντας το βλέμμα στην επόμενη Βουλή, θέτει ως κεντρικό ερώτημα αν θα μπορεί να αναδείξει κυβέρνηση πριν καν επιληφθεί της αναθεώρησης, συνοψίζοντας τη θέση του με τη φράση: «Πρέπει η χώρα να καταστεί έστω τυπικά διακυβερνήσιμη πριν το Σύνταγμα καταστεί αναθεωρήσιμο».

Τρίτον: Τα όρια της «πολλαπλότητας των έννομων τάξεων»

Το τρίτο σημείο εστιάζει στο θεσμικό περιβάλλον μέσα στο οποίο λειτουργεί πλέον το εθνικό Σύνταγμα. Ο κ. Βενιζέλος επισημαίνει ότι, για να γίνει «σοβαρή» συζήτηση σήμερα, πρέπει να υπάρχει πλήρης επίγνωση των ορίων που θέτει η πολλαπλότητα των έννομων τάξεων – εθνική, διεθνής και ενωσιακή – καθώς και η ύπαρξη μηχανισμών διεθνούς δικαστικού ελέγχου που μπορούν να αφορούν ακόμη και το ίδιο το εθνικό Σύνταγμα και τις αλλαγές που επιφέρει η αναθεώρησή του. Όπως καταλήγει, «μόλις συνεννοηθούμε σε αυτά μπορούμε να προχωρήσουμε με σοβαρότητα σε μια πραγματικά εθνική και συναινετική συζήτηση περί αναθεώρησης».

Με τη φράση «Η υποκρισία έχει και ένα όριο» σχολίασε ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ, Σωκράτης Φάμελλος, την ανακοίνωση του πρωθυπουργού για την έναρξη διαλόγου σχετικά με τη Συνταγματική Αναθεώρηση. Παράλληλα, προανήγγειλε ότι θα υπάρξουν πρωτοβουλίες από τον ΣΥΡΙΖΑ, ώστε να διερευνηθεί αν μπορούν να διαμορφωθούν ουσιαστικές συγκλίσεις μεταξύ των προοδευτικών κομμάτων.

Στην τοποθέτησή του ανέφερε: «Ακούσαμε τον κ. Μητσοτάκη να ανοίγει το θέμα της αναθεώρησης του Συντάγματος. Του Συντάγματος, που έχει καταστρατηγήσει επανειλημμένα και βάναυσα. Δεν επιτρέπεται και το Σύνταγμα να γίνει θύμα του επικοινωνιακού του σχεδίου. Ναι, χρειάζεται Συνταγματική αναθεώρηση, αλλά και μία προοδευτική κυβέρνηση, που θα σεβαστεί τους Συνταγματικούς κανόνες και θα ενισχύσει το κράτος δικαίου στην Ελλάδα».

Οι προτάσεις του ΣΥΡΙΖΑ και το πλαίσιο της συζήτησης

Ο κ. Φάμελλος υπενθύμισε ότι ο ΣΥΡΙΖΑ άνοιξε εγκαίρως τη συζήτηση και ότι υπάρχουν επεξεργασμένες προτάσεις για αλλαγές που, όπως είπε, θα κατοχυρώνουν ζητήματα όπως τα δημόσια αγαθά, οι Ανεξάρτητες Αρχές, το κράτος δικαίου, η λαϊκή νομοθετική πρωτοβουλία, η δημόσια Υγεία και η δημόσια Παιδεία, το περιβάλλον, η αξιοπρεπής διαβίωση, καθώς και τα εργασιακά δικαιώματα και οι συλλογικές συμβάσεις εργασίας.

Στο ίδιο πλαίσιο υποστήριξε ότι από τις σημερινές κυβερνητικές αναφορές «Τίποτα απ’ όλα αυτά δεν ακούσαμε σήμερα από τον απονομιμοποιημένο πρωθυπουργό. Το αντίθετο. Στις προτάσεις του κρύβονται σχέδια για να αποδομηθούν τα παραπάνω».

«Να μην επιτρέψουμε κερκόπορτες» για το κυβερνητικό σχέδιο

Ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ έθεσε ως βασικό διακύβευμα την αποτροπή «κερκόπορτων» στη διαδικασία, τονίζοντας ότι «είναι χρέος των προοδευτικών κομμάτων να μην επιτρέψουμε να υπάρξουν κερκόπορτες, για να υλοποιήσει το σχέδιό του εις βάρος των συμφερόντων της κοινωνίας». Με αυτό τον τρόπο συνέδεσε τη συζήτηση για την Αναθεώρηση με την ανάγκη, όπως την περιέγραψε, για πολιτική εγρήγορση από τον προοδευτικό χώρο.

Κριτική για «βαθύ κράτος», άρθρο 16, άρθρο 86 και Δικαιοσύνη

Αναφερόμενος στα άρθρα που, όπως είπε, τίθενται στο τραπέζι από την κυβέρνηση, ο κ. Φάμελλος σημείωσε: «Βαθύ κράτος δεν είναι οι δημόσιοι υπάλληλοι κύριε Μητσοτάκη, αλλά το καθεστώς που έχετε εσείς επιβάλει. Φτάνει πια με τον κοινωνικό αυτοματισμό. Πριν ήταν οι αγρότες, τώρα είναι οι δημόσιοι υπάλληλοι. Αύριο ποιος; Ναι, χρειάζεται αξιολόγηση για καλύτερο Δημόσιο, αλλά όχι για να ανοίξετε την πόρτα σε απολύσεις και σε ιδιωτικοποιήσεις υπηρεσιών. Όπως χρειάζεται και η ενίσχυση των δημόσιων Πανεπιστημίων και όχι αναθεώρηση του άρθρου 16 προς όφελος των κολλεγίων, όπως επιχειρήσατε ήδη με την παράκαμψη του Συντάγματος. Όσον αφορά στο άρθρο 86. Λέμε ξεκάθαρα ότι δεν πρέπει να εξαρτάται από την κυβερνητική πλειοψηφία ο έλεγχος των υπουργών. Αυτό δηλαδή που εκμεταλλεύτηκε ο κ. Μητσοτάκης για να σταματήσει ακόμα και δικογραφίες της Ευρωπαίας Εισαγγελέως για έλεγχο υπουργών της κυβέρνησής του, ντροπιάζοντας τη χώρα, για να έρθει σήμερα υποκριτικά να μας πει ότι υπερασπίζεται αυτή την αλλαγή 20 χρόνια. Και χρειάζονται Συνταγματικές αλλαγές για την επιλογή της ηγεσίας της Δικαιοσύνης, με στόχο την ανεξαρτησία της και όχι τον έλεγχό της, όπως γίνεται από τη σημερινή κυβέρνηση. Και αυτές οι αλλαγές είναι αναγκαίες και για την αναθεώρηση του άρθρου 86, ώστε να αποδίδεται Δικαιοσύνη».

Κλείνοντας, τόνισε ότι «Ο διάλογος για τη Συνταγματική αναθεώρηση είναι υψίστης δημοκρατικής σημασίας και δίνει τη δυνατότητα ουσιαστικών συγκλίσεων του προοδευτικού κόσμου και των κομμάτων. Και σε αυτή τη κατεύθυνση ο ΣΥΡΙΖΑ αναλαμβάνει όλες τις απαραίτητες πρωτοβουλίες».